IV KO 104/18
Izba Karna2018-12-20
Skład orzekający: Dariusz Kala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy stroną postępowania jest Prezes Sądu Rejonowego, a organem rozpoznającym zażalenie jest Sąd Okręgowy, istnieje potrzeba przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu zasługiwał na uwzględnienie. Wskazano, że sytuacja, w której organem rozpoznającym zażalenie na postanowienie o umorzeniu śledztwa jest sąd, którego Prezes jest stroną, może w odbiorze społecznym stworzyć przekonanie o braku warunków do bezstronnego rozstrzygnięcia. Za dobro wymiaru sprawiedliwości należy rozumieć potrzebę ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i ich bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w C. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek dotyczył zażalenia na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa w sprawie usiłowania wprowadzenia w błąd Prezesa Sądu Rejonowego w C. i wyłudzenia znacznej kwoty pieniędzy. Uzasadnieniem wniosku była okoliczność, że stroną postępowania jest Prezes Sądu Rejonowego, a organem rozpoznającym zażalenie jest Sąd Okręgowy, z którym Sąd Rejonowy jest powiązany organizacyjnie i który ma siedzibę w tym samym budynku. Istniały również relacje koleżeńskie między sędziami.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 104/18 POSTANOWIENIE Dnia 20 grudnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie z zażalenia Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Rejonowego w C. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w C. z dnia 27 września 2018 r., sygn. akt 1 Ds […], RSD […] o umorzeniu śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 grudnia 2018 r., wniosku Sądu Okręgowego w C. z dnia 5 listopada 2018 r., sygn. akt II Kp […] o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać powyższą sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w C., właściwy funkcjonalnie do rozpoznania zażalenia pokrzywdzonego Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w C. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w C. z dnia 27 września 2018 r., sygn. akt 1 Ds. […], RSD […], na mocy którego umorzono śledztwo w sprawie usiłowania wprowadzenia w błąd w okresie od 15 marca 2018 r. do 31 marca 2018 r. Prezesa Sądu Rejonowego w C. przez A. i E. B. co do posiadania tytułu uprawniającego do żądania wypłaty odszkodowania i zadośćuczynienia w łącznej kwocie 7 357 618 zł z tytułu wyroku Europejskiego Sądu Polubownego Sądu Arbitrażowego w X. z dnia 30 marca 2018 r., sygn. I A […] i usiłowania doprowadzenia Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w C. do niekorzystnego
2 rozporządzenia mieniem wielkiej wartości w kwocie 7 357 618 zł, tj. o przestępstwo z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. przy zast. art. 294 § 1 k.k., postanowieniem z dnia 5 listopada 2018 r., sygn. akt II Kp […] wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu wystąpienia wskazano, że z uwagi na fakt, iż stroną w postępowaniu zwieńczonym zaskarżonym postanowieniem o umorzeniu śledztwa jest Prezes Sądu Rejonowego w C., sytuacja, w której organem rozpoznającym zażalenie na to orzeczenie byłby Sąd Okręgowy w C. mogłaby stworzyć – w odbiorze społecznym – przekonanie, że sąd orzekający w tej sprawie nie jest zdolny do jej obiektywnego i rzetelnego rozpoznania. Sąd Okręgowy w C. poza tym, że jest z Sądem Rejonowym w C. powiązany organizacyjnie, ma siedzibę w tym samym budynku, co Sąd Rejonowy. Pomiędzy sędziami Sądu Okręgowego w C. i Prezesem Sądu Rejonowego w C. istnieją ponadto relacje koleżeńskie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Okręgowego w C. zasługiwał na uwzględnienie. Z przyczyn szeroko umotywowanych w uzasadnieniu postanowienia organu wnioskującego, a syntetycznie przywołanych wyżej oraz z faktu, że Sąd Rejonowy w C. jest w stosunku do Sądu Okręgowego w C. jednostką podległą wynika, iż rozpoznanie niniejszej sprawy w Sądzie Okręgowym w C., w odbiorze społecznym, mogłoby stworzyć przekonanie o braku warunków do jej bezstronnego rozstrzygnięcia (nie przesądzając w tym miejscu, czy byłoby to przekonanie obiektywnie uzasadnione). Tymczasem za „dobro wymiaru sprawiedliwości” w rozumieniu przywołanego przepisu art. 37 k.p.k. należy także rozumieć potrzebę ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i ich bezstronności w rozpoznaniu każdej, choćby incydentalnej, sprawy. Uwzględniając powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 134/19 2019-11-14Czy w sytuacji, gdy zarzuty w zażaleniu dotyczą działań sędziów sądu nadrzędnego, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- II KO 80/23 2023-07-27Czy w sytuacji, gdy zażalenie na postanowienie o umorzeniu dochodzenia wnosi sędzia orzekający w sądzie miejscowo właściwym, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sp…
- IV KO 61/18 2018-09-26Czy przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, jest uzasadnione, gdy sąd właściwy miejscowo ma rozpoznać zażalenie na postanowienie o umorzeniu śledztwa do…
- IV KO 43/21 2021-05-19Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy bezpośrednio Prezesa Sądu Rejonowego, a wnioskodawca pozostaje w sporze z innymi sędziami tego sądu, zachodzą podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w…
- V KO 90/18 2019-01-17Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzeni wskazują na sędziów miejscowego sądu jako sprawców przestępstwa, którego śledztwo zostało umorzone, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 13 § 1 KKart. 286 § 1 KKart. 294 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy