III KO 124/18

Izba Karna2018-10-09

Skład orzekający: Dariusz Kala

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sąd rozpoznający zażalenie na postanowienie o umorzeniu śledztwa musi badać trafność decyzji wydawanych przez sądy z tego samego okręgu, a sędziowie znają się nawzajem?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu nie zasługiwał na uwzględnienie. Okoliczności przywołane we wniosku, takie jak konieczność badania trafności decyzji procesowych podejmowanych przez sądy z tego samego okręgu czy znajomość sędziów, nie podważają obiektywizmu i bezstronności sądu jako całości i nie uzasadniają uruchomienia instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. "Dobro wymiaru sprawiedliwości" wymaga obiektywnego działania sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy, a wskazane powody nie prowadzą do wniosku o braku tych cech.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w T. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wniosek dotyczył zażalenia na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa w sprawie o oszustwo sądowe, gdzie podmiotami wprowadzonymi w błąd były sądy z T. Sąd Okręgowy uzasadnił wniosek tym, że rozpoznając zażalenie, będzie musiał badać trafność decyzji wydawanych przez te sądy, a sędziowie znają się nawzajem.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Okręgowego w T. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 124/18 POSTANOWIENIE Dnia 9 października 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie z zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonego R. K. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w T. z dnia 27 kwietnia 2018 r., sygn. akt PR 2 Ds. […] o umorzeniu śledztwa w sprawie o czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 października 2018 r. wniosku Sądu Okręgowego w T. z dnia 29.08.2018 r., sygn. akt II Kp […], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w T., właściwy do rozpoznania zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonego R. K. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w T. z dnia 27 kwietnia 2018 r., sygn. akt PR 2 Ds. […] o umorzeniu śledztwa w sprawie o czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2018 r., sygn. akt II Kp […], wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. We wniosku wskazano, iż pełnomocnik zaskarżył postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w T. jedynie w powyższym zakresie (co do pkt. I), natomiast zażalenie nie dotyczy pkt. II, tego postanowienia, w którym umorzono postępowanie w sprawie przekroczenia uprawnień 2 lub niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Rejonowego oraz Okręgowego w T. tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k. Wniosek o przekazanie sprawy uzasadniono faktem, że zaskarżonym w części postanowieniem umorzono postępowanie w sprawie o tzw. oszustwo sądowe, w którym podmiotami wprowadzanymi w błąd były Sąd Rejonowy oraz Sąd Okręgowy w T. Powyższa okoliczność, w ocenie wnioskodawcy, sprawia, że organ rozpoznający zażalenie będzie musiał badać trafność decyzji wydawanych przez owe sądy, a wszyscy sędziowie Sądu Okręgowego w T. znają sędziów, którzy orzekali w przedmiotowych sprawach. Ponadto miejscem popełnia czynu, co do którego umorzono postępowanie w pkt. I, były siedziby Sądu Rejonowego i Sądu Okręgowego w T. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. W niniejszej sprawie nie występują okoliczności mogące uzasadnić przekazanie sprawy w trybie właściwości delegacyjnej innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Przypomnieć należy, że przepis art. 37 k.p.k. jako wyjątkowy musi być wykładany restryktywnie. Za „dobro wymiaru sprawiedliwości” w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć w szczególności potrzebę ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy. Okoliczności przywołane w uzasadnieniu wniosku o przekazanie sprawy nie mogą podważyć obiektywizmu i bezstronności Sądu Okręgowego w T. jako całości. W kontekście argumentacji zawartej w tym uzasadnieniu należy w szczególności zauważyć, że Sąd Okręgowy w T. wielokrotnie badać musi trafność decyzji procesowych podejmowanych nie tylko przez Sąd Rejonowy w T., ale i – w ramach instancji poziomej – przez Sąd Okręgowy w T. W tych sytuacjach niewątpliwie również sędziowie zasiadający w składach orzekających sądu odwoławczego dokonują kontroli orzeczeń, w których wydaniu brali udział sędziowie znani im osobiście i które zapadły w siedzibach sądów w T. Oczywiste jest, że tego rodzaju sytuacje nie uzasadniają uruchomienia szczególnej instytucji jaką przewidział ustawodawca w art. 37 k.p.k. Podobnie jest z kwestią rozpoznawaną w niniejszej sprawie. Tutaj również nie ma podstaw do uznania, że zachodzi konieczność 3 przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Z powyższych względów orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 KKart. 294 § 1 KKart. 37 KPKart. 231 § 1 KK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy