III KO 14/20

Izba Karna2020-03-05

Skład orzekający: Andrzej Tomczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na relacje zawodowe i towarzyskie oskarżonego oraz pokrzywdzonego z sędziami sądu właściwego miejscowo?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest uzasadnione, gdy występują realne okoliczności mogące zagrażać dobru wymiaru sprawiedliwości, wpływając na swobodę orzekania lub stwarzając przekonanie o braku obiektywizmu. W analizowanej sprawie, relacje zawodowe oskarżonego z sędziami Sądu Rejonowego w P. oraz towarzyskie jednego z pokrzywdzonych z sędziami tego sądu, mogły w odbiorze społecznym wywołać wątpliwości co do obiektywizmu orzekania.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w P. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej przeciwko J. R. C. innemu sądowi równorzędnemu. Powodem były relacje zawodowe oskarżonego (komornika sądowego) z sędziami Sądu Rejonowego w P. oraz kontakty towarzyskie jednego z pokrzywdzonych z sędziami tego sądu. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 14/20 POSTANOWIENIE Dnia 5 marca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Tomczyk w sprawie J. R. C. , po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 5 marca 2020 r. wniosku Sądu Rejonowego w P. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G.. UZASADNIENIE Do Sądu Rejonowego w P. w dniu 18 listopada 2019 r. wpłynął akt oskarżenia przeciwko J. R. C. oskarżonemu o to, że: 1. w okresie od 1 stycznia 2013 r. do 15 maja 2018 r., w P., woj. (…), działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, jako funkcjonariusz publiczny – Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w P. przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że wydatkował pochodzące z prowadzonych przez niego postępowań egzekucyjnych środki finansowe należne uprawnionym stronom postępowania i zgromadzone na rachunkach bankowych kancelarii komorniczej na cele sprzeczne z ich prawnym przeznaczeniem, przekazując je na cele prywatne co skutkowało doprowadzeniem do niedoborów środków finansowych kancelarii, które zostały stwierdzone w przebiegu przeprowadzonych w kancelarii kontroli, przy czym na dzień 19 kwietnia 2007 r. ustalono niedobór 2 w wysokości 270.098,99 zł, który został uzupełniony do dnia 24 kwietnia 2017 r., na dzień 20 października 2017 r. w wysokości 176.714,55 zł, który został uzupełniony częściowo w dniu 20 października 2017 r. do kwoty 16.117,55 zł, na dzień 17 stycznia 2018 r. w wysokości 84.453,82 zł, na dzień 26 marca 2018 r. w wysokości 19.512,03 zł, a nadto nie dopełnił obowiązków wynikających ze szczegółowych zasad prowadzenia biurowości rachunkowości i ewidencji operacji finansowych kancelarii komorniczych określonych rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 2018 r. (Dz. U. z 2018 r., poz. 2517) poprzez prowadzenie ewidencji operacji finansowych w związku z prowadzoną działalnością egzekucyjną u komornika w sposób nieprawidłowy i nie odzwierciedlający rzeczywistych operacji, w następstwie czego przywłaszczył powierzone mu środki finansowe w wysokości 53.000 zł, działając na szkodę interesu prywatnego uprawnionych stron postępowań egzekucyjnych i szkodę interesu publicznego, tj. o czyn z art. 231 § 2 k.k. w zb. z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k.; 2. w okresie od grudnia 2016 r. do grudnia 2017 r. w P., woj. [...], wykonując czynności z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych jako Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w P. prowadzący kancelarię komorniczą w P. uporczywie naruszał prawa pracownicze zatrudnionych osób wynikające ze stosunków ubezpieczeń społecznych w ten sposób, że nie regulował składek należnego ubezpieczenia z tytułu ubezpieczenia społecznego w łącznej kwocie 31.307,96 zł działając na szkodę M. Z. , M. M. , S. J. , J. P. , M. R. , S. P. , tj. o czyn z art. 218 § 1a k.k. Sąd Rejonowy w P., właściwy do rozpoznania sprawy J. R. C. , postanowieniem z dnia 31 stycznia 2020 r. zwrócił się do Sądu Najwyższego o jej przekazanie innemu sądowi równorzędnemu, motywując to faktem, iż sprawa będąca przedmiotem postępowania dotyczy zachowań oskarżonego, który pozostaje w relacjach zawodowych z sędziami Sądu Rejonowego w P. Natomiast kontakty towarzyskie z sędziami tego Sądu utrzymuje J. P. , będący pokrzywdzonym w sprawie, a jednocześnie kuratorem zawodowym II Zespołu 3 Kuratorskiej Służby Sądowej do Wykonywania Orzeczeń w Sprawach Rodzinnych i Nieletnich przy tym Sądzie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Nie budzi wątpliwości, że stosowanie przepisu art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter z uwagi na możliwość odstąpienia od właściwości miejscowej sądu. Przekazanie sprawy powinno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (por.: postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, nr 9 -10, poz. 68 i z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, R-OSNKW 2008, poz. 2280). Wystąpienie takich okoliczności sygnalizuje w przedmiotowej sprawie Sąd Rejonowy w P., sprawa bowiem dotyczy postępowania, w którym oskarżony pozostaje w stałych kontaktach zawodowych, a jeden z pokrzywdzonych w relacjach towarzyskich z sędziami tego Sądu. Taka sytuacja bezsprzecznie w odbiorze społecznym mogłaby wywołać przekonanie o możliwości braku obiektywizmu orzekających w tej sprawie sędziów Sądu Rejonowego w P. . W związku z tym, Sąd Najwyższy w pełni podzielając argumentację sądu występującego zawartą w uzasadnieniu postanowienia, przekazał sprawę dotyczącą J. R. C. Sądowi Rejonowemu w G., jako równorzędnemu Sądowi Rejonowemu w P. .

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 231 § 2 KKart. 284 § 2 KKart. 11 § 2 KKart. 12 § 1 KKart. 218 § 1§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy