III KK 297/20

Sygn. akt III KK 297/20 POSTANOWIENIE Dnia 23 października 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Antoni Bojańczyk w sprawie M. W. skazanego z art. 280 § 1 k.k. w zw. z art. k.k. 157 § 2 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 23 października 2020 r. na posiedzeniu bez udziału stron (art. 532 § 3 k.p.k.) wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 29 stycznia 2020 r., sygn. akt IV Ka (...), zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 8 lipca 2019 r., sygn. akt IX K (...), p o s t a n o w i ł: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE W kasacji złożonej od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 29 stycznia 2020 r., sygn. akt IV Ka (...) przez obrońcę skazanego M. W. jej autor sformułował wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek obrońcy nie zasługiwał na uwzględnienie. Suspensywność zaskarżonego orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym ma charakter wyjątkowy, jedynie w zupełnie szczególnych przypadkach dopuszczalne jest wstrzymanie zaskarżonego kasacją rozstrzygnięcia. Wyrok posiadający atrybut prawomocności podlega bezzwłocznemu wykonaniu (art. 9 § 1 i 2 k.k.w.). Regulacja ta bazuje na przyjęciu, że rozstrzygnięcie to korzysta z domniemania 2 prawidłowości (res iudicata pro veritate habetur). Z kolei implikacją tego założenia dla postępowania zainicjowanego wniesieniem nadzwyczajnego środka zaskarżenia ⎯ którego przedmiot stanowi weryfikacja prawomocnego orzeczenia sądu odwoławczego kończącego postępowanie, którym poddano kontroli wyrok sądu I-szej instancji ⎯ jest to, że wniesienie kasacji nie wstrzymuje w sposób automatyczny wykonania prawomocnego rozstrzygnięcia. Przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie określa przesłanek skutkujących wstrzymaniem wykonania zaskarżonego kasacją orzeczenia (lub innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji). W judykaturze przyjmuje się jednak, że wstrzymanie wykonania orzeczenia możliwe jest w razie kumulatywnego zmaterializowania się dwóch kryteriów. Po pierwsze chodzi o to, że ocena zarzutów wyartykułowanych w nadzwyczajnym środku zaskarżenia (dokonana, co wypada podkreślić, wyłącznie na potrzeby rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia i wydania rozstrzygnięcia o charakterze incydentalnym) pozwala już prima facie na stwierdzenie wysokiego prawdopodobieństwa ich zasadności oraz postawienia — w miarę kategorycznej — prognozy co do możliwości uwzględnienia zarzutów kasacyjnych przez Sąd Najwyższy. Niezbędne jest więc ustalenie, że postawione orzeczeniu sądu odwoławczego zarzuty (i argumentacja zaprezentowana na ich poparcie w kasacji) dają asumpt do przyjęcia poglądu o ewidentnej, niejako „rzucającej się w oczy” wadliwości zaskarżonego wyroku sądu odwoławczego. Po wtóre zaś, konieczne jest wykazanie przez autora wniosku, że dalsze wykonywanie orzeczenia mogłoby wywołać wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki dla skazanego. Przy analizie potrzeby wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia w związku z wniesieniem kasacji posiłkowo należy posługiwać się także rezultatem oceny, czy ewentualne wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia zarzutu bądź zarzutów sformułowanych w nadzwyczajnym środku zaskarżenia doprowadziłoby do wydania przez najwyższą instancję sądową orzeczenia skutkującego potrzebą odstąpienia od dalszego wykonywania wobec skazanego orzeczonej w stosunku do niego kary (czy środka karnego). Nie w każdym bowiem przypadku stwierdzenia istnienia wysokiego prawdopodobieństwa uwzględnienia zarzutów kasacyjnych 3 nieodzowne stanie się wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia — także z uwagi (na przykład) na uwarunkowania wynikające z innych zaszłości współkształtujących aktualny status prawny skazanego w płaszczyźnie wykonywania orzeczonych wobec niego (innych) kar. Nie przesądzając obecnie treści rozstrzygnięcia, które po merytorycznym rozpoznaniu kasacji zapadnie w niniejszej sprawie (i finalnej oceny zaprezentowanych w niej zarzutów) należało skonstatować, że zupełnie wstępna analiza zarzutów postawionych w kasacji obrońcy skazanego M. W. ⎯ dokonana przez Sąd Najwyższy jedynie w ograniczonym zakresie, bo tylko przez pryzmat wymogów wynikających z potrzeby rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia i wyłącznie na użytek rozpoznania tego wniosku ⎯ nie upoważnia do wyrażenia poglądu, iżby którykolwiek z tych zarzutów był zasadny w stopniu oczywistym („rzucającym się w oczy”) czy formułowania stanowczej prognozy o istnieniu wysokiego prawdopodobieństwa uwzględnienia zarzutów w wyniku rozpoznania kasacji wniesionych przez obrońców skazanych. Tymczasem ⎯ jak już powiedziano wyżej ⎯ to wyłącznie stwierdzenie zaistnienia tych okoliczności otwiera drogę do rozważenia potrzeby wstrzymania wykonania orzeczenia zaskarżonego kasacją. Formułując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia autor kasacji podniósł wyłącznie to, że podniesiono w niej „ważkie i precyzyjne zarzuty co do treści wyroku, a ich wstępna kontrola pozwala na przyjęcie znacznego prawdopodobieństwa uwzględnienia nadzwyczajnego środka zaskarżenia”. Poza wyrażeniem subiektywnego zapatrywania odnośnie charakteru zarzutów kasacji, w lakonicznym uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie wskazał jednak dokładniej obrońca, na czym opiera on tezę o „prawdopodobieństwie uwzględnienia” w postępowaniu kasacyjnym zarzutów naruszenia art. 7 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. (polegających na rozważeniu zarzutów apelacyjnych w sposób odbiegający od wymogów rzetelnej oceny, a także niewykazania konkretnymi argumentami, znajdującymi oparcie w ujawnionych w sprawie okolicznościach, dlaczego zostały one uznane za bezzasadne) oraz zarzutu naruszenia przepisów art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. (zmaterializowanie się tego zarzutu miałoby polegać na 4 tym, że sąd ad quem rozpoznał apelację oskarżyciela publicznego w zakresie szerszym niżby to wynikało z granic zakreślonych przez autora tego środka odwoławczego). Konkludując należy zatem stwierdzić, że brak było podstaw do uwzględnienia sformułowanego w kasacji adw. Ł.O. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego przezeń wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 29 stycznia 2020 r.