II KO 11/24
Izba Karna2024-02-08
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa dotyczące funkcjonariuszy publicznych tego samego sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. zasługuje na uwzględnienie, gdy istnieją szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości, które mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. W sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa dotyczącego sędziego i prezesa sądu, relacje zawodowe i koleżeńskie oraz podległość służbowa mogą uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi w celu uniknięcia zarzutów o brak obiektywizmu i bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Chełmie zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Przedmiotem sprawy było zażalenie pokrzywdzonego J. M. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa. Śledztwo miało dotyczyć przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez sędziego i prezesa Sądu Rejonowego w Chełmie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę Sądu Rejonowego w Chełmie do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Krasnymstawie.Pełny tekst orzeczenia
II KO 11/24 POSTANOWIENIE Dnia 8 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie z zażalenia pokrzywdzonego J. M. po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 8 lutego 2024 r., wniosku Sądu Rejonowego w Chełmie zawartego w postanowieniu z dnia 16 stycznia 2024 r., sygn. akt VII Kp 457/23 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w Chełmie sygn. akt VII Kp 457/23 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Krasnymstawie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2024 r., sygn. akt VII Kp 457/23, Sąd Rejonowy w Chełmie zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy o sygn. akt VII Kp 457/23 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest zażalenie J. M. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa wobec braku znamion czynu zabronionego, w sprawie prowadzonej z zawiadomienia pokrzywdzonego J. M. o przekroczeniu uprawnień i niedopełnieniu obowiązków przez funkcjonariuszy publicznych - sędziego Sądu Rejonowego w Chełmie oraz Prezesa Sądu Rejonowego w Chełmie (art. 231 § 1 k.k.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
II KO 11/24 2 Wniosek Sądu Rejonowego w Chełmie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 k.p.k., ma charakter wyjątkowy, a zatem stosowana może być w sytuacjach gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości mogą przemawiać za taką koniecznością. Należą do nich okoliczności, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2006 r., IV KO 9/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2021 r., III KO 92/21). W realiach niniejszej sprawy, której przedmiotem jest rozpoznanie zażalenia J. M. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w Chełmie o odmowie wszczęcia śledztwa z dn. 3 listopada 2023 r. wobec braku znamion czynu zabronionego, w sprawie prowadzonej z zawiadomienia tego pokrzywdzonego o przekroczeniu uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez funkcjonariuszy publicznych - sędziego Sądu Rejonowego w Chełmie oraz Prezesa Sądu Rejonowego w Chełmie (czyn z art. 231 § 1 k.k.), celem uniknięcia potencjalnych choćby zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów tego Sądu przy rozpoznawaniu tej sprawy, zasadne jest by rozpoznał ją inny sąd. Relacje zawodowe i koleżeńskie sędziów orzekających w tym samym Sądzie z pomawianym sędzią G. O. oraz podległość służbowa sędziów względem pomawianego w tej samej sprawie Prezesa tego Sądu pełniącego równocześnie funkcję Przewodniczącego VII Wydziału Karnego, w którym zarejestrowano przedmiotową sprawę, stanowią dostateczną argumentację do uwzględnienia wniosku w trybie art. 37 k.p.k. Biorąc powyższe pod uwagę, aby wyeliminować ryzyko pojawienia się w opinii publicznej, w tym również J. M., osądu o stronniczym rozpoznaniu przedmiotowej sprawy przez sędziów Sądu Rejonowego w Chełmie, dla dobra wymiaru sprawiedliwości i jego autorytetu sprawę przekazano innemu sądowi równorzędnemu – znajdującemu się w relatywnie niedużej odległości lecz w innym okręgu sądowym (zamojskim), co zapewni gwarancję obiektywnego rozpoznania przedmiotowej sprawy. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
II KO 11/24 3 [J.J.] (r.g.)
Powiązane orzeczenia
- V KO 29/23 2023-04-13Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie…
- V KO 88/23 2023-09-07Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy zarzuty dotyczą sędziów i innych funkcjonariuszy organów ścigania z sądu właściwego miejs…
- III KO 111/23 2023-10-12Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy sąd właściwy miejscowo rozpoznaje zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa…
- II KO 14/23 2023-02-08Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na potencjalny brak obiektywizmu i bezstronności sędziów sądu właściwego miejscowo?
- IV KO 59/18 2018-09-26Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi w sytuacji, gdy przedmiotem zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa są domniemane przestępstwa popełnione przez sędziów sądów mających…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 231 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy