II KB 5/25
Izba Karna2025-02-18
Skład orzekający: Ryszarda Witkowskiego
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę oskarżonej, czyniący zadość wymaganiom pisma procesowego i wniesiony w terminie, może zostać odrzucony z powodu braku wskazania sposobu, w jaki okoliczności związane z powołaniem sędziego miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, uznając, że nie wskazuje on w sposób wystarczający, jak okoliczności związane z powołaniem sędziego miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie. Sąd podkreślił, że samo wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej nie jest wystarczające do stwierdzenia naruszenia tych standardów. Ponadto, Sąd uznał, że przepis o obligatoryjnym zawiadomieniu organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku dotyczy wyłącznie pełnomocników, a nie obrońców.Stan faktyczny
Obrońca oskarżonej złożył wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, wskazując na okoliczności związane z jego powołaniem. Wniosek został sporządzony i wniesiony z zachowaniem terminów i wymogów formalnych. Sąd Najwyższy uznał jednak, że wniosek nie spełnia wymogów merytorycznych, ponieważ nie wskazuje w sposób wystarczający na wpływ podnoszonych okoliczności na naruszenie standardów niezawisłości i bezstronności w konkretnej sprawie. Sąd odrzucił wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Zarządzenie jest niezaskarżalne.Pełny tekst orzeczenia
II KB 5/25 ZARZĄDZENIE Dnia 18 lutego 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Zbigniew Kapiński W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN Ryszarda Witkowskiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6-9 i 24 uSN, stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – oskarżonej J. A. (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę oskarżonej (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i - czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN), 1) wniosek odrzucić; 2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i oskarżonej oraz dołączyć do akt II KK 1/25; 3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN R. Witkowskiego; 4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. UZASADNIENIE
II KB 5/25 2 Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je sporządzić. Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione.
II KB 5/25 3 Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje. [J.J.] [ł.n]
Powiązane orzeczenia
- II KB 29/24 2024-10-03Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego, który nie wskazuje, w jaki sposób okoliczności związane z powołaniem sędziego i jego postępowaniem…
- III KB 63/25 2025-05-19Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, sporządzony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, który nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego…
- III KB 113/25 2025-08-21Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, który nie wskazuje w sposób dostateczny, jak okoliczności związane z powołani…
- III KB 73/25 2025-05-28Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, może być odrzucony z powodu braku wskazania konkretnych okoliczności świadczą…
- III KB 9/25 2025-02-05Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę w postępowaniu karnym, który nie wskazuje w jaki sposób okoliczności związane z powołaniem sędziego i jego pos…
Powołane przepisy
art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 119 § 1 KPKart. 29 § 9art. 99 § 2 KPKart. 29 § 5art. 85 § 2art. 29 § 11art. 29 § 10
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy