III KO 40/25

Izba Karna2025-04-14

Skład orzekający: Jarosław Matras

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzony i podejrzany są pracownikami tego samego sądu, a pokrzywdzony jest pracownikiem tego sądu, a podejrzany zajmuje w nim stanowisko kierownicze, dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzony jest pracownikiem sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a podejrzany zajmuje w tym sądzie stanowisko kierownicze. Okoliczności te mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sądu, zarówno u stron postępowania, jak i u postronnych obserwatorów.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Rzeszowie wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Powodem była sytuacja, w której pokrzywdzony jest pracownikiem Sądu Rejonowego w Rzeszowie, a osoba podejrzana o popełnienie czynu jest kierownikiem w tym samym sądzie. Sąd Rejonowy uznał, że rozpoznanie sprawy przez ten sąd mogłoby stworzyć przekonanie o braku obiektywizmu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę sygn. akt II Kp 826/23 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Dębicy.

Pełny tekst orzeczenia

III KO 40/25 POSTANOWIENIE Dnia 14 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie zażalenia pokrzywdzonego M. K. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej dla miasta Rzeszów z dnia 30 czerwca 2023 r. sygn. akt […] o umorzeniu dochodzenia po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 14 kwietnia 2025 r. wniosku Sądu Rejonowego w Rzeszowie o przekazanie sprawy sygn. akt II Kp 826/23, do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: sprawę II Kp 826/23 przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Dębicy. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 11 lutego 2025 r. Sąd Rejonowy w Rzeszowie wystąpił do Sądu Najwyższego o rozważenie możliwości przekazania w trybie art. 37 k.p.k. sprawy zainicjowanej zażaleniem pokrzywdzonego M.K. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej dla miasta Rzeszów z dnia 30 czerwca 2023 r. sygn. akt […]. III KO 40/25 2 W uzasadnieniu postanowienia sąd wskazał, że w sprawie tej pokrzywdzonym jest pracownik Sądu Rejonowego w Rzeszowie, który w trakcie wykonywania swoich obowiązków ma styczność z sędziami orzekającymi w sądzie właściwym, podobnie jak osoba, którą pokrzywdzony podejrzewa o popełnienie jednego z czynów (X.Y. – Kierownik [...] Sądu Rejonowego w Rzeszowie). Zdaniem sądu występującego z wnioskiem, w tej sytuacji rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez Sąd Rejonowy w Rzeszowie mogłoby tak w społecznym odbiorze zewnętrznym, jak i w przekonaniu samych stron i uczestników postępowania, stworzyć przekonanie co do braku obiektywizmu tego sądu, co sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek jest zasadny. Niewątpliwie dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu niż miejscowo właściwy sądowi równorzędnemu. W podstawie z art. 37 k.p.k. mieszczą się boweim takie sytuacje, które u postronnego, obiektywnego obserwatora określonego postępowania karnego mogą wzbudzać wątpliwości co do bezstronności o obiektywizmu sądu, który takie postępowanie prowadzi. Nie chodzi przy tym o każdy rodzaj takich podejrzeń, ale takie podejrzenia, które mogłyby się zrodzić u postronnego, niezainteresowanego osobiście sposobem rozstrzygnięcia danej sprawy, obserwatora takiego procesu, który przy tym posiada podstawową wiedzę o zasadach procesu i roli określonych organów procesowych. Przenosząc te uwagi w realia sprawy podkreślić należy, że okoliczności zaistniałe w tej sprawie, a sygnalizowane we wniosku przez sąd właściwy, niewątpliwie mogłyby wywołać u postronnego, obiektywnego obserwatora takiego procesu wątpliwości, co do bezstronnego i obiektywnego przeprowadzenia postępowania odwoławczego we właściwym sądzie. Bez wątpienia status pracowniczy osoby pokrzywdzonej jak i podejrzewanej o popełnienie jednego z czynów, a zatem fakt ich zatrudnienia w sądzie właściwym do rozpoznania wniesionego zażalenia, prowadziłby do pojawienia się nie tylko u stron tego postępowania, ale także u postronnych i obiektywnych jego obserwatorów uzasadnionych wątpliwości co do możliwości bezstronnego i obiektywnego rozpoznania tej sprawy przez sąd. W tym układzie wniosek sądu jest uzasadniony. III KO 40/25 3 Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego w Dębicy. [J.J.] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy