III KK 644/24
PostanowienieIzba Karna2026-06-24
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na urząd na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, w której rozpoznawana jest kasacja podnosząca zarzut nienależytej obsady sądu w oparciu o te same kryteria?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od udziału w sprawie jest zasadny, gdy sędzia ten został powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., a w rozpoznawanej kasacji podniesiono zarzut nienależytej obsady sądu z uwagi na powołanie sędziów na podstawie tej samej ustawy. Udział takiego sędziego w rozpoznaniu sprawy oznaczałby, że pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu, co mogłoby prowadzić do uzasadnionego przekonania stron o braku bezstronności w rozpoznaniu zarzutu.Stan faktyczny
Złożono wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego A.R. od udziału w sprawie rozpoznania kasacji skazanych R.P. i M.B. Wniosek uzasadniono tym, że sędzia A.R. został powołany na urząd w następstwie rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. W kasacji podniesiono zarzut nienależytej obsady sądu apelacyjnego, który również orzekał w składzie z sędziami powołanymi na podstawie tej samej ustawy. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego A.R. od udziału w sprawie rozpoznania kasacji.Pełny tekst orzeczenia
III KK 644/24
POSTANOWIENIE
Dnia 24 czerwca 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba
w sprawie wniosku
o wyłączenie SSN A.R. od udziału w sprawie, której przedmiotem są kasacje
skazanych R.P. i M.B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 28 lutego
2024r. (II AKa 85/23), zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia
5 lutego 2016r. (II K 127/13)
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 24 czerwca 2026r.
na podstawie art. 41§1 k.p.k. i art. 42§1 k.p.k.
postanowił:
wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego A.R. od udziału w
sprawie rozpoznania kasacji wniesionych na korzyść R.P. i M.B.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 28 lutego
2024r. (II AKa 85/23), zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w
Rzeszowie z dnia 5 lutego 2016r. (II K 127/13), a prowadzonej w
Sądzie Najwyższym pod sygn. akt III KK 644/24.
[WB]
UZASADNIENIE
W dniu 26 lutego 2026r. do Sądu Najwyższego wpłynął kolejny wniosek
obrońcy skazanych R.P. i M.B. o wyłączenie sędziego A.R. od orzekania w sprawie,
której przedmiotem jest rozpoznanie kasacji wniesionej na korzyść skazanych.
III KK 644/24 2
Uzasadniając wniosek odwołano się przede wszystkim do okoliczności
związanych z powołaniem na urząd sędziego SN wskazanego Sędziego
w następstwie rekomendacji udzielonej przez Krajową Radę Sądownictwa w
składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r. (Dz. U. z 2018r.,
poz. 3), w sytuacji, gdy analogiczny zarzut jest stawiany sędziemu rozpoznającemu
kasację.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Wniosek o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy zawisłej w Sądzie
Najwyższym pod sygn. akt III KK 644/24 sędziego SN A.R. jest zasadny.
W kasacji podniesiono zarzut zaistnienia bezwzględnej przyczyny
odwoławczej, określonej w art. 439§1 pkt 2 k.p.k., poprzez wydanie orzeczenia
przez Sąd Apelacyjny, w którego składzie zasiadały osoby powołane na stanowisko
sędziego na wniosek tzw. Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został
ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy
o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018r.,
poz. 3).
W sytuacji, gdy A.R. został powołany na stanowisko sędziego Sądu
Najwyższego na wniosek tak samo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa,
jest oczywiste, że biorąc udział w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy i decydując
w przedmiocie zasadności zarzutu podniesionego w kasacji, pośrednio
wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego.
Z tej przyczyny, jeszcze przed wydaniem orzeczenia, strony postępowania mogłyby
pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty podnoszące zaistnienie
uchybienia określonego w art. 439§1 pkt 2 k.p.k. nie zostaną rozpoznane
bezstronnie.
Nawiązać należy tu do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego
z dnia 2 czerwca 2022r., sygn. akt I KZP 2/22, której teza 6, na gruncie
analogicznej sytuacji, daje wyraz zasadzie nemo iudex in causa sua.
Co zaś istotniejsze, należy również mieć w polu widzenia i to, że zgodnie z
pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-
1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także
III KK 644/24 3
wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu
Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie
określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej
Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)”.
Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu
Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021r., sygn.
akt I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41).
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na
wstępie.
[WB]
[r.g.]
Powiązane orzeczenia
- II KK 237/23 2023-07-18Czy kasacja obrońcy skazanego z powodu zarzutów naruszenia przepisów postępowania, które nie miały istotnego wpływu na treść wyroku, może zostać uwzględniona?
- II KK 379/25 2026-02-05Czy kasacja obrońcy skazanego z powodu zarzutów naruszenia przepisów postępowania karnego, które nie miały istotnego wpływu na treść wyroku, może zostać uwzględniona?
- IV KK 36/25 2025-06-17Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić zaskarżony wyrok sądu apelacyjnego i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania w związku z kasacją wniesioną przez obrońcę skazanej?
- II KK 237/19 2020-10-06Czy kasacja obrońcy skazanego z powodu rzekomego naruszenia przepisów postępowania, które nie miało wpływu na treść orzeczenia, może zostać uwzględniona?
- III KK 27/20 2021-03-17Czy kasacja obrońcy skazanego z powodu zarzutów naruszenia przepisów postępowania, które nie miały istotnego wpływu na treść wyroku, może zostać uwzględniona?
Powołane przepisy
art. 41§1 KPKart. 42§1 KPKart. 439§1 pkt 2 KPK§1§1 pkt 2
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy