II KO 14/23
Izba Karna2023-02-08
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na potencjalny brak obiektywizmu i bezstronności sędziów sądu właściwego miejscowo?Ratio decidendi
Instytucja właściwości z delegacji (art. 37 k.p.k.) ma charakter wyjątkowy i może być stosowana, gdy szczególne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za taką koniecznością. Okoliczności, które mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, uzasadniają jej przekazanie innemu sądowi równorzędnemu. W niniejszej sprawie, skala uwzględnionych wniosków o wyłączenie sędziów wskazuje na istnienie powiązań zawodowych i towarzyskich, co uzasadnia przekazanie sprawy w celu zapewnienia obiektywnego rozpoznania.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Radomiu zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Przedmiotem sprawy jest zażalenie pokrzywdzonego na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa przeciwko Komornikowi Sądowemu i Sędziemu Sądu Rejonowego w Radomiu. Sąd Rejonowy wskazał na długoletni staż sędziowski i personalizację stosunków zawodowych jako potencjalne czynniki krępujące swobodę orzekania. Ponadto, duża liczba sędziów złożyła wnioski o wyłączenie od rozpoznania sprawy, z których większość została uwzględniona.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę Sądu Rejonowego w Radomiu do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Skarżysku-Kamiennej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 14/23 POSTANOWIENIE Dnia 8 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie z zażalenia pokrzywdzonego A. S. po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 8 lutego 2023 r. wniosku Sądu Rejonowego w Radomiu zawartego w postanowieniu z dnia 11 stycznia 2023 r., sygn. akt II Kp 538/22 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w Radomiu, sygn. akt II Kp 538/22 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Skarżysku-Kamiennej. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2023 r., sygn. akt II Kp 538/22, Sąd Rejonowy w Radomiu zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy o sygn. akt II Kp 538/22 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest zażalenie pokrzywdzonego A. S. na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa przeciwko Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w Radomiu oraz Sędziemu Sądu Rejonowego w Radomiu. Wskazał, że sprawa aktualnie dotyczy Sędziego Sądu Okręgowego w Radomiu, jednak długoletni staż sędziowski w Sądzie Rejonowym w Radomiu oraz stopień personalizacji stosunków zawodowych z innymi sędziami stanowią realne okoliczności, które mogą oddziaływać krępująco na swobodę orzekania w tym
2 sądzie. Dodał, że 42 sędziów orzekających w sądzie właściwym miejscowo złożyło wnioski o wyłączenie od rozpoznania sprawy, z czego Sąd Okręgowy w Radomiu uwzględnił 35. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Radomiu zasługuje na uwzględnienie. Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 k.p.k., ma charakter wyjątkowy, a zatem stosowana może być w sytuacjach gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości mogą przemawiać za taką koniecznością. Należą do nich okoliczności, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2006 r., IV KO 9/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2021 r., III KO 92/21). W realiach niniejszej sprawy, której przedmiotem jest rozpoznanie zażalenia pokrzywdzonego na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w R. z dnia 27 maja 2022 r. o odmowie wszczęcia śledztwa przeciwko Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w Radomiu oraz byłemu Sędziemu Sądu Rejonowego w Radomiu (aktualnie Sędziemu Sądu Okręgowego w Radomiu), celem uniknięcia potencjalnych choćby zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów tego Sądu przy rozpoznawaniu sprawy, zasadne jest by rozpoznał je inny sąd. Skala uwzględnionych wniosków o wyłączenie od rozpoznania przedmiotowej sprawy (35 z 42) wskazuje na istnienie powiązań nie tylko zawodowych, ale i towarzyskich SSO G.W. z większością sędziów Sądu Rejonowego w Radomiu, gdzie uprzednio orzekał (postanowienie Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 30 listopada 2022 r., sygn. V Ko 96/22). Okoliczności te uzasadniają zatem przekazanie sprawy - w trybie art. 37 k.p.k. - innemu sądowi równorzędnemu spoza okręgu radomskiego. Jednocześnie mając na względzie ekonomikę postępowania, wskazać należy, że jednym z najbliższych sądowi właściwemu jest Sąd Rejonowy w Skarżysku-Kamiennej, który znajduje się nie tylko w innym okręgu sądowym (kieleckim), ale i w obszarze innej apelacji sądowej (krakowskiej). Przekazanie przedmiotowej sprawy do ww. Sądu
3 będzie stanowiło dostateczną gwarancję obiektywnego rozpoznania przedmiotowej sprawy. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- V KO 29/23 2023-04-13Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie…
- II KO 90/24 2024-09-25Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na potencjalne wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności sądu orzekającego?
- IV KO 115/19 2019-10-11Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, gdy sprawa…
- II KO 49/20 2020-09-23Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na potencjalny brak obiektywizmu w rozpoznaniu sprawy przez sąd właściwy?
- II KO 11/24 2024-02-08Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa dotyczące…
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy