IV KO 28/22

Izba Karna2022-07-14

Skład orzekający: Dariusz Świecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie powołuje się na nowe fakty lub dowody wskazujące na niepopełnienie czynu lub brak przestępstwa, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny i odrzucony bez wzywania do usunięcia braków formalnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywiście bezzasadny. Wskazano, że wznowienie postępowania może nastąpić wyłącznie na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie, takich jak ujawnienie się nowych faktów lub dowodów wskazujących na niepopełnienie czynu lub brak przestępstwa. Wnioskodawca nie powołał się na takie okoliczności, a jedynie zakwestionował ocenę dowodów dokonaną w prawomocnie zakończonym postępowaniu, co nie stanowi podstawy do wznowienia.
Stan faktyczny
Skazany A. S. wniósł o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego. Jako podstawę wniosku wskazał szereg przepisów k.k. i k.p.k., w tym dotyczące nowych faktów lub dowodów. W uzasadnieniu zakwestionował ocenę opinii biegłych dokonaną przez sądy orzekające oraz ustalenia faktyczne. Wniósł również o ustanowienie obrońcy z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 28/22 POSTANOWIENIE Dnia 14 lipca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie A. S. skazanego z art. 148 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 14 lipca 2022 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 maja 2007 r., sygn. akt II AKa (…), zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 12 stycznia 2007 r., sygn. akt V K (…) na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. postanowił: odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności UZASADNIENIE Pismem z dnia 1 marca 2022 r. A. S. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 maja 2007 r., sygn. akt II AKa (...), zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 12 stycznia 2007 r., sygn. akt V K (…). W piśmie tym wnioskodawca jako podstawę swojego wniosku wskazał: art. 9 § 2 k.k., art. 155 k.k., art. 540 § 1 pkt 2 a-c k.p.k., art. 201 k.p.k., art. 202 § 5 k.p.k. i art. 203 § 1-5 k.p.k., a także art. 211 k.p.k., art. 84 § 1-3 k.p.k. oraz art. 438 pkt 1-4 k.p.k. i art. 545 § 1 i 2 k.p.k. W uzasadnieniu swego wystąpienia wnioskodawca zakwestionował stanowisko orzekających w 2 sprawie Sądów, które miały oprzeć się jakoby na opinii biegłego z zakresu ochrony przeciwpożarowej, a odrzucić opinię biegłego z zakresu kryminalistyki, nie stosując się tym samym do wymogów art. 7 k.p.k. Ponadto, A. S. zakwestionował dokonane w prawomocnie zakończonym postępowaniu ustalenia faktyczne, podnosząc, że w jego ocenie zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania, a także wniósł o ustanowienie mu obrońcy z urzędu. Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje. Z treści wniosku o wznowienie postępowania wynika jego oczywista bezzasadność. Dlatego też należało odmówić jego przyjęcia bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych. W tym kontekście przypomnieć wypada, że wznowienie postępowania może nastąpić wyłącznie na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie. Katalog okoliczności otwierających drogę do wystąpienia z inicjatywą wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia zawierają przepisy art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k., art. 542 § 3 k.p.k. Z kolei w art. 545 § 3 k.p.k. ustawodawca sformułował obowiązek dokonywania kontroli wniosku o wznowienie postępowania z punktu widzenia jego ewentualnej oczywistej bezzasadności. Z brzmienia tego przepisu wprost wynika, że sąd odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od prokuratora, obrońcy lub pełnomocnika, bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. Taka właśnie sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Z powołanych w rozpatrywanym wniosku przepisów, podstawę wznowienia postępowania stanowią wyłącznie art. 540 § 1 pkt 2 a-c k.p.k. Przypomnieć w tej sytuacji więc trzeba, że przepisy te przewidują, iż postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli dopiero po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody (podkreślenie SN), wskazujące na to, że skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał karze (lit. a); skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo też błędnie przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary (lit. b) 3 albo sąd umorzył lub warunkowo umorzył postępowanie karne, błędnie przyjmując popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu (lit. c). Rzecz jednak w tym, że na wymagane tu ujawnienie się nowych faktów lub dowodów wnioskodawca w ogóle nie wskazuje. Odwołuje się bowiem do wywołanych w sprawie opinii biegłych z zakresu ochrony przeciwpożarowej i ekspertyzy kryminalistycznej (chemicznej), podnosząc w tym kontekście naruszenie art. 7 k.p.k. Nie chodzi tu więc o żadne nova w rozumieniu art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k., a powody dokonanej oceny dowodów zostały już wyłożone w uzasadnieniach wyroków Sądów i do tych wywodów należy autora wniosku odesłać. Co istotne przy tym, wniosek o wznowienie postępowania stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia, który dotyczy prawomocnego już wyroku, a więc orzeczenia objętego domniemaniem prawidłowości przyjętych w nim ustaleń faktycznych. W tym kontekście nie może okazać się skuteczne kontestowanie we wniosku o wznowienie postępowania przyjętych w prawomocnie zakończonym procesie ustaleń faktycznych. Nie temu służy rozpoznawany nadzwyczajny środek zaskarżenia. W tej sytuacji Sąd Najwyższy, wobec stwierdzenia, że z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność, zdecydował o odmowie jego przyjęcia. Podkreślenia przy tym wymaga, że regulacja wstępnej kontroli wniosku o wznowienie postępowania zawarta w art. 545 § 3 k.p.k. wprowadzona została po to, aby wyeliminować konieczność przeprowadzania różnego rodzaju czynności procesowych związanych z wnioskiem, który w stopniu oczywistym nie może doprowadzić do wznowienia. Niezasadne jest więc wyznaczanie obrońcy z urzędu, skoro wnioskodawca nie powołał się w swoim wniosku na jakiekolwiek okoliczności, które mogłyby być rozpatrywane w płaszczyźnie podstaw wznowienia postępowania. Z tych też względów orzeczono, jak na wstępie. 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 148 § 1 KKart. 545 § 3 KPKart. 9 § 2 KKart. 155 KKart. 540 § 1 pkt 2art. 201 KPKart. 202 § 5 KPKart. 203 § 1art. 211 KPKart. 84 § 1art. 438 pkt 1art. 545 § 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy