I KK 321/24
WyrokIzba Karna2024-10-03
Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz, Ryszarda Witkowskiego, Ryszard Witkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, który przed objęciem stanowiska sędziego pełnił służbę w wojskowych jednostkach prokuratury, powinien zostać wyłączony od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej dotyczącej przestępstwa popełnionego przez żołnierza, ze względu na potencjalne wątpliwości co do jego bezstronności w odbiorze społecznym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sędzia Sądu Najwyższego, który przed powołaniem na stanowisko sędziego pełnił służbę w wojskowych jednostkach prokuratury, powinien zostać wyłączony od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej dotyczącej przestępstwa popełnionego przez żołnierza. Decyzja ta opiera się na konieczności zapewnienia nie tylko realnej bezstronności sądu, ale także umacniania autorytetu wymiaru sprawiedliwości przez usuwanie pozorów braku bezstronności, co uwzględnia także społeczną ocenę bezstronności sędziego.Stan faktyczny
Obrońca młodszego chorążego J. G., uniewinnionego od zarzutu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, złożył wniosek o wyłączenie sędziego SN Ryszarda Witkowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej. Jako podstawę wniosku wskazano fakt, że sędzia Witkowski przed objęciem stanowiska w Sądzie Najwyższym od 1996 roku pełnił służbę w wojskowych jednostkach prokuratury. Sprawa dotyczyła przestępstwa popełnionego przez żołnierza.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć SSN Ryszarda Witkowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej o sygn. akt I KK 321/24.Pełny tekst orzeczenia
I KK 321/24 POSTANOWIENIE Dnia 3 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 3 października 2024 r. w Izbie Karnej w sprawie kasacyjnej młodszego chorążego J. G. , uniewinnionego od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., wniosku adwokat A. W. – obrońcy młodszego chorążego J. G., o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej o sygn. akt I KK 321/24 postanowił: na podstawie art 41 § 1 k.p.k. wyłączyć SSN Ryszarda Witkowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej o sygn. akt I KK 321/24, UZASADNIENIE Przedmiotem sprawy o sygn. akt I KK 321/24, jest rozpoznanie kasacji Prokuratora Prokuratury Okręgowej Warszawie w Wydziale Spraw Wojskowych, złożonej na niekorzyść młodszego chorążego J. G. od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 12 lutego 2024 r., sygn. akt SA.40/23, utrzymującego w mocy wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie z dnia 13 października 2023 r., sygn. akt Sg 9/22, uniewinniający młodszego chorążego J. G. od zarzutu, iż w dniu 25 marca 2021 r. około godziny 13:30, prowadził na F. na terenie AL. A. w Republice Iraku pojazd mechaniczny marki T. znajdując się w stanie nietrzeźwości, to jest popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k.
I KK 321/24 2 Adwokat A. W. – obrońca młodszego chorążego J. G., w piśmie z dnia 9 września 2024 r., zawarła między innymi wniosek o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej o sygn. akt I KK 321/24 (k 17 – 19v). Sąd Najwyższy zważył co następuje. W orzecznictwie Sądu Najwyższego akcentowana jest konieczność zróżnicowania obiektywnej bezstronności sędziego i jego bezstronności w odbiorze zewnętrznym, przy czym co do odbioru zewnętrznego z reguły odwołać się można do oceny sytuacji dokonanej przez hipotetycznego, przeciętnie wykształconego, logicznie myślącego członka społeczeństwa, który nie jest osobiście zainteresowany wynikiem procesu. W uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2004 r., sygn. akt. SK 19/02, OTK ZU 2004, nr 7/A, poz. 67, znajdujemy wskazanie, że instytucja wyłączenia sędziego w równej mierze służy zapewnieniu realnej bezstronności sądu, jak i umacnianiu autorytetu wymiaru sprawiedliwości przez usuwanie choćby pozorów braku bezstronności. Znaczenie społecznej oceny bezstronności sędziego, a także wynikająca z tego perspektywa interpretacji podstaw wyłączenia sędziego, skutkuje tym, iż o potrzebie zastosowania instytucji wyłączenia nie może decydować jedynie zasadność in casu zarzutu będącego podstawą wniosku o wyłączenie, ale również ocena, czy dla postronnego obserwatora zachodzą, w realiach sprawy, wystarczające okoliczności które w odbiorze społecznym mogą budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego (por. np. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04). Kierując się tym Sąd Najwyższy uznał, iż nie byłoby właściwym postąpieniem, aby w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej oznaczonej sygnaturą I KK 321/24, brał udział SSN Ryszard Witkowski, który przed powołaniem w dniu 19 września 2018 r. na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego, od roku 1996 pełnił służbę w wojskowych jednostkach prokuratury. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy rozstrzygnął jak na wstępie. [J.J.] [ms]
I KK 321/24 3
Powiązane orzeczenia
- IV KK 38/20 2021-04-23Czy prokurator może wnieść kasację na niekorzyść oskarżonego, który został uniewinniony od popełnienia czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 263 § 1 k.k.?
- III KK 54/22 2022-05-24Czy kasacja prokuratora wniesiona na niekorzyść oskarżonego uniewinnionego od czynu z art. 178a § 1 k.k. jest oczywiście bezzasadna?
- V KK 349/22 2024-01-24Czy prokurator może wnieść kasację na niekorzyść oskarżonego, który został uniewinniony od popełnienia czynu z art. 177 § 1 k.k. w sytuacji, gdy wyrok sądu pierwszej instancji został utrzymany w mocy przez sąd drugiej in…
- III KK 405/21 2022-03-22Czy kasacja wniesiona przez prokuratora na niekorzyść oskarżonego, dotycząca uniewinnienia od popełnienia przestępstw z art. 18 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 297 § 1 k.k. w zw.…
- II KK 326/24 2025-10-08Czy kasacja prokuratora wniesiona na niekorzyść oskarżonego, uniewinnionego od popełnienia czynu z art. 177 § 2 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k., jest oczywiście bezzasadna?
Powołane przepisy
art. 178a § 1 KKart 41 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy