I KB 2/23

Izba Karna2023-10-24

Skład orzekający: Ryszarda Witkowskiego

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek obrońcy uniewinnionego o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, który nie wskazuje, jak okoliczności dotyczące sędziego miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w realiach konkretnej sprawy, spełnia wymogi formalne do jego rozpoznania?
Ratio decidendi
Wniosek obrońcy o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, który nie wskazuje, jak konkretne okoliczności dotyczące sędziego miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w realiach danej sprawy, nie spełnia wymogów formalnych i podlega odrzuceniu. Wskazanie na ewentualne naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. nie jest wystarczające, gdyż wymagałoby to wyłączenia sędziego w każdej sprawie, a nie tylko wtedy, gdy uzasadniają to jej okoliczności.
Stan faktyczny
Obrońca uniewinnionego złożył wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Wniosek został odrzucony z powodu niespełnienia wymogów formalnych. Nie wskazano w nim, jak konkretne okoliczności dotyczące sędziego miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w realiach sprawy. Sąd Najwyższy uznał również, że przepis o zawiadomieniu organu samorządu zawodowego dotyczy tylko pełnomocników, a nie obrońców.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek obrońcy uniewinnionego o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności.

Pełny tekst orzeczenia

I KB 2/23 ZARZĄDZENIE Dnia 24 października 2023 r. 1) na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6 i n. uSN odrzucić wniosek obrońcy uniewinnionego o zbadanie spełnienia przez SSN Ryszarda Witkowskiego wymogów niezawisłości i bezstronności; 2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i uniewinnionemu oraz dołączyć do akt I KK 356/22; 3) o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN Ryszarda Witkowskiego; 4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. Prezes SN Zbigniew Kapiński UZASADNIENIE Wniosek obrońcy nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów. Nie wskazuje bowiem na to, jak okoliczności dotyczącego sędziego miałyby wpływać w realiach tej konkretnej sprawy – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności, a przez to – na jej wynik. Za takowy nie można natomiast uznać wskazanie na ewentualne naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., gdyż oznaczałoby to, że w każdej sprawie, a nie tylko wtedy, gdy uzasadniałyby to jej okoliczności (jak wymaga tego ustawa), należałoby wyłączyć sędziego. Skutkować musiało to odrzuceniem wniosku. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem I KB 2/23 2 obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych pod staw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione. Prezes SN Zbigniew Kapiński ł.n r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 5art. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 85 § 2art. 29 § 11art. 85art. 29 § 10art. 20 § 1 KPK§ 1§ 6§ 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy