II KO 3/58

SentencjaNabywanie przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. (Dz. U. Nr 39, poz. 17) w sklepach uspołecznionych wódki w celu dalszej odsprzedaży z zyskiem, stanowi przestępstwo określone obecnie w art. 2 § 2 tejże ustawy.Sąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym uchwalił przedstawianą przez Sąd Wojewódzki w Łodzi kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy nabywanie w sklepach uspołecznionych wódki w celu dalszej odsprzedaży z zyskiem, stanowi przestępstwo z art. 2 § 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. (Dz. U. Nr 39, poz. 171) - (dawniej art. 1 § 1 dekretu z 4 marca 1953 r., Dz. U. Nr 16, poz. 64), czy też przestępstwo z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 12, poz. 62), przy czym przestępstwo zostało popełnione w okresie do dnia 28 lutego 1957 r." - rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneNabywanie w sklepach uspołecznionych wódki w celu jej odsprzedaży z zyskiem stanowiło przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zwalczaniu spekulacji, przestępstwo z art. 1 § 1 dekretu z 4 marca 1953 r. (Dz. U. Nr 16, poz. 64). Wśród wymienionych w tym przepisie przykładowo różnych form spekulacji znajduje się również "wykupywanie towarów w przedsiębiorstwach lub innych miejscach handlu detalicznego w celu dalszej ich odsprzedaży z zyskiem", przy czym dla powstania przestępstwa w tej formie nie jest konieczny skutek w postaci zakłócenia obrotu towarowego.Taki sam stan faktyczny ("kto nabywa w przedsiębiorstwie handlu detalicznego towar w celu odsprzedaży z zyskiem") znajdujemy w art. 2 § 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zwalczaniu spekulacji. Słowa: "wykupywanie" i "nabywanie", używane w tych aktach prawnych, należy traktować jako równoznaczne.Ponieważ sankcja karna przewidziana w wymienionych wyżej przepisach karnych jest taka sama, należy - zgodnie z art. 2 k. k. - stosować obecnie ustawę nową, t.j. ustawę z dnia 13 lipca 1957 r.Drugą kwestią wymagającą wyjaśnienia jest stosunek przepisu art. 2 § 2 oraz § 3 ustawy z 13 lipca 1957 r. do art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu.Art. 2 § 2 i 3 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. ściga także sprzedaż z zyskiem towaru nabytego w przedsiębiorstwie handlu detalicznego w celu takiej sprzedaży, a art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. ściga "sprzedaż lub podawanie napojów w przypadkach zabronionych albo bez wymaganego zezwolenia lub wbrew jego warunkom", a więc sprzedaż nie przynoszącą sprzedawcy dodatkowego zysku w stosunku do ustalonej przez Państwo ceny. Art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. ściga przede wszystkim - ale nie wyłącznie - sprzedawców zatrudnionych w przedsiębiorstwach handlowych i gastronomicznych i sprzedających napoje alkoholowe po ustalonych cenach. Pod przepis ten podpada także każdy sprzedawca napojów alkoholowych nie posiadający na ich sprzedaż wymaganego zezwolenia, a więc handlujący tymi napojami poza przedsiębiorstwem handlowym lub gastronomicznym.Sprzedaż zatem przez sprzedawcę napojów alkoholowych, nabytych w sposób przewidziany w art. 2 § 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. z zyskiem, tj. po cenach wyższych niż ceny, po których sprawca nabył je w przedsiębiorstwach handlu detalicznego, podpada pod art. 2 § 3 tejże ustawy, a nie pod art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu.