IV KK 243/16

WyrokIzba Karna2016-09-30

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy niestawiennictwo pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojednawczym, bez usprawiedliwionej przyczyny, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku skazującego z powodu naruszenia przepisów postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że niestawiennictwo pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojednawczym, nawet bez usprawiedliwionej przyczyny, nie stanowi podstawy do uchylenia wyroku skazującego. Sąd podkreślił, że w przypadku posiadania przez oskarżyciela prywatnego pełnomocnika, niestawiennictwo tylko jednego z nich nie jest traktowane jako odstąpienie od oskarżenia i nie może prowadzić do umorzenia postępowania. Pogląd ten jest aprobowany w doktrynie i orzecznictwie Sądu Najwyższego.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku utrzymującego w mocy wyrok skazujący za zniesławienie. Jako podstawę kasacji wskazał naruszenie przepisów postępowania, w tym nieobecność pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na posiedzeniu pojednawczym. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 243/16 POSTANOWIENIE Dnia 30 września 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 30 września 2016 r. sprawy A. N. skazanego z art. 216 § 1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. akt XXIII Ka […] utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 29 czerwca 2015 r., sygn. akt VII K […], oddala kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża skazanego. UZASADNIENIE Kasacja jest oczywiście bezzasadna. Na wstępie warto przypomnieć, że zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k. kasacja na korzyść oskarżonego może być wniesiona wyłącznie w razie skazania go na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Ograniczenie to nie dotyczy kasacji wniesionych z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 k.p.k.). W niniejszej sprawie obrońca skazanego czysto instrumentalnie posłużył się przepisem art. 439 k.p.k. klasyfikując dostrzeżone przezeń uchybienie jako bezwzględne, podczas gdy jest oczywiste, że charakteru takiego nie ma. Podzielając stanowisko wyrażone w odpowiedzi na kasację, wskazać należy, odnosząc się do kwestii nieobecności pełnomocnika oskarżycielki prywatnej na 2 posiedzeniu pojedynczym (skarżący upatruje się w tej okoliczności podstawy do stawiania w kasacji zarzutu naruszenia art. 496 § 3 k.p.k. i art.439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.) wskazać należy że mogłoby to stanowić ewentualne naruszenie art. 491 § 1 k.p.k., ten bowiem przepis, nie zaś 496 § 1 i 3 k.p.k., reguluje skutki nieusprawiedliwionego niestawiennictwa oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika na posiedzeniu pojednawczym. Niezależnie od powyższego podnieść należy, co trafnie zauważa pełnomocnik oskarżycielki prywatnej w pisemnej odpowiedzi na kasację, że w przypadku gdy oskarżyciel prywatny ma pełnomocnika, to niestawiennictwo bez usprawiedliwionej przyczyny tylko jednego z nich nie jest traktowane jako odstąpienie od oskarżenia i w konsekwencji nie może prowadzić do umorzenia postępowania. Pogląd ten aprobowany jest zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. R. A. Stefański, Komentarz do art. 491 k.p.k., Lex/el 1998; P. Hofmański, E. Sadzik i K. Zgryzek, Kodeks postępowania karnego. Komentarz, t. III, Warszawa 2004, s. 43 – 44; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2011, sygn. akt III KK 269/11). Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy z mocy art. 535 § 3 k.p.k. orzekł jak w postanowieniu. aw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 216 § 1 KKart. 523 § 2 KPKart. 439 KPKart. 523 § 4 KPKart. 496 § 3 KPKart.439 § 1 pkt 9 KPKart. 17 § 1 pkt 9 KPKart. 491 § 1 KPKart. 491 KPKart. 535 § 3 KPK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy