V KO 103/20
Izba Karna2020-11-18
Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy oskarżeni w sprawie karnej są lekarzami lokalnego szpitala, a sędziowie sądu właściwego miejscowo są pacjentami tych lekarzy, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności faktyczne sprawy, w której oskarżeni są lekarzami lokalnego szpitala, a sędziowie sądu właściwego miejscowo są ich pacjentami, uzasadniają przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Wskazano, że dobro wymiaru sprawiedliwości może doznać uszczerbku, gdy zewnętrzni obserwatorzy mogą powziąć wątpliwości co do obiektywizmu sędziów, nawet jeśli wątpliwości te nie mają podstaw prawnych ani faktycznych. Dodatkowo, potencjalne wyłączenia sędziów mogłyby znacząco wydłużyć postępowanie.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej dotyczącej 9 lekarzy lokalnego szpitala innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku była okoliczność, że sędziowie Sądu Rejonowego w K. są pacjentami tych lekarzy. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę prowadzoną w Sądzie Rejonowym w K. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 103/20 POSTANOWIENIE Dnia 18 listopada 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 18 listopada 2020 r. wniosku Sądu Rejonowego w K. z dnia 22 września 2020 r. (sygn. akt II K (…)), o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę prowadzoną w Sądzie Rejonowym w K. pod sygnaturą akt II K (…), do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W. UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z dnia 22 września 2020 r. (sygn. akt II K (…)) zwrócono się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o rozważenie przekazania sprawy prowadzonej pod tą sygnaturą innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku jest okoliczność, iż sprawa dotyczy zarzutów dla 9 lekarzy lokalnego Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego, którzy są także lekarzami sędziów Sądu wnioskującego. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Przepis art. 37 k.p.k., jako wyjątkowy, nie podlega interpretacji rozszerzającej. Przekazanie sprawy winno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zasadnie stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie oraz o tym, że tylko przekazanie sprawy stworzy lepsze możliwości do trafnego rozstrzygnięcia w przedmiocie tego procesu. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego odstąpienie od rozpoznania sprawy w sądzie miejscowo właściwym
2 ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości (tak m.in. w postanowieniu z dnia 4 lipca 2006 r. V KO 55/06, Biul.SN 2006/8/17). W sprawie niniejszej takie okoliczności występują. W realiach życia społecznego może dochodzić do wielu konfiguracji faktycznych czy osobowych, w których niejako bez ich woli „wmieszani” są przedstawiciele wymiaru sprawiedliwości. Casu a casu należy zatem rozważać, czy w istocie dobro wymiaru sprawiedliwości doznałoby uszczerbku, gdyby sprawa karna była rozpoznana przez właściwy miejscowo sąd. Jak wynika z postanowienia, jeden z sędziów już złożył stosowny wniosek o wyłączenie z uwagi na znajomość z lekarzami na niwie prywatnej. W sprawie niniejszej występuje owa szczególna sytuacja, w której zewnętrzni obserwatorzy funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, właśnie z uwagi na szczególny charakter sprawy (9 lekarzy z lokalnego szpitala zostaje oskarżonych o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu) mogliby w istocie powziąć wątpliwości co do obiektywizmu sędziów orzekających w sprawie. Zwłaszcza ogląd ten, choć oczywiście nie mający podstaw ani prawnych, ani faktycznych może zintensyfikować się z uwagi na okoliczność istnienia niezwykle specyficznej relacji pacjent – lekarz. Powstaje pytanie, czy wpierw sędziowie Sądu wnioskującego nie powinni skorzystać z trybu przewidzianego w procedurze karnej, tj. wyłączenia od przydzielonej im sprawy z uwagi na okoliczność, która mogłaby utrudniać im obiektywne rozpoznanie sprawy. Jednak jak wynika z wniosku istnieje prawie pewność, że wszyscy sędziowie uczyniliby to w sytuacji wylosowania ich do tej sprawy. Z uwagi zatem na wyjątkową konfigurację osobową w sprawie uznać wypada, że dobro wymiaru sprawiedliwości to także sprawne rozpoznanie sprawy karnej, które wydłużyłoby się w przypadku każdorazowego składania po wylosowaniu stosownego oświadczenia. Zatem należało przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w W.
Powiązane orzeczenia
- V KO 60/13 2013-08-13Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżonymi są lekarze, a sędziowie są ich pacjentami, a pokrzywdzonym jest były funkcjonari…
- V KO 128/20 2021-01-14Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy lekarza, który jest powiązany z innymi lekarzami będącymi świadkami w sprawach sędziów orzekających w danym sądzie, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu n…
- III KO 42/22 2022-05-20Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy oskarżony oczekuje na zabieg operacyjny, a sędziowie mają zawodowe relacje z p…
- III KO 23/15 2015-04-15Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy stan zdrowia oskarżonych uniemożliwia im stawiennictwo na rozprawach?
- III KO 86/17 2017-10-11Czy dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym potrzeba skutecznego przeprowadzenia procesu z uwagi na stan zdrowia oskarżonego, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jeśli opinia le…
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy