III KZ 55/16

PostanowienieIzba Karna2016-11-23

Skład orzekający: Dariusz Świecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistej kasacji skazanego powinno zostać uchylone, jeśli następnie obrońca z urzędu wniósł skuteczną kasację w tej samej sprawie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistej kasacji skazanego. Kluczowe znaczenie miało to, że po odmowie przyjęcia osobistej kasacji, skazany wystąpił o wyznaczenie obrońcy z urzędu, który następnie wniósł skuteczną kasację. W tej sytuacji, zarządzenie o odmowie przyjęcia pierwotnej kasacji nie mogło pozostać w obrocie prawnym, ponieważ kasacja tej samej strony została skutecznie wniesiona przez jej reprezentanta procesowego.
Stan faktyczny
Skazany B. K. złożył pismo, które zostało potraktowane jako osobista kasacja. Wezwano go do uzupełnienia braków formalnych, czego nie uczynił, w związku z czym odmówiono przyjęcia kasacji. Skazany złożył zażalenie, wskazując, że jego intencją było uzyskanie uzasadnienia wyroku, a następnie wystąpił o obrońcę z urzędu w celu wniesienia kasacji. Po wyznaczeniu obrońcy, ten wniósł skuteczną kasację, która została przyjęta przez Sąd Najwyższy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt WKK 18/16.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KZ 55/16 POSTANOWIENIE Dnia 23 listopada 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie B. K. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 listopada 2016 r., zażalenia skazanego na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt WKK 18/16, w przedmiocie odmowy przyjęcia osobistej kasacji skazanego, uchylić zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE W dniu 19 kwietnia 2016 r. do Sądu Apelacyjnego w [...] wpłynęło osobiste pismo skazanego B. K., które potraktowane zostało jako kasacja od wyroku tegoż Sądu z dnia 6 kwietnia 2016 r., sygn. akt II AKa …/16 zmieniającego wyrok łączny Sądu Okręgowego w [...] z dnia 31 grudnia 2015 r., sygn. akt XIV K …/15. W związku z powyższym, wezwano skazanego do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych jego kasacji w postaci sporządzenia i podpisania jej przez adwokata, nadesłanie stosownej liczby jej odpisów oraz dołączenie dowodu uiszczenia opłaty od skargi pod rygorem odmowy jej przyjęcia. Z uwagi na to, że owe braki nie zostały przez B. K. w wyznaczonym mu terminie uzupełnione, zaskarżonym zarządzeniem z dnia 12 lipca 2016 r. odmówiono przyjęcia osobistej kasacji skazanego. Na zarządzenie to B. K. złożył w terminie zażalenie, które nie zostało jednak opatrzone jego własnoręcznym podpisem. Wskazał w nim, że jego intencją nie było wniesienie kasacji, a jego pismo z dnia 19 kwietnia 2016 r. stanowiło jedynie wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia powołanego wcześniej wyroku 2 Sądu Apelacyjnego. W dalszej części pisma skazany wskazał, że dopiero po doręczeniu mu uzasadnienia wyroku wystąpił z wnioskiem o przyznanie mu obrońcy z urzędu celem wniesienia kasacji, który został mu wyznaczony w dniu 7 lipca 2016 r. W swoim zażaleniu skarżący wniósł jednocześnie o ustanowienie mu innego obrońcę z urzędu, jako że chciałby wnieść w sprawie kasację, a dotychczasowy obrońca nie chce do tego dopuścić. Zażalenie to zostało przekazane do rozpoznania Sądowi Najwyższemu, który dostrzegł jego brak formalny w postaci braku podpisu skazanego. Po jego skutecznym uzupełnieniu, ponownie przekazano Sądowi Najwyższemu niniejsze zażalenie do rozpoznania. Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje. Zażalenie to spowodowało konieczność uchylenia przez Sąd Najwyższy zaskarżonego zarządzenia. Analiza akt sprawy wskazuje bowiem, że niezależnie od opisanego wcześniej procedowania zażaleniowego w związku z pismem wniesionym w dniu 19 kwietnia 2016 r., które jako złożone w 7-dniowym terminie liczonym zgodnie z przewidzianym w poprzednio obowiązującym - tj. przed dniem 15 kwietnia 2016 r. - stanie prawnym w realiach procesowych sprawy (nikt nie stawił się na ogłoszenie wyroku) od doręczenia z urzędu wyroku Sądu odwoławczego stosownie do ówczesnego brzmienia art. 100 § 3 k.p.k., pismo to wywołało skutek, o którym stanowi stosowany tu odpowiednio art. 445 § 2 w zw. z art. 518 k.p.k. Niezależnie od tego również obrońca skazanego złożył skuteczny wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego. Po sporządzeniu i doręczeniu tegoż uzasadnienia skazanemu, wystąpił on z wnioskiem o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu celem wniesienia kasacji. Obrońca taki – jak już wspominano – został mu wyznaczony z dniem 7 lipca 2016 r., a następnie wniósł on kasację, która w dniu 29 sierpnia 2016 r. została przyjęta, a następnie przedstawiona Sądowi Najwyższemu. Jak wynika z notatki urzędowej z dnia 21 października 2016 r. skazany B. K. odebrał zawiadomienie o przyjęciu kasacji i przesłaniu jej do Sądu Najwyższego. W tych realiach sprawy zaskarżone zarządzenie ostać się nie mogło. Wystąpienie przez skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu, który następnie wniósł skutecznie kasację spowodowało, że w obrocie prawnym nie mogło dalej funkcjonować zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistej kasacji skazanego. Samo 3 wniesienie bowiem kasacji przez obrońcę skazanego nie oznacza przecież, że nabywa on samoistne, jemu przysługujące, uprawnienie do kasacji. Zgodnie z art. 520 § 1 k.p.k. do wniesienia kasacji uprawnione są bowiem strony, a nie ich przedstawiciele procesowi. Tym samym, choć kasacja została sporządzona i podpisana przez obrońcę z urzędu, nie staje się ona przez to „jego skargą”, lecz pozostaje nadal skargą reprezentowanej przez niego strony. Powyższe oznacza, że należało uchylić zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, skoro kasacja tej samej strony została jednak skutecznie wniesiona. W konsekwencji pismo skazanego, które potraktowane zostało jako kasacja, wobec wniesienia kasacji przez obrońcę, należy potraktować jako pisemne oświadczenie złożone w trybie art. 453 § 2 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. Już tylko na marginesie zauważyć należy, że wątpliwości skazanego w zakresie sposobu wykonywania czynności przez wyznaczonego mu z urzędu obrońcę przestały być aktualne, skoro wniósł on kasację w tej sprawie. Mając na uwadze wcześniejsze wywody, zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia osobiście sporządzonej i podpisanej przez skazanego kasacji należało uchylić bez potrzeby wydawania rozstrzygnięcia następczego. Z tych wszystkich względów orzeczono, jak na wstępie. kc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 100 § 3 KPKart. 445 § 2art. 518 KPKart. 520 § 1 KPKart. 453 § 2 KPK§ 3§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy