IV KO 110/24

Izba Karna2024-11-21

Skład orzekający: Igor Zgoliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy oskarżeni są lekarzami wykonującymi zawód w lokalnym środowisku, a większość sędziów sądu właściwego została wyłączona od rozpoznania sprawy z uwagi na powiązania osobiste, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Tak, w sytuacji gdy oskarżeni są lekarzami wykonującymi zawód w lokalnym środowisku, a większość sędziów sądu właściwego została wyłączona od rozpoznania sprawy z uwagi na powiązania osobiste, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Okoliczności te mogą skutkować negatywnymi implikacjami w odbiorze społecznym działalności orzeczniczej sądu i wizerunku wymiaru sprawiedliwości, nawet jeśli nie ma podstaw do wyłączenia sędziów.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Suwałkach wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy dotyczącej lekarzy oskarżonych o przestępstwo z art. 160 § 2 k.k. innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem było to, że oskarżeni są lekarzami znanymi w lokalnym środowisku, a większość sędziów Sądu Rejonowego i Okręgowego w Suwałkach została wyłączona od rozpoznania sprawy z powodu powiązań osobistych. Oskarżyciel zgłaszał również powiązania żony jednego z sędziów z placówką, w której pracowali oskarżeni.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku.

Pełny tekst orzeczenia

IV KO 110/24 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński w sprawie A.W. i in., oskarżonych z art. 160 § 2 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 21 listopada 2024 r., wniosku Sądu Okręgowego w Suwałkach, z dnia 30 września 2024 r., sygn. akt II Ka 414/23, w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Suwałkach wskazał, że oskarżonymi w przedmiotowej sprawie są lekarze wykonujący od wielu lat swój zawód w lokalnym środowisku. Większość sędziów Sądu Rejonowego i Okręgowego w Suwałkach została wyłączona od rozpoznania tej sprawy, z uwagi na powiązania osobiste z oskarżonymi o charakterze towarzyskim. Oskarżyciel E.G. zgłaszał również, że żona jednego z sędziów Sądu Okręgowego w Suwałkach świadczy usługi prawnicze na rzecz jednej z placówek, w której oskarżeni mieli sprawować opiekę medyczną nad pokrzywdzonym. Co prawda Sąd Apelacyjny w Białymstoku nie IV KO 110/24 2 uwzględnił wniosków o wyłączenie sędziów wylosowanych do składu orzekającego, niemniej jednak fakt ten nie dezawuuje istnienia przesłanki z art. 37 k.p.k., gdyż relewantne znaczenie dla jej wystąpienia mają wskazane powyżej okoliczności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Okręgowego w Suwałkach okazała się zasadna. Przesłanka dobra wymiaru sprawiedliwości, o której mowa w art. 37 k.p.k., równoznaczna jest między innymi z dbałością o jego wizerunek w odbiorze społecznym. Jeżeli zachodzą w sprawie okoliczności, które czynią obawę o negatywny odbiór działalności orzeczniczej sądu właściwego miejscowo realną, wówczas przekazanie sprawy w trybie wynikającym z powyższego przepisu staje się niezbędnym instrumentem zapobiegającym tego rodzaju implikacjom. Okoliczności przedstawione przez sąd właściwy miejscowo niewątpliwie uzasadniały zastosowanie instytucji określonej w art. 37 k.p.k. Wystąpiła bowiem podstawa do uznania, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu mogłoby skutkować negatywnymi implikacjami w odbiorze społecznym. Fakt, że stronami postępowania są osoby powiązane towarzysko ze znaczną grupą sędziów sądu właściwego z pewnością stanowi realne zagrożenie dla prawidłowego odbioru działalności orzeczniczej tego sądu oraz - w ujęciu szerszym - wizerunku wymiaru sprawiedliwości. W takich uwarunkowaniach nie da się wszakże wykluczyć ewentualnych spekulacji zakładających, że względami mającymi wpływ na treść orzeczenia byłyby kryteria inne aniżeli merytoryczne. W konsekwencji mimo braku podstaw do stosowania instytucji wyłączenia pozostałych sędziów zasadne stało się skorzystanie z trybu określonego w art. 37 k.p.k., sprowadzającego się do zmiany właściwości miejscowej sądu odwoławczego. Zmiana ta przejawia się przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, to jest Sądowi Okręgowemu w Białymstoku, gdzie dalsze procedowanie będzie wolne od wskazanych powyżej zawiłości. [WB] r.g. IV KO 110/24 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 160 § 2 KKart. 37 KPK§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy