III KO 156/18
Izba Karna2019-01-08
Skład orzekający: Tomasz Artymiuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sąd właściwy do rozpoznania środka odwoławczego posiada jednocześnie status pokrzywdzonego czynem zarzucanym oskarżonym, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. zasługuje na uwzględnienie, gdy sąd właściwy do rozpoznania apelacji posiada jednocześnie status pokrzywdzonego czynem zarzucanym oskarżonym. Taka sytuacja może rodzić wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności orzekania, co stanowi zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w R. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej oskarżonych E. J. P., M. Ż. i Z. W. innemu sądowi równorzędnemu. Powodem wniosku był fakt, że Sąd Okręgowy w R. pełnił jednocześnie rolę pokrzywdzonego w tej sprawie. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę E. J. P., M. Ż. i Z. W. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KO 156/18 POSTANOWIENIE Dnia 8 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie E. J. P., M. Ż. i Z. W. oskarżonych z art. 231 § 1 i 2 k.k. w zb. z art. 271 § 1 i 3 k.k. w zb. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 stycznia 2019 r., wniosku Sądu Okręgowego w R. z dnia 14 listopada 2018 r., sygn. akt V Ka […], o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. przekazać sprawę E. J. P., M. Ż. i Z. W. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 14 listopada 2018 r., sygn. akt V Ka […], Sąd Okręgowy w R. w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu sprawy oskarżonych E. J. P., M. Ż. i Z. W. skazanych wyrokiem Sądu Rejonowego w X. z dnia 27 lipca 2018 r., sygn. akt II K […], za czyn określony w art. 231 § 1 i 2 k.k. w zb. z art. 271 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. W uzasadnieniu postanowienia sąd wnioskujący wskazał na istniejącą w tej sprawie konfigurację procesową, w której pokrzywdzonym, a jednocześnie oskarżycielem posiłkowym, jest Sąd Okręgowy w R.. Powołując się na stanowisko zajęte już przez Sąd Najwyższy w tej sprawie w postanowieniu z dnia 28 lutego 2017 r., III KO 11/17, sąd wnioskujący zauważył zagrożenie dla dobra wymiaru
2 sprawiedliwości jakim byłoby w odbiorze społecznym rozpoznanie sprawy przez sąd, który występuje w niej w charakterze strony. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu apelacji wniesionej w tej sprawie przez obrońców oskarżonych Z. W. i E. P. oraz oskarżonych M. Ż. i E. P. – w oparciu o regulację przewidzianą w art. 37 k.p.k. – zasługuje na uwzględnienie. Podzielić należy w szczególności ten pogląd sądu występującego z inicjatywą, że odstąpienie od zasady właściwości miejscowej podyktowane może być sytuacją, w której właściwym do rozpoznania apelacji jest sąd posiadający jednocześnie status pokrzywdzonego czynem zarzucanym oskarżonym w postępowaniu będącym przedmiotem kontroli apelacyjnej, co może z kolei może rodzić wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności orzekania. Wprawdzie na etapie pierwszego postępowania pierwszoinstancyjnego Sąd Najwyższy nie uwzględnił opartej o przepis art. 37 k.p.k. inicjatywy Sądu Rejonowego w X. (postanowienie z dnia 26 lutego 2015 r., III KO 4/15), rzecz wszelako w tym, że w ówczesnym stanie sprawy Sąd Okręgowy w R. nie posiadał statusu strony postępowania, co uległo zmianie z chwilą złożenia przez ten Sąd w dniu 5 maja 2015 r. oświadczenia o przystąpieniu do działania w sprawie w charakterze oskarżyciela posiłkowego. Powyższe skutkowało przekazaniem niniejszej sprawy przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 37 k.p.k., w związku z poprzednim postępowaniem odwoławczym, do Sądu Okręgowego w K. – postanowienie z dnia 28 lutego 2017 r., III KO 11/17 – a ponieważ obecna sytuacja procesowa jest analogiczna, za zbędne uznać należy ponowne powoływanie trafnej argumentacji zawartej w motywach tego ostatniego orzeczenia, poprzestając wyłącznie na pełnym odwołaniu się do niej. Z powołanych względów orzeczono, jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- III KO 11/17 2017-02-28Czy okoliczność, że sąd właściwy do rozpoznania sprawy posiada status pokrzywdzonego czynem zarzucanym oskarżonym, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
- V KO 76/13 2013-12-05Czy w sytuacji, gdy sąd właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy występuje w procesie jako pokrzywdzony, a sędzia orzekający w tym sądzie ma występować jako świadek oskarżenia, zachodzą podstawy do przekazania sprawy inn…
- III KO 68/20 2020-08-11Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonymi w sprawie karnej są sędziowie danego sądu rejonowego oraz sam sąd, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
- V KO 94/21 2021-12-28Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzoną w sprawie karnej jest sędzia orzekający w sądzie, w którym sprawa ma być rozpoznana, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu…
- III KO 96/20 2020-11-05Czy w sytuacji, gdy sąd występuje w charakterze pokrzywdzonego w sprawie karnej, zachodzą uzasadnione obawy o jego bezstronność, uzasadniające przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
Powołane przepisy
art. 231 § 1art. 271 § 1art. 286 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 37 KPK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy