I KO 62/24

Izba Karna2024-07-24

Skład orzekający: Małgorzata Gierszon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy prokurator jest podejrzanym w postępowaniu, a sąd właściwy do rozpoznania sprawy jest sądem współpracującym z tą prokuraturą, należy przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k. powinna znaleźć zastosowanie w sytuacjach, w których skierowanie sprawy do sądu właściwego według przepisów ogólnych godziłoby w szeroko pojętą prawidłowość rozpoznania sprawy, wpływając negatywnie na dobro wymiaru sprawiedliwości. Taka sytuacja zachodzi m.in. wówczas, gdy prokurator występujący przed tym sądem (współpracujący z tym sądem) jest uczestnikiem postępowania, w którym ten sąd ma orzekać. Przekazanie w takiej sytuacji sprawy innemu sądowi równorzędnemu stanowi przejaw dbałości o dobro wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Do Sądu Rejonowego Poznań Stare Miasto w Poznaniu wpłynęło zażalenie pełnomocnika T. G. na postanowienie Prokuratora Okręgowej w Zielonej Górze o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie niedopełnienia obowiązków i przekroczenia uprawnień przez prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu. Pełnomocnik wniósł o przekazanie sprawy innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Rejonowy Poznań Stare Miasto w Poznaniu wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wskazując, że podejrzanym jest prokurator współpracujący z sądem właściwym do rozpoznania sprawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Środzie Śląskiej.

Pełny tekst orzeczenia

I KO 62/24 POSTANOWIENIE Dnia 24 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie zażalenia pełnomocnika T. G. na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Zielonej Górze z dnia 16 lutego 2024 r., sygn. akt […] po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 lipca 2024 r., wystąpienia Sądu Rejonowego Poznań Stare Miasto w Poznaniu o przekazanie sprawy zażalenia pełnomocnika T. G. na postanowienie Prokuratury Okręgowej w Zielonej Górze z dnia 19 marca 2024 r., wydane w sprawie 3033-4 Ds. 51.2023-1, o odmowie wszczęcia śledztwa na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Środzie Śląskiej UZASADNIENIE Do Sądu Rejonowego Poznań Stare Miasto w Poznaniu wpłynęło zażalenie pełnomocnika T. G. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Zielonej Górze z dnia 19 marca 2024 r. wydane w sprawie […], o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie niedopełnienia obowiązków i przekroczenia uprawnień przez prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu, tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k. Pełnomocnik skarżącego wniósł o przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Postanowieniem z dnia 9 maja 2024 r., VIII Kp 370/24, Sąd Rejonowy Poznań I KO 62/24 2 Stare Miasto w Poznaniu wystąpił do Sądu Najwyższego na podstawie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniają to postanowienia Sąd wskazał, że uzasadnione jest ono tym, że osobą podejrzaną w tym postępowaniu jest prokurator pełniący swoją funkcję w prokuraturze współpracującej z sądem właściwym do rozpoznania sprawy. Powołał się przy tym na orzecznictwo Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego Poznań Stare Miasto w Poznaniu jest zasadny. Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem Sądu Najwyższego, wykładnia art. 37 k.p.k. nie może być rozszerzająca, a nadużywanie art. 37 k.p.k. mogłoby prowadzić do podważenia zaufania do niezależności sądów i bezstronności sędziów. Niemniej jednak instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k. powinna znaleźć zastosowanie w sytuacjach, w których skierowanie sprawy do sądu właściwego według przepisów ogólnych godziłoby w szeroko pojętą prawidłowość rozpoznania sprawy, wpływając negatywnie na dobro wymiaru sprawiedliwości. Taka sytuacja zachodzi m.in. wówczas, gdy prokurator występujący przed tym sądem (współpracujący z tym sądem) jest uczestnikiem postępowania, w którym ten sąd ma orzekać. Przekazanie w takiej sytuacji sprawy innemu sądowi równorzędnemu stanowi przejaw dbałości o dobro wymiaru sprawiedliwości, jakim jest z jednej strony efektywność postępowania (zaistniałe wyłączenia poszczególnych sędziów od rozpoznania sprawy) oraz wizerunek sądu jako organu niezależnego, z którym orzekają niezawiśli sędziowie, co do których nie można czynić zarzutu, iż w swojej służbie kierują się pozamerytorycznymi kryteriami. (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 22 maja 2024 r., I KO 31/24; z dnia 29 stycznia 2021 r., V KO 134/20). Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak wyżej. [PGW] [ms] I KO 62/24 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 231 § 1 KK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy