III KO 13/16

Sygn. akt III KO 13/16 POSTANOWIENIE Dnia 11 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski (przewodniczący) SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) SSN Andrzej Ryński po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 11 maja 2016 r., w sprawie J. C. w przedmiocie wydania wyroku łącznego, kwestii wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 września 2015 r., sygn. II AKa [...], na podstawie art. art. 542 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł 1. stwierdzić, że brak jest podstaw do wznowienia z urzędu postępowania karnego prawomocnie zakończonego wobec J. C. wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 września 2015 r., sygn. II AKa […]; 2. obciążyć Skarb Państwa wydatkami postępowania w kwestii wznowienia. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w G., wyrokiem łącznym z dnia 30 kwietnia 2015 r., sygn. XIV K […], połączył skazanemu J. C. jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone dwoma wyrokami Sądu Rejonowego w G. oraz wyrokiem Sądy Okręgowego w G. z dnia 15 lipca 2011 r., sygn. XIV K […] i wymierzył karę łączną 15 lat pozbawienia wolności. 2 Sąd Apelacyjny w […], po rozpoznaniu apelacji obrońcy skazanego, wyrokiem z dnia 29 września 2015 r., sygn. II AKa […] utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Skazany J. C. w piśmie, które wpłynęło do Sądu Najwyższego w dniu 22 lutego 2016 r. zwrócił się o rozważenie, na podstawie art. 542 § 1 k.p.k. w zw. z art. 9 § 2 k.p.k. i art. 542 § 3 k.p.k., uchylenia przez Sąd Najwyższy wyroku łącznego wydanego przez Sąd Okręgowy w G. w dniu 30 kwietnia 2015 r., sygn. XIV K [...], utrzymanego w mocy przez Sąd Apelacyjny w […] z dnia 29 września 2015 r., sygn. II AKa […] i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, gdyż „zaszła jedna z okoliczności wymienionych w katalogu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 28 § 2 k.p.k.”. Z treści pisma wynika, że skazany upatruje wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w nienależytej obsadzie Sądu Okręgowego w G., który wydając wyrok łączny orzekał w składzie jednego sędziego, pomimo tego, że łączeniu podlegał wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 15 lipca 2011 r., sygn. XIV K […], który orzekał w składzie jednego sędziego i dwóch ławników w związku z zarzuconą i przypisaną mu zbrodnią z art. 197 § 4 k.k. Konsekwencją tego, zdaniem skazanego, wobec treści art. 574 k.p.k. i odpowiednie stosowanie art. 28 § 2 k.p.k., Sąd Okręgowy w G. wydając wyrok łączny winien orzekać w składzie jeden sędzia i dwóch ławników. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Inicjatywa podjęta przez skazanego J. C. zmierzająca do wznowienia postępowania z urzędu nie jest trafna. Wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. z powodu wystąpienia jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. może nastąpić tylko z urzędu (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005, z. 6, poz. 48). Stronie nie przysługuje bowiem, w takiej sytuacji, wniosek o wznowienie postępowania karnego, a jedynie może, w trybie art. 9 § 2 k.p.k., zasygnalizować organowi procesowemu wystąpienie uchybienia należącego do katalogu bezwzględnych przyczyn odwoławczych w celu jego ujawnienia. Tego rodzaju inicjatywa strony uruchamia przeprowadzanie czynności z urzędu i w przypadku potwierdzenia istnienia uchybienia, dochodzi do wznowienia postępowania z urzędu i uchylenia wadliwego orzeczenia. 3 Odnosząc się do okoliczności wskazanych w piśmie skazanego należy zauważyć, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowane jest już stanowisko, oparte na szerokiej i wyczerpującej argumentacji prawnej, że w trybie wyroku łącznego sąd pierwszej instancji orzeka w składzie określonym przepisem art. 28 § 1 k.p.k. lub też art. 28 § 3 k.p.k. (por. postanowienia: z dnia 20 marca 2013 r., III KK 399/12, LEX nr 1311393; z dnia 30 października 2014 r., I KZP 22/14, OSNKW 2015, z. 1, poz. 2; wyrok z dnia 5 listopada 2015 r., IV KK 38/15, LEX nr 1925813). Postępowanie o wydanie wyroku łącznego mimo, że zgodnie z art. 574 k.p.k. w postępowaniu tym stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu zwyczajnym przed sądem pierwszej instancji, ma jednak charakter samoistny o tyle, że nie można go utożsamiać ze sprawą o konkretne przestępstwo, w tym o zbrodnie. Przedmiotem takiego postępowania nie jest bowiem rozpatrywanie kwestii odpowiedzialności karnej sprawcy za konkretne przestępstwo, a jedynie połączenie prawomocnie orzeczonych kar. W takiej sytuacji należy stwierdzić, że w sprawie nie występuje bezwzględna przyczyna odwoławcza, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., gdyż Sąd Okręgowy w G. wydając w dniu 30 kwietnia 2015 r. wyrok łączny orzekał w składzie zgodnym z art. 28 § 1 k.p.k. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw określonych w art. 542 § 3 k.p.k. do wznowienia postępowania z urzędu, orzekając o kosztach na podstawie art. 638 k.p.k.