III KZ 27/18

PostanowienieIzba Karna2018-08-23

Skład orzekający: Andrzej Stępka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego, spowodowane zaniedbaniem obrońcy lub problemami z doręczeniem korespondencji, może być uznane za przyczynę niezależną od skazanego, uzasadniającą przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, uznając, że uchybienie terminu nie nastąpiło z przyczyn niezależnych od skazanego. Sąd podkreślił, że ciężar wykazania tej przesłanki spoczywa na stronie wnioskującej o przywrócenie terminu. Brak kontaktu z obrońcą, niepoinformowanie o zmianie adresu do doręczeń czy nieodbieranie korespondencji obciąża skazanego i wyklucza uznanie, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych.
Stan faktyczny
Skazany M.Z. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w G., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący go za przestępstwa narkotykowe. Skazany argumentował, że uchybienie terminu nastąpiło z winy obrońcy i problemów z doręczeniem korespondencji. Sąd Okręgowy odmówił przywrócenia terminu, uznając, że przyczyna uchybienia nie była niezależna od skazanego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KZ 27/18 POSTANOWIENIE Dnia 23 sierpnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 23 sierpnia 2018 r. w sprawie M.Z. zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 25 maja 2018 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt V Ka […]/17, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 4 lipca 2017 r., w sprawie IX K […]/15, M.Z. został skazany za przestępstwa z art. 59 ust. 1 i art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii na karę łączną 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Apelację od tego wyroku wniósł obrońca oskarżonego. Po jej rozpoznaniu Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r., w sprawie V Ka […]/17, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Żadna ze stron nie wystąpiła w ustawowym terminie o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku. Pismami z dnia 9 kwietnia 2018 r. (11 kwietnia 2018 r., data wpływu do Sądu Okręgowego) skazany wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienie wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt V Ka […]/17, podnosząc, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku Sądu odwoławczego nastąpiło z winy i postawy obrońcy, zaś intencją skazanego jest wywiedzenie kasacji. 2 Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w G. na podstawie art. 126 § 1 k.p.k. odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wskazanego wyroku przyjmując, że uchybienie przez skazanego terminowi zawitemu nie nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych. Zażalenie na to postanowienie złożył skazany, który podniósł, że reprezentujący go obrońca zaniedbał swoje obowiązki, a nadto zaistniały problemy z prawidłowym doręczeniem mu korespondencji. W konkluzji zażalenia skazany wniósł o przywrócenie terminu celem złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie skazanego jest bezzasadne i z tego powodu nie zasługuje na uwzględnienie. Należy przypomnieć, iż zgodnie z art. 126 § 1 k.p.k. sąd może przywrócić zawity termin na wniosek strony, jeżeli niedotrzymanie tego terminu nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych. Jest rzeczą oczywistą, że wykazanie tej przesłanki obciąża stronę, która wnosi o przywrócenie terminu. Sąd Okręgowy w G. prawidłowo przyjął, że uchybienie przez skazanego terminowi zawitemu nie nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych. Orzeczenie to znajduje pełne podstawy faktyczne i prawne. Należy zauważyć, iż uzasadnienie zaskarżonego postanowienia Sądu Okręgowego zostało sporządzone bardzo rzetelne i zawiera kompletne argumenty natury faktycznej i prawnej. Z tego powodu nie ma potrzeby powtarzania za Sądem Okręgowym, jak kształtowała się sytuacja zarówno w trakcie rozpoznawania apelacji przez Sąd odwoławczy, jak i później, gdy wdrożono postępowanie wykonawcze. Rację ma Sąd Okręgowy, że skazany mógł z łatwością dowiedzieć się o treści zapadłego przed tym Sądem wyroku, chociażby nawiązując w jakiejkolwiek formie kontakt bądź to ze swoim obrońcą, bądź z samym Sądem. Skoro jednak nie dowiedział się o treści rozstrzygnięcia Sądu II instancji, było to spowodowane wyłącznie jego wolą, niedbalstwem i brakiem elementarnej dbałości o los własnego procesu, co w konsekwencji wyklucza uznanie, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nastąpiło z przyczyny od niego niezależnej. Trzeba podkreślić również, że skazany przebywał wówczas na wolności. Przebieg postępowania odwoławczego jednoznacznie wskazuje, że we 3 właściwym czasie zaniedbał on podjęcia czynności zmierzających do wniesienia kasacji i dopiero po upływie kilku miesięcy od daty wydania wyroku przez Sąd odwoławczy uznał za słuszne czynności takie podjąć, przekonując, iż nie ze swej winy wcześniej tego uczynić nie mógł. Nie jest rolą sądu, jak również obrońcy, weryfikowanie wskazanego przez stronę osobiście adresu dla doręczeń, ani sprawdzanie, czy w tym zakresie doszło do jakichś zmian. Obowiązkiem skazanego było bądź to powiadomić Sąd o ewentualnej zmianie miejsca swego pobytu, bądź tak zorganizować sposób doręczania korespondencji, by nie zachodziły w tym zakresie żadne trudności. Trafnie stwierdził Sąd Okręgowy, że skoro skazany, który ustanowił w sprawie obrońcę, nie pozostawał z nim w kontakcie, nie poinformował o zmianie adresu do doręczeń, nie odbierał kierowanej do niego korespondencji, to nie sposób przyjąć, iż uchybieniu terminu, w przedmiocie którego skazany złożył wniosek o przywrócenie, jest winny obrońca. Reasumując należy stwierdzić, iż za „przyczynę od strony niezależną”, usprawiedliwiającą niezachowanie terminu zawitego w ujęciu art. 126 § 1 k.p.k., nie może być uznany fakt niepodjęcia określonych czynności procesowych w terminie wskutek zaniechania strony, niespowodowanego żadną obiektywną, niezależną od niej przyczyną. Warunkiem merytorycznym uwzględnienia złożonego w trybie art. 126 § 1 k.p.k. wniosku jest wykazanie, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, a więc takich, których strona nie mogła usunąć, aby dokonać wymaganej przez prawo czynności we właściwym czasie. Mając te okoliczności na uwadze i nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Sąd Najwyższy orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia. ał

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 437 § 1 KPKart. 59 ust. 1art. 62 ust. 1art. 126 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy