III KR 230/84

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Kosiński. Sędziowie: H. Kwaśny, J. Mikos (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: P. Lech.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy Ryszarda H., oskarżonego w art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 25 § 2 i art. 60 § 3 k.k., z powodu rewizji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w S. z dnia 29 czerwca 1984 r.utrzymał w mocy zaskarżony wyrok (...).Uzasadnienie faktyczneRyszard U. został oskarżony o to, że:1) w dniu 22 czerwca 1983 r. w mieszkaniu Zofii G., działając w zamiarze pozbawienia życia Teresy Z., czterokrotnie pchnął ją nożem w okolice klatki piersiowej, powodując uszkodzenie ciała w postaci rany kłutej szyi, rany kłutej klatki piersiowej, rany ciętej ramienia oraz przedramienia lewego, przecięcia worka osierdziowego, przecięcia płuca prawego i lewego, przecięcia przełyku tchawicy, tętnicy szyjnej lewej, tętnicy piersiowej, z których to uszkodzeń rany kłute klatki piersiowej z uszkodzeniem worka osierdziowego oraz płuc i krwotok spowodowały zejście śmiertelne pokrzywdzonej, przy czym zarzuconego mu czynu dopuścił się w ciągu 5 lat od odbycia co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne, tj. o popełnienie czynu określonego w art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 60 § 1 k.k.;2) w dniu 22 czerwca 1983 r. w mieszkaniu Zofii G. w zamiarze pozbawienia życia Ryszarda D. pchnął go nożem w prawe ramię, wskutek czego wymieniony doznał rany kłutej prawego ramienia i klatki piersiowej po stronie prawej połączonych z wylewem krwi do jamy opłucnej prawej wraz z odmą prawostronną, które to obrażenia groziły zejściem śmiertelnym Ryszarda D. - lecz zamierzonego celu nie osiągnął z powodu udzielonej bezzwłocznie pokrzywdzonemu pomocy lekarskiej, a czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat od odbycia co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne, tj. o popełnienie czynu określonego w art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 60 § 1 k.k.Sąd Wojewódzki w S., wyrokiem z dnia 29 czerwca 1984 r., Ryszarda H. uznał za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów, przyjmując, że działał z ograniczoną poczytalnością w rozumieniu art. 25 § 2 k.k. i:a) za czyn opisany wyżej w pkt 1 - na podstawie art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 25 § 2 k.k. i art. 60 § 1 i 3 k.k. - skazał na karę 13 lat pozbawienia wolności;b) za czyn opisany wyżej w pkt 2 - na podstawie art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 25 § 2 k.k. i art. 60 § 1 i 3 k.k. - skazał na karę 9 lat pozbawienia wolności;c) na podstawie art. 66, 67 § 1 k.k. wymierzył oskarżonemu karę łączną w rozmiarze 15 lat pozbawienia wolności (...).Od tego wyroku rewizję wniósł prokurator oraz obrońca oskarżonego (...).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Nie jest zasadna rewizja prokuratora.Wniosek o rażącej niewspółmierności wymierzonej oskarżonemu kary 13 lat pozbawienia wolności za zabójstwo konkubiny Teresy Z. prokurator opiera na niedocenieniu przez Sąd Wojewódzki - zdaniem rewidującego - takich okoliczności, jak okrutny sposób działania, dokonanie zabójstwa w obecności małoletnich dzieci, a także fakt popełnienia przestępstwa w warunkach powrotu do przestępstwa. Analiza uzasadnienia wyroku Sądu Wojewódzkiego wskazuje na to, że Sąd Wojewódzki, wymierzając oskarżonemu karę za zabójstwo Teresy Z., miał na względzie te okoliczności, o których mówi rewizja prokuratora. Rewidujący zaś pomija zupełnie ten fakt, że oskarżony w momencie popełnienia zbrodni zabójstwa miał ograniczoną w stopniu znacznym zdolność rozumienia znaczenia czynów i w mniejszym stopniu ograniczoną zdolność pokierowania swoim postępowaniem. Uwzględnienie tego faktu oraz przyczyn, które stały się impulsem do przestępczego działania oskarżonego, musi w innym nieco świetle przedstawiać zarówno jego zachowanie się, jak i jego osobowość. Sąd Wojewódzki przeanalizował te wszystkie okoliczności i doszedł do trafnego wniosku, że kara 13 lat pozbawienia wolności za zabójstwo Teresy Z. będzie czyniła zadość wszystkim wymaganiom określonym w art. 50 k.k.Nie jest także trafny zawarty w rewizji prokuratora zarzut obrazy art. 40 § 1 pkt 3 k.k., polegający na nieorzeczeniu wobec oskarżonego kary dodatkowej pozbawienia praw publicznych, mimo skazania go za zbrodnię popełnioną z niskich pobudek. W rewizji mylnie powołano art. 40 § 1 pkt 3 k.k., gdyż o przestępstwie popełnionym z niskich pobudek stanowi art. 40 § 2 k.k. Rewidujący upatruje niską pobudkę tu w tym, że oskarżony kierował się zazdrością.W pewnych sytuacjach zazdrość może być uznana za niską pobudkę w razie popełnienia przestępstwa, jednakże tylko wtedy, gdy jest motywem czynu, który w odczuciu społecznym oceniany jest za godny pogardy lub uznany za odrażający. Zabójstwo z zazdrości - a o takim zabójstwie w sprawie niniejszej jest mowa - rodzi się na podłożu miłości i w ocenie społecznej nie jest ono uznawane za odrażające. Sprawca czynu tego rodzaju wzbudza raczej litość niż pogardę lub odrazę.Mając na względzie te okoliczności, trafnie Sąd Wojewódzki uznał, że brak podstaw do orzeczenia wobec oskarżonego kary dodatkowej pozbawienia praw publicznych na podstawie art. 40 § 2 k.k. (...).