I KO 61/26

PostanowienieIzba Karna2026-05-19

Skład orzekający: Jacek Błaszczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy zarzuty dotyczą sędziów orzekających w danym sądzie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy zarzuty aktu oskarżenia dotyczą sędziów orzekających w sądzie właściwym miejscowo, a relacje służbowe i towarzyskie między sędziami mogą budzić podejrzenia o brak obiektywizmu. Przekazanie sprawy jest dopuszczalne w trybie art. 37 § 1 k.p.k. jako wyjątek od zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, gdy zostanie wykazane, że wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy Poznań - Grunwald i Jeżyce w Poznaniu wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy dotyczącej oskarżonej X. Y. innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek uzasadniono tym, że zarzuty aktu oskarżenia dotyczą sędziów Sądu Rejonowego Poznań Stare Miasto w Poznaniu, z którymi oskarżyciel subsydiarny wskazał na relacje służbowe i towarzyskie, co może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kaliszu.

Pełny tekst orzeczenia

I KO 61/26 POSTANOWIENIE Dnia 19 maja 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk po rozpoznaniu w sprawie X. Y. oskarżonej z art. 231 k.k., art. 239 k.k. i art. 271 k.k. w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 maja 2026 r., wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego Poznań - Grunwald i Jeżyce w Poznaniu z dnia 24 kwietnia 2026 r., sygn. akt III K 211/26 o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kaliszu. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2026 r. Sąd Rejonowy Poznań - Grunwald i Jeżyce w Poznaniu, w sprawie sygn. akt III K 211/26, wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie, w trybie art. 37 § 1 k.p.k., innemu sądowi równorzędnemu, sprawy oskarżonej subsydiarnym aktem oskarżenia X. Y.. W uzasadnieniu postanowienia o wystąpieniu z wnioskiem w trybie art. 37 § 1 k.p.k. wskazano, że zarzut dotyczy sędziego Sądu Rejonowego Poznań Stare I KO 61/26 2 Miasto w Poznaniu. Oskarżyciel subsydiarny wskazał ponadto w skardze inicjującj postępowanie sądowe na osoby - innych sędziów tego sądu jako współsprawców i świadków. W ocenie wnioskującego Sądu sytuacja tego rodzaju może stwarzać u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym Poznań - Grunwald i Jeżyce w Poznaniu w sposób obiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego Poznań - Grunwald i Jeżyce w Poznaniu jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 § 1 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia. Jak wskazano w postanowieniu sprawa dotyczy sędziów sądów rejonowych orzekających w Poznaniu, którzy utrzymują ze sobą relacje służbowe i towarzyskie. Wydanie orzeczenia w tej konkretnej sprawie mogłoby zatem budzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia. Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego aktu oskarżenia, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w Kaliszu, który ma siedzibę w stosunkowo bliskiej odległości od Poznania i ewentualny dojazd stron nie powinien stanowić przeszkody. Sąd wyznaczony jest nadto sądem, który pozostaje poza obszarem własciwości Sądu Okręgowego w Poznaniu. I KO 61/26 3 Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji. [J.J.] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 231 KKart. 239 KKart. 271 KKart. 37 § 1 KPKart. 37 § 1 KPKart. 45 ust. 1§ 1§ 1

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy