II KO 37/14

Izba Karna2014-05-07

Skład orzekający: Jacek Sobczak, Józef Szewczyk, Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sędzia referent utrzymuje kontakty służbowe i towarzyskie ze świadkami oraz przełożonymi, a pozostali sędziowie zostali wyłączeni?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy okoliczności mogą realnie wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. W sytuacji, gdy sędzia referent utrzymuje bliskie relacje ze świadkami i przełożonymi, a pozostali sędziowie zostali wyłączeni, może to budzić podejrzenie braku bezstronności sądu, co godzi w dobro wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej dotyczącej R. C. innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wniosek uzasadniono tym, że oskarżony przyjął linię obrony zmierzającą do wykazania zaniedbań ze strony Prezesa Sądu Rejonowego w K., który jest bezpośrednim przełożonym sędziego referenta i utrzymuje z nim kontakty. Ponadto, istotnym świadkiem jest inny sędzia, z którym również sędzia referent utrzymuje kontakty, a pozostali sędziowie zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu Rejonowego w K. i przekazał sprawę dotyczącą R. C. do merytorycznego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KO 37/14 POSTANOWIENIE Dnia 7 maja 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Sobczak (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Szewczyk SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie R. C. oskarżonego o czyn z art. 231 § 1 kk w zw. z art. 12 kk i inne po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 7 maja 2014 r., wniosku Sądu Rejonowego w K. z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II K […] o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 kpk p o s t a n o w i ł wniosek uwzględnić i przekazać sprawę do merytorycznego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w K. postanowieniem z dnia 5 marca 2014 r. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania sprawy dotyczącej R. C. o sygn. akt II K […] – w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. – innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. We wniosku podniesiono, że za skorzystaniem z instytucji cytowanego wyżej przepisu przemawia w szczególności przyjęta przez oskarżonego linia obrony zmierzająca do wykazania zaniedbań ze strony Prezesa Sądu. Z. S. – Prezes Sądu Rejonowego w K. jest bezpośrednim przełożonym sędziego referenta w sprawie niniejszej, a ponadto utrzymuje z nim kontakty służbowe i towarzyskie. Świadkiem w sprawie jest nadto SSR J. M., z którym również od wielu lat referent utrzymuje kontakty służbowe 2 i towarzyskie. Pozostali sędziowie podlegają zaś wyłączeniu, bądź zostali już wyłączeni od rozpoznania przedmiotowej sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego w K. o przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości zasługuje na uwzględnienie. Dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., przemawia za przekazaniem sprawy, innemu niż miejscowo właściwy, sądowi równorzędnemu wówczas, gdy zaistnieją okoliczności, które mogą wywierać realny wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny. Instytucja przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości służy zatem indywidualnemu modyfikowaniu właściwości miejscowej w sytuacjach, w których chodzi w szczególności o podkreślenie bezstronności organów procesowych. Bezspornie potrzeba skorzystania z tejże instytucji zaistniała w przedmiotowej sprawie, co zostało właściwie przedstawione i omówione przez Sąd Rejonowy. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy istotnie w związku z treścią wyroku Sądu Okręgowego w K., który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w K. i przekazał temu Sądowi sprawę celem ponownego rozpoznania (k. 701, 738, t. IV), a także wobec przyjętej przez oskarżonego linii obrony, zachodzi w sprawie konieczność przesłuchania Z. S. – pełniącego funkcję prezesa Sądu Rejonowego w K. oraz SSR J. M., z którymi sędzia referent utrzymuje kontakty służbowe i towarzyskie. Nadto zauważyć należy, że pozostali Sędziowie orzekający w miejscowo właściwym sądzie zostali wyłączeni od rozpoznania sprawy R. C. (k. 750-765, t. IV). Jak wynika natomiast z zarządzenia (k. 776, t. IV) z dnia 5 lutego 2014 r., Sędzia A. N. jest jedynym sędzią, który nie podlega wyłączeniu, bądź nie został wyłączony od rozpoznania sprawy o sygn. akt II K […]. Tym niemniej fakt pozostawania przez SSR A. N. w bliskich relacjach z osobami podlegającymi przesłuchaniu w sprawie i pełniącymi wskazane wyżej funkcje w Sądzie Rejonowym w K. może zarówno w opinii publicznej jak i w odczuciu oskarżonego 3 rodzic podejrzenie o braku bezstronności sądu a przez to godzić w dobro wymiaru sprawiedliwości. W tym stanie rzeczy i w związku z argumentacją Sądu Rejonowego w K. zawartą w przedmiotowym wniosku należało odstąpić od reguły rozpoznania sprawy przez miejscowo właściwy Sąd i przekazać sprawę dotyczącą R. C. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W. jako pozostającego poza jurysdykcją apelacji […] a jednocześnie położonemu geograficznie najbliżej. Z tych też względów postanowiono jak wyżej. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 231 § 1 kkart. 12 kkart. 37 kpk§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy