II KK 478/18

WyrokIzba Karna2018-12-19

Skład orzekający: Waldemar Płóciennik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego na korzyść skazanego, w sytuacji gdy skazany nie został uniewinniony ani postępowanie nie zostało umorzone, a w kasacji nie podniesiono uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k., powinna zostać pozostawiona bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił kasację bez rozpoznania, ponieważ została ona wniesiona przez podmiot nieuprawniony. Zgodnie z art. 523 § 1 k.p.k., kasacja na niekorzyść skazanego może być wniesiona jedynie w razie jego uniewinnienia lub umorzenia postępowania, chyba że dotyczy ona uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub została wniesiona przez podmioty szczególne. W niniejszej sprawie skazany nie został uniewinniony, postępowanie nie zostało umorzone, a w kasacji nie podniesiono żadnych uchybień kwalifikowanych z art. 439 k.p.k.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał Z. D. za oszustwo (art. 286 § 1 k.k.) i zasądził od niego na rzecz oskarżyciela posiłkowego T. Spółka Jawna kwotę 7787,75 zł tytułem naprawienia szkody. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, uchylając obowiązek naprawienia szkody, wskazując na tożsamość roszczenia z prawomocnym nakazem zapłaty wydanym przeciwko innej spółce, w której skazany był prezesem zarządu. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł kasację na korzyść oskarżyciela posiłkowego, kwestionując uchylenie obowiązku naprawienia szkody.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić kasację bez rozpoznania i obciążyć oskarżyciela posiłkowego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KK 478/18 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 grudnia 2018 r., z urzędu kwestii pozostawienia bez rozpoznania kasacji w sprawie Z. D. skazanego z art. 286 § 1 k.k. wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego T. Spółka Jawna od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 2 sierpnia 2018r., sygn. akt V Ka […], zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 29 listopada 2017 r., sygn. akt II K […], na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł 1. pozostawić kasację bez rozpoznania; 2. obciążyć oskarżyciela posiłkowego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 29 listopada 2017 r., sygn. akt II K […], Sąd Rejonowy w S. uznał Z. D. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. za co wymierzył mu na podstawie tego przepisu w zw. z art. 37a k.k. oraz art. 34 § 1 i 1a pkt 1 k.k. i art. 35 § 1 k.k. karę 6 miesięcy ograniczenia wolności. Ponadto, na podstawie art. 46 § 1 k.k. zasądził od oskarżonego na rzecz opisanego wyżej oskarżyciela posiłkowego (pokrzywdzonego) 7787,75 złotych tytułem naprawienia szkody. Po 2 rozpoznaniu apelacji wniesionej przez oskarżonego Sąd Okręgowy w Ł., wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2018 r., sygn. akt V Ka […], zmienił zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że uchylił rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2, tj. oparty o przepis art. 46 § 1 k.k. obowiązek naprawienia szkody, a w pozostałej części wyrok Sądu pierwszej instancji utrzymał w mocy. Orzeczenie Sądu odwoławczego zaskarżone zostało kasacją „na korzyść oskarżyciela posiłkowego” przez jego pełnomocnika w zakresie pkt 1, tj. co do rozstrzygnięcia o uchyleniu obowiązku naprawienia szkody. W kasacji tej zarzucono: „1) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez: uznanie, że Sąd Rejonowy niezasadnie orzekł na podstawie art. 46 § 1 k.k. od oskarżonego Z. D. na rzecz pokrzywdzonego T. sp.j. z siedzibą w S. kwotę 7.787,75 zł tytułem naprawienia szkody, gdyż ta sama należność została już zasądzona od tego samego podmiotu na rzecz pokrzywdzonej spółki prawomocnym nakazem zapłaty Sądu Rejonowego w S. z dnia 27 czerwca 2016 r., sygn. akt V GNc […], podczas gdy orzeczenie Sądu I instancji w tym zakresie było w pełni prawidłowe; 2) naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności poprzez: uznanie, że w niniejszej sprawie zachodzą podstawy do zastosowania art. 415 § 1 k.p.k., statuującego tzw. klauzulą antykumulacyjną, z uwagi na zachodzącą zdaniem sądu II instancji tożsamość przedmiotową i podmiotową roszczenia stanowiącego przedmiot rozpoznania, podczas gdy w niniejszej sprawie nie zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa roszczenia stanowiącego przedmiot rozpoznania – nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym Sądu Rejonowego w S. z dnia 27 czerwca 2016 r., sygn. akt V GNc […], wydany był przeciwko A. Spółce z o.o. z siedzibą w C., natomiast Sąd Rejonowy w S. w pkt 2 wyroku z dnia 29 listopada 2017 r., sygn. akt II K […], orzekł o obowiązku naprawienia szkody przez oskarżonego Z. D., który pełnił funkcję Prezesa Zarządu A. Sp. o.o.” W konsekwencji powyższego zarzutu skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu odwoławczego w zaskarżonym zakresie i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 3 Na wstępie należy zauważyć, że kasacja wniesiona została na niekorzyść skazanego, choć skarżący wskazuje, że wnosi nadzwyczajny środek zaskarżenia na korzyść oskarżyciela posiłkowego, co jest oczywiste w związku z gravamen. Zgodnie z art. 523 § 1 k.p.k. kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania. Ograniczenie to nie dotyczy kasacji wnoszonych przez podmioty szczególne w rozumieniu art. 521 k.p.k. oraz kasacji wskazujących na uchybienia wymienione w art. 439 k.p.k. (zob. art. 523 § 4 k.p.k.). W rozważanej sprawie skazany nie został uniewinniony, nie umorzono też wobec niego postępowania. Kasacja nie została też wniesiona przez żaden z podmiotów wymienionych w art. 521 k.p.k., nie podniesiono w niej również żadnego z uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. W tej sytuacji omawiany nadzwyczajny środek zaskarżenia wniesiony został przez podmiot nieuprawniony, co winno spotkać się z odmową przyjęcia kasacji już na etapie postępowania okołokasacyjnego. W związku z tym, że kasacja została jednak przyjęta, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 oraz w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. pozostawił ją bez rozpoznania.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 KKart. 531 § 1 KPKart. 37a KKart. 34 § 1art. 35 § 1 KKart. 46 § 1 KKart. 415 § 1 KPKart. 523 § 1 KPKart. 521 KPKart. 439 KPKart. 523 § 4 KPKart. 530 § 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy