III KZ 32/18

Sygn. akt III KZ 32/18 POSTANOWIENIE Dnia 6 września 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 6 września 2018 r. zażalenia skazanego D.B. na postanowienie Sądu Okręgowego w E. z dnia 23 maja 2018 r., sygn. akt VI Ka […]/17, o nieuwzględnieniu wniosku skazanego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w E. z dnia 14 kwietnia 2018 r., sygn. akt VI Ka […]/17, p o s t a n o w i ł zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy. UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Okręgowego w E. z dnia 23 maja 2018 r. (sygn. akt VI Ka[…]/17) nie uwzględniono wniosku D.B. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w E. z dnia 12 kwietnia 2018 r. (sygn. akt. VI Ka […]/17). Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł oskarżony wnosząc o uchylenie tego orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest oczywiście bezzasadne. Zgodnie z art. 126 k.p.k., jeżeli niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, strona ta, w terminie 7 dni od daty ustania przeszkody, może zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie czynności, która miała być w terminie wykonana. W orzecznictwie konsekwentnie wskazuje się, że w art. 126 k.p.k. chodzi o przyczynę, której strona nie mogła usunąć i przez 2 to stało się niemożliwie dokonanie czynności w terminie. Przedmiotem oceny winno być to, czy strona dochowała należytej staranności, by dokonać czynności w terminie (tak m.in. w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 18 września 2013 r., V KZ 66/13). Podobnie Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, że nie są niezależną od strony przyczyną, usprawiedliwiającą brak złożenia stosownego wniosku w terminie, takie okoliczności jak niski stan świadomości prawnej lub nieznajomość prawa (post. SN z 19 grudnia 2006 r., II KZ 27/06, OSNwSK 2006, Nr 1, poz. 2495; post. SN z 9 marca 2007 r., V KZ 9/07, OSNwSK 2007, Nr 1, poz. 596), czy też upośledzenie umysłowe strony (post. SN z 25 lutego 2009 r., I KZP 36/08, Biul. PK 2009, Nr 3, s. 7-8). Uznać należy, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu postanowienia Sądu Okręgowego w E. jest zasadna i jako taka zasługuje na aprobatę. Z kolei skarżący wnosząc o przywrócenie terminu nie wykazał w żaden sposób, że niedochowanie tego terminu miało charakter niezawiniony, to znaczy niezależny od skarżącego. Jego pierwsze pismo wysłane do Sądu Okręgowego dotyczyło doręczenia mu odpisu wyroku (k. 1004) i zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 19 kwietnia 2018 r. Jak skarżący twierdzi w zażaleniu, brak złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku wynikał z jego pomyłki. Sam wniosek o przywrócenie terminu złożył dopiero 4 maja 2018 r., po tym, jak zorientował się, że jego pierwotne pismo było błędnie sporządzone. Zatem trudno dopatrzyć się w niniejszej sprawie przeszkody, która uniemożliwiałaby oskarżonemu złożenie stosownego wniosku w terminie. Nie zaszły w sprawie także żadne rażące zaniedbania organów wymiaru sprawiedliwości, które mogłyby usprawiedliwiać błędne przekonanie oskarżonego, co do jego praw i obowiązków na danym etapie postępowania (np. błędne pouczenie). Przypomnieć należy jednak, że pomimo braku możliwości zaskarżenia przedmiotowego wyroku apelacją, z uwagi na brak dochowania wymogów formalnych związanych ze złożeniem wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, droga sądowa do ewentualnej kontroli zawartych w tym wyroku rozstrzygnięć nie jest dla skazanego definitywnie zamknięta. Jeżeli uważa on, że wyrok Sądu I instancji obarczony jest błędami lub wystąpiły inne naruszenia prawa, których co oczywiste nie mógł podnieść, może zwrócić się do Rzecznika 3 Praw Obywatelskich lub Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego z prośbą o złożenie nadzwyczajnego środka zaskarżenia (kasacji). Środek ten powyższe podmioty mogą składać od każdego prawomocnego orzeczenia, niezależnie od tego, czy wyczerpano standardową ścieżkę odwoławczą. Wobec powyższego należało orzec, jak w sentencji. ał