I KK 94/25
WyrokIzba Karna2025-10-22
Skład orzekający: Adam Roch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na okolicznościach dotyczących jego powołania, może być rozpoznany w trybie art. 41 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na kwestiach związanych z procedurą jego powołania, nie może być rozpoznany w trybie art. 41 § 1 k.p.k. Jest to niedopuszczalne z mocy ustawy, ponieważ ustawa o Sądzie Najwyższym w sposób szczególny reguluje badanie bezstronności sędziego w kontekście okoliczności towarzyszących powołaniu, stanowiąc lex specialis w stosunku do ogólnych przepisów k.p.k. W związku z tym wniosek taki podlega pozostawieniu bez rozpoznania.Stan faktyczny
Obrońca skazanego O.S. złożył kasację od wyroku Sądu Okręgowego. W jej ramach wniósł o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego A.D., argumentując to wadliwością procedury jej powołania. Sąd Najwyższy rozpoznał ten wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić wniosek o wyłączenie SSN A.D. od udziału w sprawie bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
I KK 94/25 POSTANOWIENIE Dnia 22 października 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Roch w sprawie O.S. skazanego z art. 233 § 1 k.k. i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 22 października 2025 r. wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie od udziału w sprawie SSN A.D. na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. a contrario postanowił: wniosek o wyłączenie SSN A.D. od udziału w sprawie pozostawić bez rozpoznania. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy O.S. od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 30 października 2024 roku, sygn. XVII Ka 757/24. Pismem z dnia 9 czerwca 2025 roku obrońca wniósł o wyłączenie sędzi Sądu Najwyższego A.D. w trybie art. 41 § 1 k.p.k., argumentując swój wniosek wyeksponowaniem kwestii systemowych dotyczących procedury jej powołania na urząd sędziego Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
I KK 94/25 2 Wywiedziony przez obrońcę wniosek w aktualnym stanie procesowym musi zostać uznany za niedopuszczalny z mocy ustawy, czego konsekwencją jest pozostawienie go bez rozpoznania. Na wstępie należy podkreślić, że przedstawione przez obrońcę okoliczności nie mogą zostać rozpoznane w trybie art. 41 § 1 k.p.k. Powyższe stanowisko jasno wynika z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 marca 2020 r., sygn. akt P 22/19, gdzie wskazano, iż art. 41 § 1 w związku z art. 42 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 30), w zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą sędziowie wybrani na podstawie art. 9a ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 84, 609, 730 i 914 oraz z 2020 r. poz. 190), jest niezgodny z art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Niezależnie od powyższego, w orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie podkreśla się również, że wątpliwość co do bezstronności sędziego nie może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem i to niezależnie od tego w jakim okresie i z jakimi ułomnościami w procedurze nominacyjnej doszło to tego powołania (zob. m. in. postanowienie SN z dnia 21 czerwca 2023 r., IV KK 460/19, Lex 3598209; postanowienie SN z dnia 31 października 2023 r., V KK 358/23, Lex 3621120). Podnoszone zarzuty nie mogą mieć bowiem charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup powołanych sędziów (postanowienie SN z dnia 10 sierpnia 2023 r., V KK 162/22, Lex 3600648). Także z brzmienia art. 29 § 4 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, dodanego ustawą z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2022 r., poz. 1259) wynika, że okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności. Zresztą, skoro ustawa o SN w sposób szczególny reguluje badanie kwestii
I KK 94/25 3 bezstronności sędziego w kontekście okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego oraz jego postępowania po powołaniu (art. 29 ustawy o SN), to w tym zakresie stanowi ona lex specialis w stosunku do art. 41 § 1 k.p.k., wyłączając możliwość badania określonych w niej przesłanek w ogólnej procedurze (por. postanowienie SN z dnia 26 stycznia 2023 r., V KK 485/21, Lex 3519734). Konsekwencją tego stanu rzeczy jest konieczność uznania, iż zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w sytuacji, gdy z treści wniosku o wyłączenie sędziego wynika, że dotyczy on wyłącznie kwestii przewidzianych w art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, jest niedopuszczalne, a tak właśnie jest w niniejszej sprawie. Podstawę wniosku stanowiły tu bowiem wyłącznie okoliczności dotyczące powołania SSN A.D., de facto związane li tylko z organem o to wnioskującym, a więc Krajową Radą Sądownictwa w składzie ukształtowanym zgodnie z obowiązującą ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. poz. 3). Z powyższych względów, jako że procedowanie wniosku obrońcy w trybie przewidzianym przez art. 41 § 1 k.p.k. było niedopuszczalne, Sąd Najwyższy pozostawił go bez rozpoznania. Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji. [WB] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- III KK 46/22 2022-03-24Czy kasacja obrońcy skazanego za popełnienie przestępstw z art. 233 § 1 k.k. i innych, wniesiona od wyroku utrzymującego w mocy wyrok skazujący, jest oczywiście bezzasadna?
- III KK 132/23 2024-02-07Czy kasacja obrońcy skazanego z art. 233 § 1 k.k. jest oczywiście bezzasadna?
- I KK 468/25 2026-02-11Czy kasacja obrońcy skazanego za czyny z art. 200 § 1 k.k. i inne, wniesiona od wyroku sądu okręgowego zmieniającego wyrok sądu rejonowego, jest oczywiście bezzasadna?
- IV KK 390/21 2021-11-23Czy kasacja obrońcy skazanego za czyn z art. 197 § 1 k.k. i inne, wniesiona od wyroku Sądu Okręgowego zmieniającego częściowo wyrok Sądu Rejonowego, jest oczywiście bezzasadna?
- II KK 270/22 2022-06-30Czy kasacja obrońcy skazanego za czyny z art. 233 § 1 k.k. i inne, wniesiona od wyroku utrzymującego w mocy wyrok skazujący, jest oczywiście bezzasadna?
Powołane przepisy
art. 233 § 1 KKart. 42 § 1 KPKart. 41 § 1 KPKart. 41 § 1art. 42 § 1art. 9aart. 179art. 144 ust. 3art. 29 § 4art. 29art. 29 § 5§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy