III KO 132/18

Izba Karna2018-10-05

Skład orzekający: Tomasz Artymiuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na konieczności zapewnienia udziału pokrzywdzonej w postępowaniu, powinien zostać uwzględniony na podstawie art. 37 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, motywowany koniecznością zapewnienia udziału pokrzywdzonej w postępowaniu, zasługuje na uwzględnienie. Wskazano, że dobrem wymiaru sprawiedliwości, pozwalającym na odstąpienie od zasady właściwości miejscowej, jest także dążenie do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. W sytuacji, gdy pokrzywdzona usprawiedliwia swoją nieobecność zaświadczeniami lekarskimi i zmieniła miejsce zamieszkania, rozpoznanie sprawy przez sąd oddalony od jej miejsca pobytu może być niemożliwe, a jej prawo do osobistego udziału w czynnościach procesowych naruszone.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w B. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Uzasadnieniem był fakt, że pokrzywdzona M. M., która domagała się rozpoznania sprawy w jej obecności, usprawiedliwiała swoją nieobecność zaświadczeniami lekarskimi i zmieniła miejsce zamieszkania. Pokrzywdzona wyrażała również przekonanie o nieobiektywnym rozstrzygnięciu sprawy. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu Rejonowego w B. i przekazał zażalenie M. M. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 132/18 POSTANOWIENIE Dnia 5 października 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie zażalenia M. M. na postanowienie Prokuratora Rejonowego w S. z dnia 30 stycznia 2017 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie PR 1 Ds. […], po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 5 październik 2018 r., wniosku Sądu Rejonowego w B. z dnia 7 września 2018 r. , sygn. akt III Kp […], o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: zażalenie M. M. przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 07 września 2018 r. Sąd Rejonowy w B. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania niniejszej sprawy w trybie art. 37 k.p.k. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu podniesiono, że pokrzywdzona M. M. domagając się rozpoznania sprawy w jej obecności jednocześnie skutecznie usprawiedliwia swoją absencję na kolejnych terminach posiedzenia, składając do akt sprawy stosowne zaświadczenia lekarskie. Z pism kierowanych do Sądu przez M. M. wynika nadto, że zmieniła miejsce zamieszkania i obecnie na stałe przebywa w W.. Wskazany przez nią adres do korespondencji to: […] W., ul. R. […] (k - 328). Ponadto pokrzywdzona w korespondencji kierowanej 2 do Sądu wielokrotnie sygnalizowała swoje przekonanie, że przedmiotowa sprawa w apelacji […] zostanie rozstrzygnięta w sposób nieobiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o przekazanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania Sądowi położonemu obecnie najbliżej miejsca zamieszkania pokrzywdzonej, zasługuje na uwzględnienie. Sąd Najwyższy w wielu orzeczeniach wydanych w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. wskazywał, że dobrem wymiaru sprawiedliwości pozwalającym na odstąpienie od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy miejscowo jest także konieczność dążenia do rozpoznania konkretnej sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Na gruncie przedmiotowej sprawy, wobec treści zaświadczeń lekarskich składanych przez M. M., a sporządzanych przez lekarzy sądowych, nie budzi wątpliwości, że jej rozpoznanie przez sąd oddalony obecnie o kilkaset kilometrów od miejsca pobyty pokrzywdzonej – w kontekście deklarowanego przez nią zamiaru osobistego uczestnictwa w czynnościach procesowych przed sądem (wniosek – k. 339) – może być nie tylko mało realne, lecz wręcz niemożliwe. Natomiast stosownie do treści art. 464 § 1 k.p.k. pokrzywdzona ma prawo do udziału w posiedzeniu sądu odwoławczego rozpoznającego zażalenie na postanowienie kończące postępowanie. W wyżej opisanej sytuacji, uznać należy, że obiektywnie jedyną szansę na rozpoznanie zażalenia pokrzywdzonej na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie PR 1 Ds. […] w rozsądnym terminie i przy jej osobistym udziale, przy braku skutecznych narzędzi dyscyplinujących tego rodzaju uczestnika postępowania, stanowi przekazanie tej sprawy do sądu, do którego M. M. ma możliwość się stawić. Na marginesie natomiast wymaga zasygnalizowania, że przedmiotem rozpoznania przez sąd, do którego sprawa została przekazana, będzie zażalenie na postanowienie Prokuratora Rejonowego w S. z dnia 30 stycznia 2017 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie PR 1 Ds. […], a nie – jak to błędnie wskazał Sąd wnioskujący w części dyspozytywnej orzeczenia – wyłączenie sędziego od rozpoznania zażalenia na powyższe postanowienie, które już de facto 3 zostało rozpoznane przez Sąd Rejonowy w B. (vide: postanowienie z dnia 6.10.2017r., sygn. akt III Kp […]. – k. 133). Uwzględniając powyższe, inicjatywę Sądu Rejonowego w B. uznać należało za zasadną i orzec, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 464 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy