IV KK 753/18

Sygn. akt IV KK 753/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka (przewodniczący) SSN Dariusz Kala SSN Paweł Wiliński (sprawozdawca) Protokolant Małgorzata Gierczak przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jerzego Engelkinga, w sprawie K. K. skazanego z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art 6 § 2 k.k.s w zw. z art. 37 § 1 pkt. 2 k.k.s, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 23 października 2019 r., kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 22 czerwca 2018 r., sygn. akt II Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 30 czerwca 2017 r., sygn. akt II K (…), 1. uchyla zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w K. i przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym; 2. zarządza zwrot oskarżonemu uiszczonej opłaty od kasacji w kwocie 450 zł. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 30 czerwca 2017 r., sygn. akt II K (…), Sąd Rejonowy w K. uznał oskarżonego K.K. za winnego popełnienia przestępstw skarbowych z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2 k.k.s., polegających na tym, że będąc Prezesem Zarządu G. sp. z o.o. z siedzibą w B., działając w warunkach ciągu przestępstw, w K. i w D. wbrew przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, urządzał i prowadził gry na automatach do gier bez wymaganego zezwolenia na urządzanie i prowadzenie gier na automatach, czyniąc sobie z popełnienia zarzuconych czynów stałe źródło dochodu i za te czyny wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz karę 500 stawek dziennych grzywny, przyjmując jedną stawkę dzienną za równoważną kwocie 80 zł, a jednocześnie warunkowo zawiesił oskarżonemu wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby 3 lat. Po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 22 czerwca 2018 r., sygn. II Ka (…), utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w K.. Od powyższego prawomocnego orzeczenia kasację wniósł obrońca skazanego, zarzucając „naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na wydaniu zaskarżonego wyroku przez sąd nienależycie obsadzony, tj. orzekający w składzie jednoosobowym (art. 449 § 2 k.p.k.) zamiast trzyosobowego (art. 29 § 1 k.p.k.), mimo że nie było podstaw do zastosowania art. 449 § 2 k.p.k., albowiem postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie śledztwa”. Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, obciążenie Skarbu Państwa kosztami postępowania kasacyjnego oraz zwrot skazanemu opłaty od kasacji. W odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy w K. wniósł o uznanie jej za zasadną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się zasadna. Orzekający w niniejszej sprawie Sąd Okręgowy w K. dopuścił się rażącego naruszenia przepisu art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k., rozpoznając apelację obrońcy od 3 wyroku Sądu Rejonowego w K., uznającego K.K. winnym popełnienia przestępstw skarbowych z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2 k.k.s., w składzie jednoosobowym. Jak wynika jednoznacznie z akt sprawy postępowanie przygotowawcze, choć pierwotnie wszczęte w formie dochodzenia toczyło się od 24 października 2014 r. w formie śledztwa. Postanowieniem o przedstawieniu zarzutów wydanym wobec K.K. objęte zostały czyny z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt. 2 i 3 k.k.s. Ta sama kwalifikacja prawna przyjęta została w postanowieniu o zamknięciu śledztwa i w skierowanym do sądu akcie oskarżenia. Tryb postępowania przygotowawczego ustalony został w zgodzie z treścią art. 151a § 2 pkt. 1 k.k.s., przewidującego obligatoryjne śledztwo w sprawach o przestępstwa skarbowe popełnione w warunkach określonych w art. 37 § 1 k.k.s. W tym układzie procesowym przepisem określającym skład sądu na rozprawie apelacyjnej jest bez wątpienia ogólny przepis art. 29 § 1 k.p.k., przewidujący, że sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Rację ma skarżący, że zastosowania w niniejszej sprawie w zakresie ustalenia składu sądu nie mógł mieć art. 449 § 2 k.p.k. Przepis ten jest co prawda przepisem szczególnym wobec regulacji zawartej w art. 29 § 1 k.p.k., pozwala on jednak na orzekanie przez sąd odwoławczy w składzie jednoosobowym wyłącznie w sytuacji, gdy postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie dochodzenia (a po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 19 lipca 2019 r., Dz. U. z 2019 r., poz. 1694, także w sprawach z oskarżenia prywatnego). Skoro zaś w niniejszej sprawie prowadzone było śledztwo, brak było podstaw do rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym w składzie jednoosobowym. Stwierdzając powyższe, uznać należy, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia przepisów określających skład sądu właściwego do rozpoznania sprawy, stanowiącego jednocześnie bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. W konsekwencji wyrok Sądu Okręgowego w K. należało uchylić i sprawę przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Uznając kasację za zasadną Sąd Najwyższy zarządził zwrot oskarżonemu uiszczonej opłaty od kasacji, jednocześnie, ze względu na wydane rozstrzygnięcie 4 przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, pozostawiając wniosek w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego do rozstrzygnięcia w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. as