III KO 69/54

PostanowienieIzba Karna1955-02-19

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 26 ust. 1 dekretu z dnia 22 października 1951 r. o dowodach osobistych zawiesza stosowanie art. 19 tego dekretu do czasu wydania przez Prezesa Rady Ministrów zarządzenia, określającego termin powstania obowiązku posiadania dowodu osobistego na obszarze danego województwa?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że obowiązek posiadania dowodu osobistego powstaje dopiero po upływie terminu ustalonego przez Prezesa Rady Ministrów dla danego obszaru. Przed określeniem i upływem tego terminu osoba tam zamieszkała nie może być pociągnięta do odpowiedzialności karnej za uchylanie się od obowiązku posiadania dowodu osobistego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła oskarżenia Waldemara P. z art. 19 dekretu o dowodach osobistych. Sąd Wojewódzki w Olsztynie przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną wymagającą wykładni ustawy. Chodziło o ustalenie, czy art. 26 ust. 1 dekretu o dowodach osobistych zawiesza stosowanie art. 19 tego dekretu do czasu wydania przez Prezesa Rady Ministrów zarządzenia określającego termin powstania obowiązku posiadania dowodu osobistego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy rozstrzygnął przedstawioną kwestię prawną, stwierdzając, że art. 26 ust. 1 dekretu o dowodach osobistych zawiesza stosowanie art. 19 tego dekretu do czasu wydania odpowiedniego zarządzenia.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w sprawie Waldemara P., osk. z art. 19 dekretu z dn. 22.X.1951 r. o dowodach osobistych (Dz. U. Nr 55, poz. 382) po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. postanowił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki w Olsztynie kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy przepis art. 26 ust. 1 dekretu z dn. 22.X.1951 r. o dowodach osobistych (Dz. U. Nr 55, poz. 382) zawiesza stosowanie art. 19 tego dekretu do czasu wydania przez Prezesa Rady Ministrów zarządzenia, określającego termin powstania obowiązku posiadania dowodu osobistego na obszarze danego województwa?"- rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneW myśl art. 26 dekretu z dn. 22.X.1951 r. o dowodach osobistych (Dz. U. Nr 55, poz. 382) obowiązek posiadania dowodu osobistego powstaje dopiero po upływie określonego terminu, ustalonego przez Prezesa Rady Ministrów dla danego obszaru. Przed określeniem i upływem tego terminu dla danego obszaru osoba tam zamieszkała nie może być pociągnięta do odpowiedzialności karnej za uchylanie się od obowiązku posiadania dowodu osobistego (art. 19 przytoczonego dekretu).Z tych powodów Sąd Najwyższy rozstrzygnął jak w konkluzji postanowienia, nadmieniając, że stosowanie i utrzymywanie środka zapobiegawczego tymczasowego aresztowania w stosunku do osób, co do których czynu istnieją wątpliwości, czy posiada on cechy przestępstwa, jest niedopuszczalne.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 19art. 390 § 1 KPKart. 26 ust. 1art. 26§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.