II KRn 242/54
WyrokIzba Karna1954-08-03
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik, który opuścił pracę z powodu nieotrzymania wynagrodzenia w terminie i w pełnej wysokości, może być uznany za winnego naruszenia dyscypliny pracy na podstawie art. 7 i 8 ustawy o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pracownik, który nie otrzymuje wynagrodzenia w umówionych terminach i w pełnej wysokości, jest uprawniony do natychmiastowego rozwiązania umowy o pracę. W takim przypadku opuszczenie pracy nie może być uznane za przestępstwo z art. 7 i 8 ustawy o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy. Sąd pierwszej instancji dopuścił się obrazy przepisów procesowych, nie sprawdzając tych istotnych okoliczności obrony.Stan faktyczny
Stefan S., robotnik rolny, porzucił pracę w Nadleśnictwie Państwowym. Został oskarżony o naruszenie dyscypliny pracy na podstawie ustawy z 1950 r. Oskarżony bronił się, twierdząc, że opuścił pracę z powodu opóźnionego i niepełnego wypłacania wynagrodzenia. Sąd Powiatowy w Radomsku uznał go za winnego i ukarał karą obowiązkowego pozostania przy pracy oraz potrąceniem części uposażenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Powiatowego i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stefana S., osk. z art. 7 ustawy z dn. 19.IV.1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy (Dz. U. Nr 20, poz. 168), po rozpoznaniu założonej przez Ministra Sprawiedliwości rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Powiatowego w Radomsku, na podstawie art. 394-396, 400 § 4, art. 383 pkt 3 i art. 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy w Radomsku wyrokiem z dnia 4 grudnia 1953 r. skazał oskarżonego Stefana S. z art. 7 i 8 ustawy z dn. 19.IV.1950 r. na karę obowiązkowego pozostania przy pracy dotychczas wykonywanej przez okres jednego miesiąca z jednoczesnym potrąceniem 10% jego uposażenia.Wyrok ten zaskarżył rewizją nadzwyczajną Minister Sprawiedliwości, zarzucając w oparciu o przepis art. 371 pkt 1 k.p.k. obrazę art. 320 k.p.k. przez nienależyte sprawdzenie i rozważenie, czy oskarżony przed opuszczeniem pracy wypowiedział ją w terminie oraz czy otrzymał na czas i w należytej wysokości wynagrodzenie za pracę, które to okoliczności były istotne dla przyjęcia złośliwości jego działania, a więc i w konsekwencji winy z art. 7 i 8 ustawy z dn. 19.IV.1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy. W konkluzji skarga rewizyjna wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Powiatowemu w Radomsku do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Oskarżany Stefan S. był zatrudniony jako robotnik rolny w Nadleśnictwie Państwowym. Z dniem 8 września 1953 r. porzucił on pracę, w związku z czym Rejon Lasów Państwowych w K. złożył wniosek o ukaranie go za naruszenie postanowień art. 7 ustawy o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy. Oskarżony na rozprawie bronił się tym, że pracę zmuszony był porzucić, gdyż wynagrodzenie otrzymywał ze znacznym opóźnieniem i to niepełne, a jedynie pewną część. Sąd Powiatowy obrony oskarżonego nie uwzględnił i prawdziwości jego oświadczenia nie sprawdził, a uznał go za winnego dokonania zarzuconego mu czynu przestępnego wymienionym na wstępie wyrokiem.Złośliwego i uporczywego naruszenia dyscypliny pracy, przewidzianego w art. 7 ustawy z dn. 19.IV.1950 r. o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy (Dz. U. Nr 20, poz. 168) może dopuścić się pracownik jedynie w czasie istnienia stosunku pracy, przy czym stosunek pracy może być rozwiązany przez pracownika nawet wbrew woli pracodawcy, w sposób i terminach wskazanych w ustawie normującej stosunek służbowy danego pracownika. Robotnik, o ile wynagrodzenie jego nie było mu wypłacone w umówionych terminach i nie w pełnej wysokości, jest uprawniony na podstawie art. 17 lit. c) rozporządzenia Prezydenta z dn. 16.III.1928 r. o umowie o pracę robotników (Dz. U. Nr 35, poz. 324 wraz z dalszymi zmianami) z uwagi na postanowienia art. 32 tegoż rozporządzenia do rozwiązania umowy o pracę ze skutkiem natychmiastowym. W tym przypadku opuszczenie przez oskarżonego pracy w dniu 8 września 1953 r. nie miałoby cech przestępstwa z art. 7 i 8 ustawy o zabezpieczeniu socjalistycznej dyscypliny pracy.Sąd Powiatowy, nie sprawdzając tych okoliczności i nie rozważając ich na rozprawie, dopuścił się obrazy art. 8, 320 i 339 lit. a) k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- I KO 140/51 1951-05-14Czy opuszczenie zakładu pracy i podjęcie zatrudnienia w innym miejscu, bez formalnego rozwiązania umowy o pracę i bez uzyskania zgody, stanowi uporczywe i złośliwe naruszenie dyscypliny pracy w rozumieniu art. 7 ustawy z…
- I PKN 718/99 2000-06-29Czy pracownik, który opuścił stanowisko pracy wbrew poleceniu przełożonego po przepracowaniu 40 godzin, dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, jeśli pracodawca nie uwzględnił jego stanu…
- II KRn 494/53 1953-07-29Czy wypowiedzenie umowy o pracę w okresie próbnym, a następnie kontynuowanie pracy na prośbę pracodawcy do czasu znalezienia następcy, może być uznane za złośliwe i uporczywe naruszenie dyscypliny pracy w rozumieniu usta…
- I PR 64/79 1979-07-26Czy dopuszczalne jest obniżenie pracownikowi wynagrodzenia w trybie art. 42 k.p., zwłaszcza gdy przyczyną obniżenia była kilkudniowa nieobecność w pracy powodująca wygaśnięcie umowy o pracę z mocy art. 65 § 1 zd. 2 k.p.?
- I PKN 460/00 2001-06-06Czy pracownikowi pełniącemu funkcję związkową, który nie uzyskał zgody pracodawcy na zwolnienie od pracy w celu wykonania doraźnej czynności związkowej, a mimo to opuścił miejsce pracy, przysługuje roszczenie o przywróce…
Powołane przepisy
art. 7art. 394art. 383 pkt 3art. 388 § 1 KPKart. 371 pkt 1 KPKart. 320 KPKart. 17art. 32art. 8§ 4§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.