II KO 141/23
Izba Karna2023-11-16
Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżonym jest Prezydent Miasta, a sprawa budzi duże zainteresowanie społeczne i medialne?Ratio decidendi
Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. jest dopuszczalne, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, a okoliczności mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. W sytuacji, gdy oskarżonym jest Prezydent Miasta, a sprawa budzi duże zainteresowanie społeczne i medialne, przekazanie sprawy innemu sądowi zapobiega powstaniu wątpliwości co do bezstronności miejscowego sądu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Z. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej, w której oskarżony jest Prezydent Miasta Z., innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem był fakt, że sprawa budzi duże zainteresowanie społeczne i medialne, a oskarżony jako Prezydent Miasta uczestniczył w wydarzeniach z udziałem lokalnych sędziów, co mogło budzić wątpliwości co do bezstronności sądu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kielcach.Pełny tekst orzeczenia
II KO 141/23 POSTANOWIENIE Dnia 16 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie X.Y. oskarżonego z art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i art. 235 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 listopada 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w Z., o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kielcach. UZASADNIENIE Przed Sądem Rejonowym w Z. zawisła sprawa X.Y., oskarżonego o przestępstwa z art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i art. 235 k.k., zarejestrowana pod sygnaturą II K 808/23. Sąd Rejonowy w Z., postanowieniem z dnia 26 października 2023 r., zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdyż oskarżonym w sprawie jest Prezydent Miasta Z., a stawiane mu zarzuty są powiązane z medialnie upublicznionym konfliktem pomiędzy nim i jednym z lokalnych radnych, zaś sama sprawa budzi duże zainteresowanie wśród mieszkańców miasta. Jako Prezydent Z., X.Y. uczestniczył w wydarzeniach i konferencjach z udziałem sędziów orzekających w miejscowym Sądzie.
II KO 141/23 2 Okoliczność ta może budzić, zdaniem Sądu występującego z inicjatywą, w społecznym odbiorze uzasadnione wątpliwości co do bezstronności składu orzekającego w postępowaniu w sprawie II K 808/23, prowadzonym przeciwko włodarzowi miasta, będącego siedzibą Sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek jest zasadny. Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. może nastąpić tylko wyjątkowo, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Do okoliczności przemawiających za przekazaniem sprawy należą między innymi sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie (choćby mylne) o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób w pełni obiektywny przez sąd miejscowo właściwy. Obowiązek wykazania, że w konkretnej sprawie zachodzą takie przesłanki spoczywa na sądzie występującym z inicjatywą w trybie art. 37 k.p.k. Sąd Rejonowy w Z. temu obowiązkowi sprostał, bowiem odwołując się do okoliczności sprawy wykazał, że ważne względy przemawiają za przekazaniem jej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Orzekanie w sprawie, w której oskarżonym jest przedstawiciel władz lokalnych, a tym bardziej Prezydent Miasta, może nasuwać w zewnętrznym odbiorze wątpliwości co do bezstronności miejscowego sądu. Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu powinno zapobiec powstaniu tego typu wątpliwości. O wyborze sądu przekazania zadecydowało kryterium terytorialne. Sąd Rejonowy w Kielcach znajduje się bowiem w stosunkowo niedalekiej odległości od sądu miejscowo właściwego, co ma znaczenie z punktu widzenia ekonomiki procesowej, a jednocześnie leży w granicach innej apelacji niż Sąd właściwy miejscowo, co pozwoli wyeliminować wszelkie podejrzenia na temat ewentualnego wpływu władz politycznych na treść orzeczenia w niniejszej sprawie. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [ms]
II KO 141/23 3 A.K-G
Powiązane orzeczenia
- IV KO 85/20 2020-08-13Czy okoliczności takie jak piastowanie przez oskarżonego funkcji publicznej (prezydenta miasta), interakcje administracyjne między władzą wykonawczą a sądowniczą, szerokie nagłośnienie sprawy przez media oraz dyskusja pu…
- III KO 14/23 2023-03-29Czy w sytuacji, gdy sprawa karna budzi znaczne zainteresowanie społeczne i medialne na obszarze właściwości sądu, a oskarżony pełnił funkcję publiczną znaną sędziom tego sądu, zachodzą podstawy do przekazania sprawy inne…
- III KO 30/20 2020-05-08Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżyciel prywatny jest osobą publiczną, a sprawa ma aspekt polityczny i jest nagłośniona w lokalnych mediach?
- III KO 3/13 2013-02-07Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony zajmuje odpowiedzialne stanowisko w samorządzie?
- II KO 64/23 2023-07-31Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy osoba podejrzana o popełnienie czynu jest Prezesem sądu nadzorującego sąd miejscowo właściwy?
Powołane przepisy
art. 233 § 1 KKart. 12 § 1 KKart. 235 KKart. 37 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy