III KO 57/25

III KO 57/25 POSTANOWIENIE Dnia 17 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie Ł. K. podejrzanego o popełnienie czynów z art. 190 § 1 k.k. i in., z wniosku prokuratora o umorzenie postępowania i zastosowanie środka zabezpieczającego, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 czerwca 2025 r., wniosku Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bochni. UZASADNIENIE Ł. K. jest podejrzany o popełnienie trzech czynów zabronionych, w tym o to, że w dniu 3 października 2023 r. w K., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, poprzez przesyłanie wiadomości mailowych oraz wykonanie połączeń telefonicznych do sekretariatu IV Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Krakowie, kierował groźby pozbawienia życia i zdrowia dotyczące Przewodniczącej IV Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu III KO 57/25 2 Okręgowego w Krakowie sędzi X. Y., które to groźby wzbudziły u niej uzasadnioną obawę, że zostaną spełnione, czym wywierał wpływ na czynności urzędowe Sądu Okręgowego w Krakowie IV Wydziału Karnego Odwoławczego, celem odroczenia posiedzenia wyznaczonego na dzień 9 października 2023 r. w sprawie z zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego i umieszczeniu go w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, t.j o przestępstwo z art. 190 § 1 k.k. i art. 232 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. W dniu 27 marca 2025 r. prokurator wystąpił do Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie z wnioskiem o umorzenie postępowania prowadzonego przeciwko Ł. K. i zastosowanie względem niego środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zakładzie psychiatrycznym. Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie, będący sądem miejscowo właściwym do rozpoznania wniosku prokuratora, postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2025 r., sygn. akt II K 371/25, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie niniejszej sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na zagrożenie dobra wymiaru sprawiedliwości, wynikające z faktu, że jedną z osób pokrzywdzonych czynami Ł. K. jest powszechnie znana sędziom orzekającym w Sądzie Rejonowym dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie sędzia X. Y., będąca przewodniczącą wydziału rozpatrującego środki odwoławcze od orzeczeń wydawanych przez właściwy miejscowo Sąd. Okoliczność ta mogłaby wzbudzić wątpliwości co do rozpoznania zażalenia w sposób w pełni obiektywny przez Sąd miejscowo właściwy, a także wpłynąć negatywnie na sprawność przebiegu postępowania – w związku ze spodziewanymi licznymi wnioskami sędziów o wyłączenie od rozpoznania sprawy ze względu na dobrą znajomość zawodową i prywatną z pokrzywdzoną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek jest zasadny. Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 § 1 k.p.k. może nastąpić tylko wyjątkowo, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Do okoliczności za tym przemawiających należą między III KO 57/25 3 innymi sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie (choćby mylne) o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób w pełni obiektywny przez sąd miejscowo właściwy. Obowiązek wykazania, że zachodzą takie przesłanki spoczywa na sądzie występującym z inicjatywą w trybie art. 37 § 1 k.p.k. Temu obowiązkowi Sąd Rejonowy w niniejszej sprawie sprostał. Powołane w postanowieniu okoliczności sprawy, w szczególności związane z osobistym zainteresowaniem rezultatem przedmiotowego postępowania przewodniczącej wydziału odwoławczego sądu nadrzędnego nad miejscowo właściwym, mogą bowiem budzić nie tylko u podejrzanego, ale także u innych osób uzasadnione wątpliwości co do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy przez Sąd Rejonowy dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie. Dobro wymiaru sprawiedliwości polega tymczasem nie tylko na zapewnieniu bezstronności subiektywnej sądu, ale także na zabezpieczeniu zewnętrznych przejawów tej bezstronności. Dlatego bezpośredni związek przedmiotowej sprawy z osobą sędzi X. Y. i, szerzej, z działalnością Sądu Okręgowego w Krakowie, przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi rejonowemu, spoza okręgu krakowskiego. Nie bez znaczenia jest przy tym również eksponowana w treści postanowienia potrzeba zagwarantowania sprawności postępowania, biorąc pod uwagę, że podejrzany aktualnie przebywa w areszcie. O wyborze sądu przekazania zadecydowało kryterium terytorialne. Sąd Rejonowy w Bochni znajduje się w stosunkowo niedalekiej odległości od sądu miejscowo właściwego, co ma znaczenie z punktu widzenia ekonomiki procesowej, a jednocześnie nie jest jednostką podrzędną względem Sądu Okręgowego w Krakowie, co, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, powinno zapobiec ewentualnym obawom o rozpoznanie wniosku prokuratora w warunkach braku bezstronności. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.I.] [a.ł] III KO 57/25 4