IV KK 223/21

WyrokIzba Karna2021-06-08

Skład orzekający: Piotr Mirek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien uwzględnić kasację opartą na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, które w istocie zmierzają do podważenia ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji i sądu odwoławczego?
Ratio decidendi
Kasacja, która w istocie zmierza do podważenia prawidłowych ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd pierwszej instancji i zaaprobowanych przez sąd odwoławczy, jest oczywiście bezzasadna i podlega oddaleniu. Sąd nie ma obowiązku przeprowadzania dowodu z opinii biegłego, jeśli ocena okoliczności sprawy pod kątem realizacji znamion czynu nie wymaga wiadomości specjalnych. Ponadto, sąd odwoławczy zasadnie odmówił uwzględnienia wniosku dowodowego dotyczącego ekspertyzy nagrania, jeśli jego autentyczność nie była kwestionowana w toku postępowania, a treść nagrania koresponduje z zeznaniami świadków.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy uznał D.K. winnym udziału w pobiciu, naruszenia porządku prawnego i spowodowania obrażeń ciała u pokrzywdzonego, kwalifikując czyn z art. 158 § 1 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy. Obrońca wniósł kasację, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 k.p.k. w zakresie oceny spowodowania bezpośredniego niebezpieczeństwa nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. oraz art. 6 k.p.k. w zakresie nieuwzględnienia wniosku o odroczenie rozprawy w celu przedstawienia ekspertyzy nagrania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 223/21 POSTANOWIENIE Dnia 8 czerwca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 8 czerwca 2021 r., w sprawie D. K. skazanego z art. 158 § 1 k.k. i in. kasacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 lipca 2020 r., sygn. akt IX Ka (…), utrzymującego w stosunku do skazanego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 30 lipca 2018 r., sygn. akt IX K (…), p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. zwolnić skazanego od kosztów postępowania kasacyjnego; 3. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata I.S., Kancelaria Adwokacka w K., kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym 23% VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w K., wyrokiem z dnia 30 lipca 2018 r., sygn. akt IX (…), uznał D.K. winnym tego, że w dniu 6 września 2015 r. w K. działając wspólnie i w porozumieniu z A.M., w sposób umyślny, działając publicznie, bez powodu, okazując rażące lekceważenie porządku prawnego wziął udział w pobiciu, poprzez użycie wobec P. Z. przemocy polegającej na uderzaniu pięścią w twarz, duszeniu, 2 szarpaniu na skutego czego doznał on obrażeń ciała w postaci otarć naskórka na twarzy, sińców na lewym ramieniu, sińca z otarciami naskórka na lewym przedramieniu, a powyższe obrażenia spowodowały u P. Z. naruszenie czynności narządów ciała na okres czasu trwający poniżej dni siedmiu, czym narazili w/w na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k., przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu pięciu lat po odbyciu kary pozbawienia wolności, wymierzonej za umyślne przestępstwo podobne, co zostało uznane za przestępstwo z art. 158 § 1 k.k. w zw. z art. 57a §1 k.k. w zw. z art. 64 §1 k.k. i za co wymierzono mu karę roku pozbawienia wolności, jednocześnie zasądzając od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego kwotę 500 zł tytułem nawiązki. Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu obrazę przepisów postępowania, a to art. 7 k.p.k. Na tej podstawie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego. Wyrokiem z dnia 17 lipca 2020 r. Sąd Okręgowy w K., sygn. akt IX Ka (…), w stosunku do oskarżonego D. K., utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca oskarżonego. Zaskarżając wyrok w całości podniósł zarzut naruszenia prawa procesowego, a to: 1. art. 7 k.p.k., art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., art. 167 k.p.k. i art. 193 § 1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k. poprzez wadliwą kontrolę instancyjną w zakresie oceny kluczowej okoliczności w sprawie, tj. spowodowania przez oskarżonego po stronie P.Z. bezpośredniego niebezpieczeństwa nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k., co w okolicznościach niniejszej sprawy wymagało wykazania dowodem z opinii biegłego z zakresu medycyny sądowej w kontekście zakresu doznanych obrażeń (lekki uszczerbek na zdrowiu), braku potrzeby korzystania z pomocy medycznej przez pokrzywdzonego, zwlekania z obdukcją oraz obrażeń doznanych przez jednego z oskarżonych (A. M.), świadczących o sile, z jaką działał P. Z. wobec oskarżonych; 2. art. 6 k.p.k. i art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k. oraz art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez brak należytego rozważenia wniosku 3 oskarżonego D. K. o odroczenie rozprawy z dnia 8 czerwca 2020 r., (k. 669-671 akt sprawy) i zamknięcie przewodu sądowego oraz wydanie wyroku, skutkujące zaniechaniem wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności związanych przebiegiem zdarzenia z dnia 6 września 2015 r., w tym okoliczności związanych ze sprawstwem czynu, i pozbawieniem skazanego D.K. prawa do rzeczywistej i skutecznej obrony, pomimo że celem odroczenia rozprawy było przygotowanie przez skazanego D.K. wniosków dowodowych (odnośnie dokumentu prywatnego - ekspertyzy kryminalistycznej nagrania przebiegu zdarzenia z dnia 6 września 2015 r. pochodzącego z telefonu komórkowego bezpośredniego świadka zdarzenia, pozyskanego na etapie postępowania odwoławczego) służących wykazaniu jego niewinności, a przyczyn pominięcia tego wniosku apelacyjnego nie zawarto w uzasadnieniu wyroku. Mając na względzie powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania. Odpowiedź na kasację złożył prokurator, wnosząc o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasację należało uznać za oczywiście bezzasadną i jako taką oddalić. Podniesione zarzuty, jakkolwiek formalnie odnoszące się do naruszeń procedury, w istocie zmierzały do podważenia prawidłowych ustaleń faktycznych, poczynionych przez Sąd pierwszej instancji, a zaaprobowanych przez Sąd odwoławczy. Odnosząc się do pierwszego z zarzutów kasacji Sąd Najwyższy pragnie wskazać, że – wbrew twierdzeniom obrony – to, czy w danej sytuacji doszło do narażenia życia i zdrowia na konkretne niebezpieczeństwo stanowi przedmiot decyzji Sądu, a nie biegłego. Oczywiście, w niektórych przypadkach, w szczególności dotyczących błędów medycznych, możliwe przebiegi przyczynowo skutkowe mogą pozostać nierozpoznawalne dla osób nieposiadających wiedzy specjalnej. Nie dotyczy to jednak realiów niniejszej sprawy. Oskarżony brał udział w pobiciu ochroniarza, wspólnie i porozumieniu z inna osobą zadając ciosy pięściami w newralgiczne części ciała, w tym także w głowę. Nie potrzeba żadnych 4 wiadomości specjalnych, by ocenić, że zachowanie takie może – choć nie musi - spowodować uszczerbek na zdrowiu. Właśnie owa możliwość wystąpienia uszczerbku stanowi znamię typu, o którym mowa w art. 158 § 1 k.p.k., a nie samo jego wystąpienie. Co więcej, dla przypisania odpowiedzialności karnej za udział w bójce lub pobiciu nie jest konieczne wykazanie jakiegokolwiek uszczerbku na zdrowiu. Posługując się przykładem: jeśli atakujący rzuciłby w ofiarę cegłówką, to doszłoby do narażenia na ciężki uszczerbek na zdrowiu – nawet, gdyby ofiara wyszła z takiego zdarzenia bez szwanku. Z powyższych względów pierwszy z zarzutów uznać należy za niezasadny – Sąd nie miał obowiązku przeprowadzić dowodu z opinii biegłego z zakresu medycyny, ponieważ dokonanie oceny okoliczności sprawy pod kątem realizacji znamion nie wymagało wiadomości specjalnych. Drugi z zarzutów kasacji odnosił się do niezasadnego – zdaniem obrony – oddalenia wniosku dowodowego dotyczącego ekspertyzy z zakresu nagrań audiowizualnych, tak bowiem należy traktować zarzut nieuwzględnienia wniosku o odroczenie rozprawy odwoławczej celem umożliwienia oskarżonemu przedstawienia jako dowodu ekspertyzy sporządzonej na jego zlecenie. Dowód miał na celu zweryfikowanie autentyczności nagrania, na którym zarejestrowano zdarzenie będące przedmiotem niniejszej sprawy. W ocenie Sądu Najwyższego Sąd odwoławczy zasadnie odmówił uwzględnienia wniosku, a skarżący nie wykazał istotnego wpływu tej decyzji na treść zaskarżanego wyroku. Pamiętać przy tym trzeba, że zakres postępowania dowodowego w postępowaniu odwoławczym jest wyznaczany granicami prowadzonej kontroli odwoławczej, a w toku postępowania dowodowego żadna ze stron nie kwestionowała rzetelności nagrań, kwestia ta nie stanowiła również przedmiotu zarzutu apelacyjnego. Treść nagrania koresponduje także z treścią zeznań świadków. Nie istniały zatem powody, by – na końcowym etapie postępowania odwoławczego – przeprowadzać w tym zakresie dodatkową weryfikację. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się w tym zakresie żadnych uchybień, które mogłyby przemawiać za uwzględnieniem kasacji. Prawdą jest, że Sąd odwoławczy nie przedstawił w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powodów swojej decyzji, lecz okoliczność ta nie może stanowić podstawy skutecznego zarzutu. 5 Zgodnie z dyspozycją art. 170 § 3 k.p.k. oddalenie wniosku dowodowego następuje w formie postanowienia, które powinno zawierać uzasadnienie (art. 98 § 1 k.p.k.). Sąd odwoławczy wywiązał się z tego obowiązku. Postanowienie oddalające wniosek oskarżonego zostało wydane na rozprawie w dniu 3 lipca 2020 r. i zostało zamieszczone w protokole rozprawy wraz z uzasadnieniem (k. 682). Mając na względzie powyższe argumenty, kasacje należało oddalić, jako oczywiście bezzasadną.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 158 § 1 KKart. 156 § 1 KKart. 57a §1 KKart. 64 §1 KKart. 7 KPKart. 366 § 1 KPKart. 410 KPKart. 458 KPKart. 167 KPKart. 193 § 1 KPKart. 6 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy