III KK 385/12
WyrokIzba Karna2012-12-05
Skład orzekający: Krzysztof Cesarz, Roman Sądej, Dariusz Świecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest wydanie wyroku nakazowego w sprawie o wykroczenie z art. 97 k.w., gdy okoliczności czynu i wina obwinionego budzą wątpliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że wydanie wyroku nakazowego w postępowaniu o wykroczenie jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości. W sytuacji, gdy materiał dowodowy jest skąpy, a obwiniony odmawia wskazania kierowcy, wątpliwości co do winy są oczywiste, co uniemożliwia zastosowanie trybu nakazowego.Stan faktyczny
H. G. został ukarany wyrokiem nakazowym za wykroczenie z art. 97 k.w. polegające na przekroczeniu prędkości o 51 km/h. Dowodem winy był jedynie wydruk z urządzenia rejestrującego prędkość oraz oświadczenie obwinionego o byciu właścicielem pojazdu, ale odmowie wskazania kierowcy. Obwiniony nie składał wyjaśnień. Prokurator Generalny wniósł kasację, podnosząc zarzut rażącego naruszenia art. 93 § 2 k.p.w. z uwagi na wątpliwości co do winy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i umorzył postępowanie z uwagi na przedawnienie, obciążając jego koszty Skarbem Państwa.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KK 385/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący) SSN Roman Sądej (sprawozdawca) SSN Dariusz Świecki Protokolant Teresa Jarosławska po rozpoznaniu na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 kpk w zw. z art. 112 k.p.w., w dniu 5 grudnia 2012 r. w sprawie H. G. ukaranego na podstawie art. 97 k.w. kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść H. G., od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w W. z dnia 3 czerwca 2011 r., p o s t a n o w i ł: uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. w zw. z 45 § 1 k.w. postępowanie w sprawie umarza, jego kosztami obciążając Skarb Państwa. UZASADNIENIE Kasacja wniesiona przez Prokuratora Generalnego na korzyść H. G. od nakazowego wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 3 czerwca 2011r. była zasadna w stopniu oczywistym, uzasadniającym jej uwzględnienie w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Wyrokiem tym H. G. został uznany za winnego wykroczenia z art. 97 k.w. polegającego na tym, że w dniu 17 sierpnia 2010r. w W., kierując samochodem
2 „Skoda”, przekroczył o 51 km dozwoloną prędkość, co ujawniono za pomocą urządzenia samoczynnie ją rejestrującego. H. G. ukarano karą 700 zł grzywny i obciążono kosztami postępowania. Wyrok, bez zaskarżenia, uprawomocnił się dnia 7 lipca 2011 r. Prokurator Generalny podniósł w kasacji zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa karnego procesowego – art. 93 § 2 k.p.w., mającego istotny wpływ na treść orzeczenia, polegającego na wydaniu w postępowaniu nakazowym wyroku skazującego za wykroczenie z art. 97 k.w., pomimo tego, że okoliczności czynu i wina obwinionego budziły wątpliwości, co powodowało, że ten tryb był niedopuszczalny. Autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania z uwagi na przedawnienie orzekania. Jak już powyżej wskazano, kasacja była oczywiście zasadna. Sąd Rejonowy, wydając wyrok nakazowy, dysponował wyłącznie materiałem dowodowym w postaci wydruku zdjęcia z raportu urządzenia rejestrującego prędkość pojazdu wraz ze wskazaniem na przekroczenie prędkości dozwolonej oraz oświadczeniem obwinionego, że jest właścicielem widocznego na fotografii samochodu, ale odmawia wskazania kierowcy, który w czasie jej robienia prowadził samochód. W żadnym zatem razie ten materiał nie mógł wykazywać, że to rzeczywiście obwiniony jest osobą prowadzącą pojazd uwidoczniony na zdjęciu fotoradaru. Twarz kierującego widoczna była jedynie częściowo, a co istotniejsze, Sąd a quo nie miał żadnej wiedzy o rzeczywistym wyglądzie H. G. Dysponował jedynie jego oświadczeniem, że „odmawia wskazania kierowcy” (k.16). Dysponując tak skąpym materiałem dowodowym Sąd Rejonowy uznał jednak, że jest on wystarczający do wydania wyroku nakazowego, uznającego winę obwinionego. W tych realiach sprawy w pełni zasadnie Prokurator Generalny podniósł zarzut rażącego naruszenia art. 93 § 2 k.p.w., który uprawnia do orzekania w trybie nakazowym tylko wówczas, „jeżeli okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości”. Wszak H. G. nie składał w sprawie wyjaśnień, a więc nie tylko nie przyznał się do winy, ale jego pisemne oświadczenie sugerowało, że to nie on prowadził samochód. Sąd a quo nie dysponował zatem żadnym dowodem wykazującym winę obwinionego. W oczywistym zatem stopniu występowały w
3 sprawie wątpliwości co winy H. G., a tym samym był to stan wręcz zasadniczo sprzeczny z normami wynikającymi z treści art. 93 § 2 k.p.w. W konsekwencji trzeba stwierdzić, że rażące naruszenie tego przepisu mogło mieć istotny wpływ na treść wyroku, a więc spełniona została także druga przesłanka zasadności kasacji – art. 111 k.p.w. – co implikowało orzeczenie o uchyleniu zaskarżonego wyroku. Wobec faktu, że wykroczenie zarzucone obwinionemu popełnione zostało w dniu 17 sierpnia 2010r., upłynął już dwuletni okres przedawnienia jego karalności, określony w art. 45 § 1 k.w., skutkiem czego musiało być umorzenie postępowania – art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. oraz obciążenie jego kosztami Skarbu Państwa – art. 118 § 2 k.p.w.
Powiązane orzeczenia
- IV KK 394/14 2015-03-26Czy wydanie wyroku nakazowego w sprawie o wykroczenie jest dopuszczalne, gdy okoliczności popełnienia czynu i wina obwinionego budzą wątpliwości?
- V KK 314/23 2023-10-19Czy w sytuacji, gdy okoliczności czynu i wina obwinionego budzą wątpliwości, dopuszczalne jest wydanie wyroku nakazowego w postępowaniu w sprawach o wykroczenia?
- IV KK 491/20 2021-01-14Czy wydanie wyroku nakazowego w sprawie o wykroczenie jest dopuszczalne, gdy okoliczności czynu i wina obwinionego budzą wątpliwości, a obwiniony nie został przesłuchany?
- V KK 364/23 2023-10-04Czy sąd może wydać wyrok nakazowy w sprawie o wykroczenie, jeśli wina obwinionego i okoliczności czynu budzą wątpliwości?
- I KK 187/24 2024-06-26Czy w przypadku wątpliwości co do sprawstwa i winy obwinionego, sąd może wydać wyrok nakazowy w postępowaniu o wykroczenie?
Powołane przepisy
art. 535 § 5 kpkart. 112 KPart. 97art. 5 § 1 pkt 4 KPart. 93 § 2 KPart. 111 KPart. 45 § 1art. 118 § 2 KP§ 5§ 1 pkt 4§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy