II KO 128/23

Izba Karna2023-10-25

Skład orzekający: Jacek Błaszczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek skazanego o wznowienie postępowania, który nie zawiera konkretnych faktów lub dowodów uzasadniających wznowienie, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. bez wzywania do usunięcia braków formalnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, który może być uruchomiony tylko na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie. Wniosek skazanego nie zawierał argumentacji pozwalającej na ustalenie, że miały miejsce okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania, ograniczając się jedynie do postulatu uchylenia wyroku bez wskazania konkretnych faktów czy dowodów.
Stan faktyczny
Skazany K. S. złożył do Sądu Najwyższego wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie. Wniosek nie zawierał konkretnych faktów ani dowodów uzasadniających wznowienie, a jedynie ogólne stwierdzenie o konieczności uchylenia wyroku. Skazany złożył również wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu, wskazując na brak środków finansowych. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o wznowienie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.

Pełny tekst orzeczenia

II KO 128/23 POSTANOWIENIE Dnia 25 października 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk w sprawie z wniosku K. S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 25 października 2023 r. na posiedzeniu w przedmiocie wniosku skazanego o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w Zamościu, sygn. akt II K 93/22, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 9 sierpnia 2023 r., sygn. akt II AKa 161/23, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., p o s t a n o w i ł: odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynął osobisty wniosek K. S. o wznowienie postępowania w sprawie II K 93/22 Sądu Okręgowego w Zamościu, a nadto wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu. Skazany podniósł, że wyrok winien zostać uchylony do ponownego rozpoznania. We wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu skazany wskazał, że nie stać go na ustanowienie obrońcy z wyboru, a także, że chciałby z obrońcą z urzędu ustalić swoją linię obrony. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. należało odmówić przyjęcia wniosku, bez wzywania skazanego do usunięcia jego braków formalnych i bez próby ich usunięcia poprzez wyznaczenie obrońcy z urzędu. Wymieniony na wstępie przepis II KO 128/23 2 nakazuje podjęcie takiej decyzji - wtedy, gdy z treści wniosku niepochodzącego od podmiotu fachowego wynika jego oczywista bezzasadność. W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednoznacznie wskazuje się, że instytucja wznowienia postępowania należy do kręgu nadzwyczajnych środków zaskarżenia, których procesowe uruchomienie może nastąpić wyłącznie na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie. Katalog okoliczności otwierających drogę do wystąpienia z inicjatywą wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia zawierają przepisy art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k., art. 542 § 3 k.p.k. Zaznaczyć przy tym należy, że w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego i niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1247) od dnia 1 lipca 2015 r. powstał obowiązek dokonywania kontroli wniosku o wznowienie postępowania – z punktu widzenia jego ewentualnej oczywistej bezzasadności. Ustawodawca w treści art. 545 § 3 k.p.k. określił, że sąd odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od prokuratora, obrońcy lub pełnomocnika, bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność. Decydująca jednak jest sama treść wniosku o wznowienie, która może być oczywiście bezzasadna z różnych powodów. Ta oczywista bezzasadność wynikać może z tego, że we wniosku wskazano podstawy wznowienia, które nie są przewidziane w ustawie albo z tego, że w ogóle nie wskazano żadnych podstaw wznowienia, ograniczając się do postulowania przeprowadzenia kolejnej kontroli odwoławczej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016, z. 1, poz. 5). Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że pismo skazanego nie zawiera argumentacji, która pozwoliłaby na ustalenie, iż w sprawie miały miejsce okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania ujęte w art. 540 § 1 – 3 k.p.k. Skazany powołuje się lakonicznie na konieczność uchylenia wyroku w jego sprawie nie wskazując żadnych konkretnych faktów, czy dowodów, które miałyby stanowić podstawę wniosku o wznowienie. II KO 128/23 3 Przytoczona przez skazanego argumentacja nie zawiera się w katalogu podstaw wymienionych w art. 540a § 1 pkt 2 lit. a i b k.p.k., a także nie sygnalizuje konieczności podjęcia działania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.). Nie dostrzegając także, aby zachodziły inne okoliczności, które mogłyby zadecydować o uwzględnieniu wniosku o wznowienie postępowania, Sąd Najwyższy uznał, że jest on bezzasadny w stopniu oczywistym i w trybie art. 545 § 3 k.p.k. należało odmówić jego przyjęcia. JML [ał]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 545 § 3 KPKart. 540 KPKart. 540a KPKart. 540b KPKart. 542 § 3 KPKart. 540 § 1art. 540a § 1 pkt 2§ 3§ 1§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy