I KK 399/24
WyrokIzba Karna2025-02-20
Skład orzekający: Anna Dziergawka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. może nastąpić w sytuacji, gdy zarzuty kasacyjne nie są oczywiste, a okoliczności rodzinne nie stanowią wystarczającej przesłanki do zastosowania tej nadzwyczajnej instytucji?Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania orzeczenia na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie przy jednoczesnym spełnieniu dwóch warunków: oczywistej zasadności zarzutów kasacyjnych oraz wykazania przez wnioskodawcę, że dalsze wykonywanie orzeczenia mogłoby wywołać wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne skutki dla skazanego. Okoliczności rodzinne, choć mogą stanowić podstawę do wniosków o odroczenie wykonania kary lub przerwę w jej wykonaniu, nie są wystarczającą przesłanką do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia na etapie postępowania kasacyjnego.Stan faktyczny
Obrońcy skazanych wnieśli o wstrzymanie wykonania wyroku sądu odwoławczego, powołując się na różne argumenty dotyczące sytuacji życiowej, rodzinnej i zawodowej skazanych, a także na zarzuty podniesione w kasacjach. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji jako bezzasadnych. Sąd Najwyższy rozpoznał wnioski o wstrzymanie wykonania wyroku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosków obrońców o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia.Pełny tekst orzeczenia
I KK 399/24 POSTANOWIENIE Dnia 20 lutego 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Dziergawka w sprawie M. P., Ł. C., K. N., K. M. i A. H. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 20 lutego 2025 r., na posiedzeniu bez udziału stron, wniosków obrońców skazanych o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 16 października 2023 r., sygn. akt II AKa 69/19, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Koninie z dnia 28 czerwca 2018 r., sygn. akt II K 12/09, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario postanowił nie uwzględnić wniosków. UZASADNIENIE Obrońcy skazanych M. P., Ł. C., K. N., K. M. i A. H. w złożonych kasacjach wnieśli o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 16 października 2023 r., sygn. akt II AKa 69/19, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Koninie z dnia 28 czerwca 2018 r., sygn. akt II K 12/09. W uzasadnieniu wniosku obrońca skazanego M. P. odwołał się do treści samych zarzutów kasacyjnych jak również do faktu, że skazany w swoim życiu nie wszedł w konflikt z prawem, a w społeczeństwie funkcjonuje w sposób zgodny z ukształtowanymi normami zachowania. W uzasadnieniu wniosku obrońca skazanego Ł. C. podniósł, iż przeprowadzona przez sąd odwoławczy kontrola była pozorna, nadto wskazał, że
I KK 399/24 2 skazany w Danii prowadzi ustabilizowany tryb życia, pracuje, ma utrzymaniu rodzinę, zaś wykonanie kary dla jego zdrowia przyniosłoby nieodwracalne skutki. W uzasadnieniu wniosku obrońca skazanego K. N. odwołał się do treści zarzutów kasacyjnych, a nadto podniósł, że w aktualnej sytuacji rodzinnej skazanego wykonanie kary spowoduje nieodwracalne skutki dla niego i jego rodziny. W uzasadnieniu wniosku obrońca skazanego K. M. odwołał się do rangi postawionych w kasacji zarzutów oraz wskazał, że wykonanie kary pociągnęłoby dla skazanego nieodwracalne skutki. W uzasadnieniu wniosku obrońca skazanego A. H. odwołał się do jego sytuacji rodzinnej, wskazując, że skazany opiekuje się niepełnosprawną matką, w najbliższym otoczeniu nie ma nikogo kto mógłby tę opiekę przejąć. Prokurator w odpowiedzi na wniesione kasacje wniósł o ich oddalenie jako oczywiście bezzasadnych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wnioski obrońców skazanych nie są zasadne i nie zasługują na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy odwołać się do treści art. 532 § 1 k.p.k., który wskazuje, że w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Treść tego przepisuje wprawdzie nie określa przesłanek wstrzymania wykonania orzeczenia, jednakże możliwość jego wstrzymania, jak wynika z utrwalonego w tym zakresie orzecznictwa, ma charakter wyjątkowy i stanowi odstępstwo od zasady określonej w art. 9 § 2 k.k.w. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że orzeczenie staje się wykonalne z chwilą jego uprawomocnienia. Zatem wstrzymanie wykonania orzeczenia, jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może nastąpić przy jednoczesnym spełnieniu dwóch warunków, to jest wystąpienia sytuacji oczywistej zasadności zarzutów kasacyjnych oraz wykazania przez wnioskodawcę, że dalsze wykonywanie orzeczenia mogłoby
I KK 399/24 3 wywołać wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne dla skazanego skutki (zob. postanowienie SN z dnia 8 lutego 2022 r., II KO 111/21; postanowienie SN z dnia 19 października 2021 r., V KK 415/21). Zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia winno być zatem uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonywanie lub wykonanie orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej spowodowałoby dla osoby skazanej wyjątkowo dolegliwe skutki. Do owych szczególnych okoliczności należy zaliczyć rangę i charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i ich widoczną już prima facie zasadność oraz w związku z tym wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji, zwłaszcza w zakresie kary, spowodowałoby dla skazanego poważne i nieodwracalne następstwa (zob. postanowienie SN z dnia 30 września 1997 r., II KKN 329/97; postanowienie SN z dnia 6 czerwca 2000 r., II KKN 74/99; postanowienie SN z dnia 22 lutego 2007 r.; postanowienie SN z dnia 15 stycznia 2018 r., II KK 23/18; postanowienie SN z dnia 22 stycznia 2020 r., III KK 5/20). Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, nie przesądzając wprawdzie ostatecznego wyniku postępowania kasacyjnego w stosunku do wszystkich skazanych, wskazać należy, że żadna z powyższych przesłanek nie zachodzi. Obrońcy skazanych wnosząc o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie podnieśli takich argumentów, które wskazywałyby na zasadność zastosowania szczególnej instytucji jaką jest wstrzymanie wykonania orzeczenia. Nie sposób także uznać, w oparciu o treść sformułowanych zarzutów, że uwzględnienie przedmiotowych kasacji jawi się jako realne, a wydany przez sąd odwoławczy wyrok jest oczywiście wadliwy. W orzecznictwie od dawna utrwalone jest stanowisko, że to sam skarżący powinien odrębnie, w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami przedstawić dodatkową argumentację i wykazać właśnie szczególnymi okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia tych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków wykonania już obecnie prawomocnie orzeczonej kary. Podkreślić jednocześnie należy, że subiektywne przekonanie o trafności stawianych zarzutów nie przesądza o
I KK 399/24 4 konieczności wstrzymania wykonania wyroku, a następnie uchylenia wyroku sądu odwoławczego. Za uwzględnieniem wniosków obrońców o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie przemawiają również zawarte w ich uzasadnieniach argumenty odwołujące się do okoliczności rodzinnych. Należy bowiem wskazać, jak wynika z utrwalonego w tym zakresie orzecznictwa Sądu Najwyższego, że tego rodzaju okoliczności są związane z postępowaniem wykonawczym i mogą stanowić podstawę ewentualnych wniosków o odroczenie wykonania kary lub przerwę, nie mogą jednak być wystarczającą przesłanką do zastosowania instytucji uregulowanej w art. 532 § 1 k.p.k. Podkreślić również należy, że w odpowiedzi na wszystkie te kasacje prokurator wniósł o ich oddalenie jako oczywiście bezzasadnych. Uwzględniając powyższe Sąd Najwyższy stwierdził zatem, że w stosunku do skazanych M. P., Ł. C., K. N., K. M. i A. H. nie zachodzą wystarczające podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k., skutkującej wstrzymaniem wykonania wyroku Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 16 października 2023 r., sygn. akt II AKa 69/19, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Koninie z dnia 28 czerwca 2018 r., sygn. akt II K 12/09. W tej sytuacji, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.J.] r.g.
Powiązane orzeczenia
- III KK 263/25 2025-09-16Czy wniosek o wyłączenie sędziego, który nie spełnia wymogów formalnych, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, a wniosek spełniający te wymogi, ale niezasadny, powinien zostać nieuwzględniony?
- III KK 83/26 2026-05-21Czy wniosek o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie powinien zostać rozpoznany, jeśli nie spełnia wymogów formalnych?
- II KK 75/23 2023-07-27Czy wniosek o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
- I KK 147/24 2025-02-20Czy wniosek o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie, złożony w trybie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k., powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
- I KO 46/23 2023-10-19Czy wniosek obrońcy o wyłączenie sędziego od udziału w rozpoznaniu sprawy powinien zostać uwzględniony?
Powołane przepisy
art. 532 § 1 KPKart. 9 § 2 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy