III KK 321/22
WyrokIzba Karna2022-09-06
Skład orzekający: Piotr Mirek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czyn polegający na doprowadzeniu kilku osób do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie ich w błąd co do zamiaru i możliwości wywiązania się z umowy kupna-sprzedaży telefonu komórkowego, stanowi wypadek mniejszej wagi z art. 286 § 3 k.k., uzasadniający zastosowanie łagodniejszej kwalifikacji prawnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za oczywiście bezzasadną. Stwierdzono, że Sąd odwoławczy prawidłowo ocenił, iż w realiach sprawy brak było podstaw do zastosowania kwalifikacji z art. 286 § 3 k.k. (wypadek mniejszej wagi). Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja stanowi próbę ponowienia kontroli odwoławczej, a nie nadzwyczajny środek zaskarżenia służący eliminowaniu orzeczeń dotkniętych rażącym naruszeniem prawa. Nawet jeśli zachowanie oskarżonej nie zasługuje na szczególne potępienie, nie oznacza to automatycznie, że czyn należy uznać za wypadek mniejszej wagi. Wysokość szkody oraz trudna sytuacja materialna sprawcy nie są wystarczającymi przesłankami do zastosowania art. 286 § 3 k.k., gdy inne okoliczności przestępstwa przemawiają przeciwko takiej kwalifikacji.Stan faktyczny
Oskarżona M. P. została uznana za winną popełnienia oszustwa (art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k.) poprzez doprowadzenie trzech osób do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocie 2700 zł. Miało to nastąpić poprzez wprowadzenie pokrzywdzonych w błąd co do zamiaru i możliwości wywiązania się z umowy kupna-sprzedaży telefonu komórkowego zawartej za pośrednictwem portalu internetowego. Sąd pierwszej instancji wymierzył karę 7 miesięcy pozbawienia wolności. Sąd odwoławczy utrzymał wyrok w mocy. Obrońca w kasacji zarzucił rażące naruszenie art. 286 § 3 k.k. poprzez jego niezastosowanie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazaną kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KK 321/22 POSTANOWIENIE Dnia 6 września 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 6 września 2022 r., w sprawie M. P. skazanej z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. kasacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 27 stycznia 2022 r., sygn. akt IV Ka […], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 4 października 2021 r., sygn. akt II K […], p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazaną kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w K., wyrokiem z dnia 4 października 2021 r., sygn. akt II K […], uznał oskarżoną M. P. za winną tego, że okresie od 13 października 2020 r. do 20 października 2020 r. w K., działając w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadziła M. R., J. L. i J. G. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwotach po 900 zł, tj. w łącznej kwocie 2 700 zł poprzez wprowadzenie każdego z nich w błąd co do
2 zamiaru i możliwości wywiązania się z warunków umowy kupna-sprzedaży telefonu komórkowego S. […], zawartej za pośrednictwem portalu […] pl., czym wyczerpała znamiona występku z art. 286 § 1 k.k. i za to przestępstwo wymierzył jej karę 7 miesięcy pozbawienia wolności. Wyrok ten zaskarżony został apelacją oskarżonej, w której zarzucono obrazę prawa materialnego poprzez przyjęcie błędnej kwalifikacji prawnej czynu i uznanie, że wypełnił on znamiona przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., w sytuacji gdy czyn zarzucany oskarżonej stanowi wypadek mniejszej wagi z art. 286 § 3 k.k. W apelacji podniesiono jednocześnie zarzut rażącej niewspółmierności wymierzonej M. P. kary. Sąd Okręgowy w K., wyrokiem z dnia 27 stycznia 2022 r. sygn. akt IV Ka […], utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wywiódł obrońca skazanej i zaskarżając go w całości zarzucił rażące naruszenie przepisu art. 286 § 3 k.k. poprzez jego niezastosowanie w ustalonym stanie faktycznym, co skutkowało przyjęciem wadliwej kwalifikacji prawnej czynu i miało wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia. W konkluzji kasacji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Okręgowej w K. wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje. Kasacja obrońcy skazanej okazała się oczywiście bezzasadna, a to pozwoliło na jej oddalenie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Z uwagi na treść postawionego w kasacji zarzutu przypomnieć należy, że postępowanie sądowe prowadzone na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego jest dwuinstancyjne. Konsekwencją tego rozwiązania systemowego jest nadanie kasacji charakteru nadzwyczajnego środka zaskarżenia, służącego do eliminowania z obrotu prawnego prawomocnych i podlegających wykonaniu orzeczeń, które są dotknięte naruszeniem prawa, ale nie każdym, ale jedynie rażącym i to takim, które mogło mieć istotny wpływ na treść wyroku sądu odwoławczego, gdyż to przeciwko orzeczeniu tego sądu jest kierowana kasacja.
3 Oznacza to, że Sąd Najwyższy, orzekając w postępowaniu kasacyjnym, nie przeprowadza po raz kolejny kontroli instancyjnej. Patrząc na kasację przez pryzmat treści postawionego w niej zarzutu, stwierdzić trzeba, że jest ona niczym innym jak próbą ponowienia kontroli odwoławczej. Kontrola odwoławcza została już jednak przeprowadzona, a to, że jej wyniki nie spełniają oczekiwań skazanej, nie świadczy o jej wadliwości. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku przeprowadzona z perspektywy stanowiska Sądu pierwszej instancji oraz zarzutów podnoszonych w apelacji oskarżonej prowadzi do wniosku, że Sąd odwoławczy wywiązał się należycie ze swoich obowiązków kontrolnych, a wyrażenie aprobaty dla przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku argumentacji może stanowić wystarczającą odpowiedź na zarzut postawiony w kasacji. Sąd odwoławczy rozważył należycie kwestię oceny zachowania oskarżonej w kategoriach wypadku mniejszej wagi i uwzględniając całokształt okoliczności przedmiotowych i podmiotowych jej czynu doszedł do przekonania, że w realiach sprawy oskarżonej brak podstaw do zastosowania kwalifikacji z art. 286 § 3 k.k. W kasacji, starającej się bagatelizować szkodliwość społeczną czynu oskarżonej, sprowadzając go do „trzech niefortunnych transakcji” i akcentować – co oczywiste – jedynie te aspekty czynu oskarżonej, które mają ją przedstawiać w korzystnym świetle, nie wskazano tego rodzaju okoliczności, które dezawuowałby stanowisko Sądu odwoławczego. To, że zachowanie oskarżonej nie cechowało się czymś, co na tle innych podobnych przestępstw zasługiwałoby na szczególne potępienie, nie oznacza, że jej czyn należy uznać za wypadek mniejszej wagi. Trudno też zgodzić się z twierdzeniem, że przemawia za tym wysokość szkody wyrządzonej przestępstwem. Również powoływanie się na trudną sytuację materialną M. P., jako motyw działania nie pozwala – przy uwzględnieniu pozostałych okoliczności przestępstwa – skutecznie podważyć prawidłowości przeprowadzonej przez Sąd pierwszej instancji i zaakceptowanej przez Sąd odwoławczy w ramach kontroli instancyjnej oceny zachowania oskarżonej. Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu. [as]
4
Powiązane orzeczenia
- II KK 267/13 2013-12-12Jaka jest wysokość wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie, w której kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna?
- V KK 10/14 2014-03-28Czy wniosek obrońcy z urzędu o zasądzenie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji, która została oddalona jako oczywiście bezzasadna, powinien zostać uwzględniony?
- I KK 16/26 2026-03-18Czy obrońcy z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji, jeśli należność ta nie została uiszczona?
- II KK 184/20 2020-09-04Czy obrońcy z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji, która została oddalona jako oczywiście bezzasadna?
- V KK 194/26 2026-07-08Czy obrońca skazanego ma prawo do wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji, nawet jeśli kasacja zostanie oddalona jako oczywiście bezzasadna?
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 286 § 1 KKart. 12 § 1 KKart. 12 KKart. 286 § 3 KK§ 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy