II KO 35/23

Izba Karna2023-04-19

Skład orzekający: Małgorzata Gierszon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości, rozumiane także jako zapewnienie zewnętrznych pozorów bezstronności, uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy czyn zarzucany oskarżonemu popełniono na szkodę prokuratora właściwej miejscowo prokuratury, która podlega ocenie sądu rozpatrującego sprawę?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości, które obejmuje nie tylko wymóg zapewnienia bezstronności subiektywnej, ale także zabezpieczenie zewnętrznych pozorów bezstronności, przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Fakt, że sprawa dotyczy przestępstwa popełnionego na szkodę prokuratora prokuratury właściwej w sprawach rozpoznawanych przez sąd występujący o przekazanie, może wytworzyć u opinii publicznej i oskarżonego przeświadczenie o braku obiektywizmu i bezstronności. Obowiązek dbania o zewnętrzne pozory bezstronności wymaga w takiej sytuacji przekazania sprawy.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej przeciwko F. Z. innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku było popełnienie zarzucanego oskarżonemu czynu m.in. na szkodę prokuratora Prokuratury Rejonowej w Lublinie, który pełni funkcję Zastępcy Prokuratora Rejonowego i zajmuje się oceną trafności orzeczeń zapadających w tym sądzie. Sąd Rejonowy wskazał, że taka sytuacja może budzić wątpliwości co do bezstronności sądu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radomiu.

Pełny tekst orzeczenia

II KO 35/23 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie F. Z. oskarżonego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 279 § 1 k.k. i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 kwietnia 2023 r., wystąpienia Sąd Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radomiu. UZASADNIENIE W dniu 13 marca 2023 r. wpłynął do Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku akt oskarżenia przeciwko F. Z. m.in. o czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art., 279 § 1 k.k. w zb. z art. 278 § 1 k.k. w zb. z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. Postanowieniem z dnia 17 marca 2023 r., w sprawie II K 340/23, Sąd ten zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniając ten wniosek Sąd wskazał, że wymieniony czyn zarzucany oskarżonemu popełniony został m.in. na szkodę prokuratora Prokuratury Rejonowej w Lublinie, która podlega mu miejscowo. W uzasadnieniu postanowienia dodano, że pokrzywdzony pełni funkcję Zastępcy Prokuratora Rejonowego i w codziennej pracy zajmuje się oceną trafności orzeczeń zapadających w I instancji w II Wydziale Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku oraz spraw przekazanych do rozpoznania z Prokuratury Rejonowej w Lublinie. II KO 35/23 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 37 k.p.k. wystąpienie do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu winno być uzasadnione dobrem wymiaru sprawiedliwości. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 12 stycznia 2023 r., V KO 118/22 (LEX nr 3457904), „Dobro wymiaru sprawiedliwości musi być (…) rozumiane nie tylko jako wymóg zapewnienia bezstronności subiektywnej sądu, ale ma na celu także zabezpieczenie zewnętrznych pozorów bezstronności (aspekt obiektywny bezstronności).” Fakt, że sprawa dotyczy przestępstwa popełnionego m.in. na szkodę prokuratora Prokuratury właściwej w sprawach rozpoznawanych w Sądzie, który wystąpił o przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. przemawia za potrzebą przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu do rozpoznania. Przyczyną takiej decyzji jest możliwość wytworzenia w opinii publicznej i u oskarżonego przeświadczenia, że sprawa nie jest rozpoznawana w sposób obiektywny, bezstronny. Bez względu na to, czy taki wpływ rzeczywiście by nastąpił, to obowiązek dbania także o zewnętrzne pozory bezstronności wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [SOP] [ł.n]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 13 § 1 KKart. 279 § 1 KKart. 37 KPKart. 278 § 1 KKart. 12 KKart. 11 § 2 KKart. 64 § 1 KK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy