I KB 9/23

Izba Karna2024-01-16

Skład orzekający: Annę Dziergawkę

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek obrońcy o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, złożony w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, powinien zostać odrzucony, jeśli nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu i jak miałby on wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek obrońcy o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, złożony w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, podlega odrzuceniu, jeśli nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu i jak miałby on wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności. Przyjęcie nominacji i podjęcie czynności orzeczniczych nie stanowi samo w sobie okoliczności naruszającej te standardy. Ponadto, przepis art. 29 § 11 uSN, dotyczący zawiadomienia organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku, odnosi się wyłącznie do pełnomocników, a nie obrońców.
Stan faktyczny
Obrońca skazanych złożył wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, wskazując na okoliczności towarzyszące powołaniu i postępowaniu po powołaniu. Sąd Najwyższy, rozpatrując ten wniosek, stwierdził, że nie spełnia on wymogów formalnych, ponieważ nie wskazuje na konkretne naruszenia standardów niezawisłości i bezstronności. Ponadto, Sąd uznał, że przepis o zawiadomieniu organu samorządu zawodowego nie obejmuje obrońców.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek obrońcy o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego. Wniosek został zarejestrowany jako wniosek o wyłączenie sędziego w trybie art. 41 k.p.k.

Pełny tekst orzeczenia

I KB 9/23 ZARZĄDZENIE Dnia 16 stycznia 2024 r. W związku z wnioskiem obrońcy o zbadanie spełnienia przez SSN Annę Dziergawkę wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu, który wpłynął do Sądu Najwyższego, na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6 i n. uSN oraz art. 20 § 1 k.p.k., stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – skazanych (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę – adw. A. H. (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - został wniesiony z zachowaniem terminu tygodniowego w odniesieniu (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) 1) wniosek odrzucić; 2) odpis zarządzenia doręczyć skazanym i jego obrońcy oraz dołączyć do akt I KK 398/22; 3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN Annę Dziergawkę; 4) z uwagi na uzasadnienie wniosku oraz treść podniesionego w kasacji zarzutu dotyczącego uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zarejestrować jako wniosek o wyłączenie sędziego w trybie art. 41 k.p.k. w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych i nadać dalszy bieg; 5) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. Prezes SN Zbigniew Kapiński UZASADNIENIE I KB 9/23 2 Choć Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.), to sporządzenie pisemnych motywów było konieczne, a to w szczególności z uwagi na pkt 4 zarządzenia. Wniosek obrońcy nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – i jak miałby on wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Takiej okoliczności nie stanowi natomiast przyjęcie nominacji i podjęcie czynności orzeczniczych, jako wynikające z samego faktu powołania na urząd sędziego. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych pod staw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione. Z uwagi na treść zarzutu kasacji dotyczącego art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. i uzasadnianie wniosku, którego dotyczy niniejsze zarządzenie, wniosek ten należało potraktować jako wniosek złożony na podstawie art. 41 k.p.k. i jako takiemu nadać mu dalszy bieg. I KB 9/23 3 Prezes SN Zbigniew Kapiński [J.J.] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 20 § 1 KPKart. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 41 KPKart. 99 § 2 KPKart. 29 § 5art. 85 § 2art. 29 § 11

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy