I KO 83/23
Izba Karna2023-10-31
Skład orzekający: Marek Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony jest wieloletnim biegłym sądowym współpracującym z sędziami miejscowo właściwego sądu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony jest wieloletnim biegłym sądowym wydającym opinie w sprawach toczących się przed miejscowo właściwym sądem. Wieloletnia współpraca sędziów z oskarżonym-biegłym może uzasadniać obawę o brak bezstronności w odbiorze zewnętrznym, co narusza dobro wymiaru sprawiedliwości. Zmiana właściwości ma zapobiec spekulacjom podważającym obiektywizm i bezstronność sądu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w S. wniósł do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy z prywatnego aktu oskarżenia przeciwko J. J. (oskarżonej o zniesławienie i znieważenie) innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku była okoliczność, że oskarżona jest wieloletnim biegłym sądowym, co mogło budzić wątpliwości co do bezstronności miejscowego sądu w odbiorze zewnętrznym. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek i postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Rawiczu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę o sygn. akt II K 162/23 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Rawiczu.Pełny tekst orzeczenia
I KO 83/23 POSTANOWIENIE Dnia 31 października 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Siwek w sprawie J. J. oskarżonej z art. 212 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 31 października 2023 r., wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w S. z dnia 7 września 2023 r., sygn. akt II K 169/23 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Rawiczu. UZASADNIENIE Przed Sądem Rejonowym w S. zawisła sprawa z prywatnego aktu oskarżenia wniesionego przez K. R., w którym zarzucił J. J. to, że od dnia 9 listopada do dnia 19 grudnia 2022 r. wielokrotnie go zniesławiła i znieważyła, tj. popełnienie przestępstwa z art. 212 k.k. i art. 216 k.k. (k. 3 i n.). Wskazanym wyżej postanowieniem Sąd Rejonowy w S. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k., o przekazanie do rozpoznania sprawy o sygn. akt. II K 162/23 innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu tego wniosku Sąd Rejonowy podniósł, że z uwagi na osobę oskarżonej J. J., która jest wieloletnim biegłym sądowym, zachodzi obawa o powstanie odbiorze zewnętrznym przekonania o braku bezstronności w rozpoznaniu tej sprawy przez miejscowo właściwy Sąd. Sąd Najwyższy zważył co następuje:
I KO 83/23 2 Wniosek jest zasadny. W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające skorzystanie z art. 37 k.p.k. Zmiana właściwości sądu, o której mowa w tym przepisie, ma służyć wyeliminowaniu potencjalnego zagrożenia dla dobra wymiaru sprawiedliwości związanego z faktem rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Zagrożenie to może wiązać się m.in. z wystąpieniem okoliczności, które w realiach konkretnej sprawy, mogą wywoływać wątpliwości co do możliwości bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy. Przekonanie co do takich wątpliwości musi mieć realne podstawy. Jak podniesiono we wniosku, do Sądu Rejonowego w S. wpłynęła sprawa z prywatnego aktu oskarżenia przeciwko J. J., której K. R. postawił zarzuty zniesławienia i znieważania (art. 212 k.k. i art. 216 k.p.k.), do czego miało dojść przed Sądem Rejonowym w O. w przedłożonej przez nią opinii do sprawy o sygn. akt III Nsm 734/22. Oskarżona jest biegłą […] z listy Sądu Okręgowego w W., która jako jeden z dwóch biegłych tej specjalności, od bez mała trzydziestu lat wydaje opinie i występuje także w postępowaniach toczących się przed Sądem Rejonowym w S.. Wieloletnia współpraca sędziów, którzy mogliby orzekać w niniejszej sprawie, z biegłą, będącą jednocześnie oskarżoną, niewątpliwie uzasadnia wniosek z art. 37 k.p.k., skutkując potrzebą przekazaniem tej sprawy innemu równorzędnemu sądowi, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W przedstawionej sprawie dobro to jest zagrożone ze względu na fakt, że w odbiorze zewnętrznym mogą pojawić się podejrzenia o nierówne traktowanie wszystkich uczestników postępowania w sprawie II K 162/23 przez orzekający Sąd, skoro jeden z tych uczestników – oskarżona – w sposób stały wykonuje w Sądzie Rejonowym w S. swoje obowiązki zawodowe i procesowe. Tego rodzaju spekulacjom, podważającym obiektywizm i bezstronność w rozpoznaniu sprawy, ma natomiast zapobiec zmiana właściwości miejscowej, o co zasadnie wniósł Sąd Rejonowy w S.. Potrzeba przekazania niniejszej sprawy poza apelację […], do Sądu Rejonowego w Rawiczu, który znajduje się w obszarze apelacji poznańskiej,
I KO 83/23 3 znajduje uzasadnienie w kontekście zasad ekonomiki procesowej, związanej z położeniem tego Sądu względem Sądu miejscowo właściwego. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji. (EF) [ms]
Powiązane orzeczenia
- III KO 92/22 2022-09-13Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy jedna z oskarżonych jest wieloletnim biegłym sądowym opiniującym w sprawach przed tym sądem?
- I KO 111/23 2024-01-18Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony jest biegłym współpracującym z sądem właściwym do rozpoznania spraw…
- I KO 15/21 2021-05-06Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości, w tym bezstronności orzekania i zaufania społecznego?
- IV KO 17/06 2006-03-08Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżeni są biegłymi sądowymi, a sprawa budzi zainteresowanie mediów?
- III KO 121/24 2024-09-26Czy w sytuacji, gdy oskarżony jest sędzią, a świadkami są inni sędziowie i prokuratorzy z tego samego okręgu, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwośc…
Powołane przepisy
art. 212 § 1 KKart. 37 KPKart. 212 KKart. 216 KKart. 216 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy