I KZ 64/66

PostanowienieIzba Karna1966-09-07

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skazany ponosi koszty postępowania, w tym koszty rozprawy odroczonej z powodu jego usprawiedliwionego niestawiennictwa, nawet jeśli Skarb Państwa nie ponosi tych kosztów w przypadku uniewinnienia lub umorzenia postępowania?
Ratio decidendi
Skazany ponosi koszty postępowania, które powstały w związku z postępowaniem przeciwko niemu i są przez niego spowodowane, nawet jeśli jego niestawiennictwo na rozprawie było usprawiedliwione. Wynika to z przepisów Kodeksu postępowania karnego, które stanowią, że Skarb Państwa ponosi koszty postępowania tylko w razie uniewinnienia lub umorzenia postępowania. Dlatego też obciążenie skazanego kosztami rozprawy odroczonej z powodu jego niestawiennictwa jest zasadne.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki obciążył skazaną Danutę K. kosztami postępowania, w tym kosztami rozprawy wyznaczonej na okres 6-14 grudnia 1963 r., która została odroczona z powodu niestawiennictwa skazanej, uznanego przez Sąd za nieusprawiedliwione. Skazana w zażaleniu kwestionowała tę pozycję kosztów, twierdząc, że jej niestawiennictwo było usprawiedliwione chorobą. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić zażalenia skazanej na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w kwestii ustalenia kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Chełmicki (sprawozdawca). Sędziowie: E. Binkiewicz, K. Grzebuła.Prokurator Generalnej Prokuratury: A. Ferenc.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Danuty K., skazanej z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r., po rozpoznaniu zażalenia skazanej na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Łodzi z dnia 8 grudnia 1965 r. w kwestii ustalenia kosztów, po wysłuchaniu wniosku prokuratora, postanowił:zażalenia nie uwzględnić.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki, ustalając w zaskarżonym postanowieniu koszty postępowania należne Skarbowi Państwa od skazanej Danuty K., obciążył ją między innymi kwotą 2.224,05 zł z tytułu kosztów rozprawy wyznaczonej na okres 6-14 grudnia 1963 r., a odroczonej z powodu niestawiennictwa skazanej, uznanego przez Sąd za nie usprawiedliwione.Skazana w swym zażaleniu kwestionuje tylko tę pozycję ustalonych kosztów twierdząc - wbrew treści postanowienia Sądu Wojewódzkiego z dnia 6 grudnia 1963 r. - że Sąd ten uznał jej niestawiennictwo za usprawiedliwione obłożną chorobą.Gdyby usprawiedliwienie lub nie usprawiedliwienie niestawiennictwa skazanej Danuty K. na rozprawie w dniu 6 grudnia 1963 r. miało znaczenie rozstrzygające (jak to przyjmuje Sąd Wojewódzki), to zarzut zażalenia w zestawieniu z treścią zaskarżonego postanowienia byłby słuszny. W aktach bowiem sprawy znajduje się pismo skazanej i zaświadczenie lekarskie, które wpłynęły do Sądu Wojewódzkiego w dniu 5 grudnia 1963 r. i z niewiadomych powodów nie zostały ujawnione na rozprawie w dniu 6 grudnia 1963 r. i które stwierdzają, że skazana K. z powodu choroby nie może się stawić w sądzie w dniach 6-14 grudnia 1963 r.W istocie jednak kwestia usprawiedliwionego lub nie usprawiedliwionego niestawiennictwa skazanej w dniu 6 grudnia 1963 r. nie ma znaczenia dla obciążenia jej kosztami rozprawy odroczonej z tego powodu.Z porównania treści art. 439 § 1 k.p.k. z art. 445 i 448 k.p.k. wynika, że skazany ponosi zasądzone od niego koszty postępowania bądź sam, bądź solidarnie z innymi skazanymi, w zależności od tego, czy odpowiada za nie sam, czy też wspólnie z innymi oskarżonymi.Przez zawarte w art. 445 k.p.k. określenie "koszty, za które odpowiada" rozumieć należy koszty wymienione w art. 448 k.p.k., które powstały w związku z postępowaniem przeciwko określonemu skazanemu i są spowodowane przez niego, chociażby bez jego zawinienia. Dotyczy to zatem także kosztów rozprawy odroczonej z powodu niestawiennictwa oskarżonego, zawiadomionego o jej terminie, nawet wtedy, gdy było ono usprawiedliwione.Za słusznością tego poglądu przemawia przepis art. 442 k.p.k. stanowiący, że Skarb Państwa ponosi koszty postępowania tylko w razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania.Z tych względów zaskarżone postanowienie obciążające skazaną Danutę K. także kosztami rozprawy z dnia 6 grudnia 1963 r., odroczonej z powodu jej niestawiennictwa, należy uznać za zasadne.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 § 1art. 439 § 1 KPKart. 445art. 445 KPKart. 448 KPKart. 442 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.