I KO 13/19

Sygn. akt I KO 13/19 POSTANOWIENIE Dnia 4 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 4 grudnia 2019 r. w sprawie A.S. wniosku skazanego o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) w sprawie o sygn. akt II AKa (…), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w B. w sprawie III K (…), na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Dnia 26 września 2019 r. do Sądu Apelacyjnego w (...) wpłynęło pismo skazanego A.S., w którym zwrócił się o przywrócenie terminu i wznowienie w/w postępowania. Wnioskodawca podniósł, że Sąd Okręgowy w B. skazał go bez dowodów i oparł się na pomówieniach osób współoskarżonych, które próbowały siebie oczyścić, a nie było żadnych świadków postronnych. Ponadto wskazał, że Sąd ten oceniając kwalifikację prawną czynów nie wziął pod uwagę opinii biegłych sądowych z zakresu medycyny sądowej i lekarzy patologów. Skazany wystąpił także o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu reprezentowania go w związku ze sprawą o wznowienie postępowania, uzasadniając ten wniosek tym, że nie stać go na obrońcę z wyboru, jako że przebywa w zakładzie karnym od ponad 16 lat. Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje. 2 Zgodnie z przepisem art. 545 § 3 k.p.k. sąd odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, bez wzywania strony do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. Co istotne i co należy wyraźnie podkreślić to fakt, że w trybie art. 545 § 3 k.p.k. sąd nie rozpoznaje merytorycznie wniosku i nie bada także jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia. Natomiast wniosek taki podlega kontroli o charakterze quasi formalnym, pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016, z. 1, poz. 5). Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skierowane przez skazanego A.S. pismo nie zawiera argumentacji, która pozwoliłaby na ustalenie, na jakiej podstawie wnosi on o wznowienie przedmiotowego postępowania. Należy przypomnieć, że wniosek o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego może opierać się jedynie na konkretnie wskazanych przesłankach, wymienionych w art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k. i art. 540b k.p.k. Zgodnie z art. 540 § 1 k.p.k. postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli: 1) w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa, a istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia; 2) po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody wskazujące na to, że: a) skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał karze; b) skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo też błędnie przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary; c) sąd umorzył lub warunkowo umorzył postępowanie karne, błędnie przyjmując popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu. Skarżący nie wskazuje, czy w jego sprawie ujawniły się nowe fakty lub dowody, czy też popełniono przestępstwo. Formułuje bardzo ogólne zarzuty, nie wskazując żadnych konkretnych informacji, które mogłyby podlegać zbadaniu. W tej sytuacji nie ma nawet możliwości zweryfikowania, czy istotnie te okoliczności miały miejsce – a dopiero stwierdzenie ich wystąpienia mogłoby przesądzić o potrzebie rozważenia konieczności wznowienia postępowania. 3 Oczywistym jest przy tym, że wskazane okoliczności nie tylko musiałyby zaistnieć realnie, ale i wywrzeć wskazany w treści ustawy wpływ na treść wydanego orzeczenia. Wniosek o wznowienie postępowania nie może bowiem opierać się na żądaniu skazanego ponownej oceny przeprowadzonego materiału dowodowego i kwestionowaniu wiarygodności świadków. Oceny dowodów mogą dokonać jedynie sądy powszechne, bezpośrednio obcujące z danym dowodem, które już wypowiedziały się w sprawie, a nie sąd orzekający w trybie wznowieniowym, czy kasacyjnym. Podkreślić też należy, że wniosek o wznowienie postępowania powinien zostać sporządzony przez profesjonalny podmiot, czyli adwokata lub radcę prawnego. W takim wniosku należy także w sposób jasny wyrazić, na jakiej jest oparty podstawie wznowieniowej. Wszystkie te okoliczności, oceniane w kontekście art. 545 § 3 k.p.k., przesądzają o oczywistej bezzasadności złożonego wniosku skazanego A.S. o wznowienie postępowania. Należy jednak zauważyć, iż złożenie wniosku o wznowienie postępowania na korzyść skazanego nie jest ograniczone żadnym terminem, zatem może on to uczynić po zebraniu odpowiednich środków i dowodów oraz zleceniu sporządzenia wniosku ustanowionemu przez siebie adwokatowi lub radcy prawnemu, o ile obrońca uzna, że powody do wznowienia rzeczywiście zachodzą – jako że wniosek o wznowienie postępowania powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego. Na koniec należy zauważyć, że w sytuacji, gdy z wniosku o wznowienie postępowania złożonego osobiście przez stronę wyraźnie wynika jego oczywista bezzasadność, to wówczas nie ma potrzeby rozpoznawania złożonego równocześnie wniosku o wyznaczenie z urzędu adwokata albo radcę prawnego do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania. W tych okolicznościach Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie. as