III KO 133/22

Izba Karna2023-02-02

Skład orzekający: Zbigniew Kapiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy występują powiązania rodzinne i zawodowe między stronami a personelem sądu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy zasługuje na uwzględnienie, ponieważ występujące powiązania rodzinne i zawodowe między stronami a byłym dyrektorem sądu, który nadal utrzymuje kontakty z sędziami, mogą w odczuciu społecznym rodzić wątpliwości co do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy. Instytucja przekazania sprawy stanowi wyjątek od zasady właściwości miejscowej i powinna być stosowana, gdy przemawiają za tym szczególne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości, w tym unikanie sytuacji mogących prowadzić do uzasadnionego przekonania o braku warunków do bezstronnego rozpoznania.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Końskich zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadnieniem były powiązania rodzinne pokrzywdzonego z byłą dyrektor Sądu Rejonowego w Końskich, która nadal utrzymuje kontakty z sędziami tego sądu. Ponadto, pokrzywdzony i jego ojciec są adwokatami występującymi przed tym sądem.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę Sądu Rejonowego w Końskich do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Skarżysku-Kamiennej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 133/22 POSTANOWIENIE Dnia 2 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Kapiński w sprawie o czyn z art. 190§1 k.k. i inne, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 2 lutego 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w Końskich z dnia 16 grudnia 2022 r., sygn. akt II Kp 315/22, o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k., p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w Końskich, sygn. akt II Kp 315/22, do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Skarżysku-Kamiennej. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Końskich postanowieniem z dnia 16 grudnia 2022 r., sygn. akt II Kp 315/22, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy pokrzywdzonego R. M., innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniając swój wniosek wskazał, że pokrzywdzony R. M. kwestionuje zachowanie adwokata P. K., będącego synem E. K., która w latach 1997-2013 pełniła funkcję kierownika administracyjnego, a następnie do 30 sierpnia 2018 roku Dyrektora Sądu Rejonowego w Końskich. Obecnie E. K. jest na emeryturze, jednakże czynnie uczestniczy w spotkaniach integracyjnych i 2 imprezach rekreacyjnych organizowanych przez dotychczasowego pracodawcę, w których uczestniczą również sędziowie Sądu Rejonowego w Końskich. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Końskich zasługuje na uwzględnienie. Określona w art. 37 k.p.k. instytucja stanowi wyjątek od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy, zatem jej zastosowanie powinno mieć miejsce jedynie wówczas, gdy przemawiają za tym szczególne względy, związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości. Jednym z nich jest autorytet wymiaru sprawiedliwości, dla kształtowania którego należy unikać sytuacji, w których rozpoznanie danej sprawy przez sąd wiązałoby się z ograniczeniem swobody orzekania lub mogłoby – w odczuciu społecznym – prowadzić do uzasadnionego przekonania o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2021 r., IV KO 4/21, LEX nr 3126169). Analiza przedstawionych przez Sąd Rejonowy w Końskich argumentów i okoliczności prowadzi do wniosku, że rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez tenże sąd, w odczuciu społecznym – niezależnie od rzeczywistego stanu rzeczy – mogłoby rodzić wątpliwości co do obiektywnego i bezstronnego jej rozpoznania. Występujące w sprawie powiązania zarówno rodzinne (pokrzywdzony jest synem byłej dyrektor sądu, czynnie uczestniczącej w spotkaniach organizowanych przez ten Sąd, którego sędziowie mieliby rozpoznać niniejszą sprawę) jak i zawodowe (pokrzywdzony oraz jego ojciec są adwokatami i reprezentują określone strony występując przed Sądem Rejonowym w Końskich) mogłyby w opinii społecznej wzbudzać, z pewnością mylne, ale bez wątpienia możliwe i realne przekonanie o rozpoznaniu przedmiotowej sprawy w sposób nieobiektywny. Mając zatem na uwadze wskazane okoliczności oraz dobro wymiaru sprawiedliwości uznać należy, że zaistniała podstawa określona w art. 37 k.p.k. do przekazania tej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu tj. Sądowi 3 Rejonowemu w Skarżysku-Kamiennej, położonemu w odległości stosunkowo bliskiej od Sądu miejscowo właściwego. Sąd Najwyższy mając na uwadze powyższe orzekł jak w postanowieniu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 190§1 KKart. 37 KPK§1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy