II KR 70/82
WyrokIzba Karna1982-04-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy użycie przemocy fizycznej wobec funkcjonariuszy MO w celu zmuszenia ich do zaniechania doprowadzenia oskarżonego i jego brata do komendy MO stanowi przestępstwo z art. 235 k.k., nawet jeśli cel nie został osiągnięty?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zachowanie oskarżonego, polegające na odpychaniu i roztrącaniu funkcjonariuszy MO w celu zmuszenia ich do zaniechania doprowadzenia go i jego brata do komendy, wyczerpuje dyspozycję art. 235 k.k. Podkreślono, że przestępstwo to jest popełnione bez względu na to, czy zastosowana przemoc była skuteczna w doprowadzeniu do zaniechania czynności służbowej, gdyż karalne jest samo działanie podjęte w celu zmuszenia.Stan faktyczny
Oskarżony Henryk S. wraz z bratem zakłócali porządek w sklepie. Podczas doprowadzania ich przez funkcjonariuszy MO do radiowozu, brat oskarżonego stawiał czynny opór. Następnie, gdy funkcjonariusze wyprowadzali brata z radiowozu, oskarżony Henryk S. zaczął ich odpychać i roztrącać, usiłując zmusić do zaniechania doprowadzenia ich do komendy MO. Sąd Wojewódzki uznał go winnym z art. 235 k.k. i skazał na 1 rok i 6 miesięcy pozbawienia wolności.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok, obniżając karę pozbawienia wolności orzeczoną wobec oskarżonego do 9 miesięcy.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Borodej (sprawozdawca).Sędziowie: J. Szamrej, Z. Ziemba.Prokurator Prokuratury Generalnej: J. Downarowicz.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 1982 r. sprawy Henryka S., oskarżonego z art. 235 k.k., z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w O. z dnia 8 lutego 1982 r.zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że obniżył wymierzoną oskarżonemu karę do 9 miesięcy pozbawienia wolności (...).Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w O. z dnia 8 lutego 1982 r. oskarżony Henryk S. uznany za winnego tego, że w dniu 25 stycznia 1982 r. w O. użył przemocy fizycznej przez roztrącanie i odpychanie funkcjonariuszy MO - Wiesława C. i Krzysztofa J. w celu zmuszenia do zaniechania doprowadzenia go i Zbigniewa S. do Komendy Miasta MO w O. - tj. popełnienie czynu określonego w art. 235 k.k., i za to - na podstawie tego przepisu - skazany na 1 rok i 6 miesięcy pozbawienia wolności.Wyrok ten zaskarżył obrońca oskarżonego (...).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja oskarżonego w części kwestionującej winę oskarżonego nie jest zasadna.Z ustaleń sądu wynika, że oskarżony wraz z bratem Zbigniewem S., będąc pod wpływem alkoholu, zakłócali spokój i porządek w sklepie, usiłując nabyć wino poza kolejką i bez dostarczenia wymaganej pustej butelki. Wskutek tego pracownik sklepu wezwał patrolujących w tym czasie ul. (...) funkcjonariuszy MO.Gdy funkcjonariusze MO doprowadzali oskarżonych do radiowozu, brat oskarżonego Zbigniew S. stawiał im czynny opór, bił ich i kopał. Również w podobny sposób zachowywał się po przyjeździe na teren Komendy Miasta MO w O., a także nie chciał opuścić radiowozu.Wskutek tego funkcjonariusze MO zmuszeni byli usunąć go stamtąd siłą. Gdy wyciągali go z radiowozu, oskarżony Henryk S. wyrywał się doprowadzającym go funkcjonariuszom MO i dobiegł do tych, którzy wyprowadzali z samochodu brata, zaczął ich odpychać, roztrącać i szarpać za mundury, usiłując w ten sposób zmusić do zaniechania doprowadzenia ich do budynku komendy.Ustalenia te poczynił Sąd Wojewódzki na podstawie zeznań bezpośrednich świadków zajścia i interweniujących funkcjonariuszy MO.Ocena tych dowodów jest trafna i przekonująca. Z tych względów nie może być zasadnie kwestionowana.Wbrew twierdzeniu rewizji zachowanie oskarżonego zostało trafnie zakwalifikowane przez sąd pierwszej instancji jako przestępstwo określone w art. 235 k.k.Artykuł 235 k.k. chroni wykonywanie prawnej czynności służbowej przed zmuszeniem do jej zaniechania i obejmuje stan faktyczny w postaci czynnego oporu.Stan faktyczny tego przestępstwa zostaje spełniony bez względu na to, czy zastosowana przemoc lub groźba bezprawna były tak skuteczne, że doprowadziły do zaniechania podjętej czynności prawnej, czy też nie. Karalne bowiem jest już samo działanie podjęte w celu zmuszenia środkami przemocy lub groźby bezprawnej, natomiast obojętne jest, czy cel został istotnie osiągnięty.Zamach na czynność prawną zmierza w zasadzie w dwóch kierunkach:1) do przeszkodzenia w podjęciu lub dokonaniu podjętej już czynności w ogóle, albo2) do nadania czynności podejmowanej przez funkcjonariusza publicznego kierunku niezgodnego z jego wolą.Użyta przemoc jest przymusem wywartym za pomocą siły fizycznej i zmierza do zniewolenia osoby wykonującej czynność prawną oraz poddania jej woli sprawcy.Z zebranych w sprawie dowodów i ustalonego na ich podstawie stanu faktycznego wynika, że celem działania oskarżonego było uniemożliwienie doprowadzenia jego wraz z bratem do budynku Komendy Miasta MO w O. i uwolnienie się od doprowadzających ich funkcjonariuszy MO.Tego rodzaju działanie słusznie uznane zostało przez sąd pierwszej instancji za przestępstwo wyczerpujące dyspozycję art. 235 k.k.Z tych też względów wniosek rewizji o uniewinnienie oskarżonego nie może zasługiwać na uwzględnienie.Zasadny jest natomiast zarzut rażącej surowości kary podniesiony dodatkowo przez obrońcę na rozprawie przed Sądem Najwyższym.Wymierzona oskarżonemu kara przez Sąd Wojewódzki przedstawia się istotnie jako surowa w stopniu rażącym.Z zeznań interweniujących funkcjonariuszy MO wynika jednoznacznie, że oskarżony od momentu zatrzymania do przyjazdu na teren Komendy Miasta MO w O. zachowywał się poprawnie. Jego zachowanie już na terenie komendy oraz sposób działania nie wyrządziły nikomu żadnej krzywdy fizycznej. Oskarżony podjął opisane działanie wskutek tego, że uznał, jakoby forma interwencji funkcjonariuszy MO w stosunku do jego brata, wynoszonego siłą z radiowozu, miała być zbyt ostra i mogła narazić go na obrażenia cielesne. Jak już wspomniano, zachowanie oskarżonego poza tym jednym przypadkiem było spokojne.W tych warunkach należało uznać, że wymierzona oskarżonemu kara nie jest współmierna do stopnia zawinienia i społecznego niebezpieczeństwa tego czynu. Mimo uprzedniej karalności oskarżonego i opinii negatywnej o nim, kara ta nie może być oceniona jako słuszna i sprawiedliwa.Zdaniem Sądu Najwyższego, karą odpowiednią i wystarczająco dolegliwą dla oskarżonego za opisane działanie, stanowiące naruszenie zasad porządku prawnego, jest kara orzeczona w niniejszym wyroku.Z tych względów orzeczono jak w dyspozytywnej części wyroku.
Powiązane orzeczenia
- I KR 93/83 1983-12-05Czy czyn polegający na próbie rzucenia nożem i czajnikiem w funkcjonariusza MO, nawet jeśli przedmioty te nie zostały rzucone, wyczerpuje znamiona czynnej napaści na funkcjonariusza w rozumieniu art. 234 § 1 k.k.?
- WR 47/90 1990-02-27Czy czyn polegający na użyciu siły fizycznej wobec funkcjonariusza Policji w celu uniknięcia zatrzymania powinien być kwalifikowany z art. 235 k.k. w zbiegu z art. 234 § 1 k.k., czy jedynie z art. 235 k.k.?
- III KR 5/74 1974-02-05Czy zachowanie oskarżonego, polegające na zadaniu ciosu nożem funkcjonariuszowi MO, który trafił w daszek czapki i spowodował jedynie powierzchowne obrażenia, można zakwalifikować jako usiłowanie zabójstwa, czy też jako…
- IV KR 187/84 1984-08-28Czy czynna napaść na funkcjonariusza publicznego, polegająca na zamachu ręką w celu uderzenia, wypełnia znamiona przestępstwa z art. 234 § 1 k.k., nawet jeśli uderzenie nie nastąpiło z powodu uchylenia się pokrzywdzonego…
- V KRN 415/67 1967-03-08Czy czyn polegający na użyciu przemocy wobec funkcjonariusza MO w celu zmuszenia go do zaniechania czynności urzędowej, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 129 k.k., czy też z art. 133 § 1 k.k., a jeśli obu, to który…
Powołane przepisy
art. 235 KK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.