IV KO 45/16

Izba Karna2016-07-06

Skład orzekający: Michał Laskowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy żona jednego z oskarżonych jest sędzią sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a większość sędziów tego sądu wyłączyła się od orzekania, istnieje podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego odstępstwa od reguł właściwości miejscowej. Istnienie społecznego odczucia braku bezstronności, spowodowane faktem, że żona oskarżonego jest sędzią tego sądu, a większość sędziów wyłączyła się od orzekania, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Rzeszowie wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Motywacją było to, że żona jednego z oskarżonych jest sędzią Sądu Rejonowego w Rzeszowie, co spowodowało wyłączenie większości sędziów tego sądu od orzekania. Dodatkowo, inny oskarżony powoływał się na wpływy w rzeszowskim wymiarze sprawiedliwości.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Tarnowie.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 45/16 POSTANOWIENIE Dnia 6 lipca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski w sprawie J. S., L. S., Ł. S., P. C. i C. D. oskarżonych z art. 258 § 3 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 6 lipca 2016 r., wystąpienia Sąd Okręgowy w Rzeszowie z dnia 7 czerwca 2016 r. sygn. akt II K 75/15, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Tarnowie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Rzeszowie wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, motywując to faktem, że żona jednego z oskarżonych jest sędzią Sądu Rejonowego w Rzeszowie, co stało się powodem wyłączenia większości sędziów sądu właściwego od orzekania w sprawie, a nadto wyjaśnieniami innego z oskarżonych, który twierdził, że J.S. wielokrotnie powoływał się na swoje wpływy w rzeszowskim wymiarze sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Bezsporne jest, że przepis art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy. Przewiduje bowiem odstępstwo od ustawowych reguł określenia właściwości miejscowej sądu. Stąd też jego zastosowanie może nastąpić tylko wtedy, gdy zaistniałe w sprawie okoliczności jednoznacznie świadczą o tym, że jej pozostawienie do rozpoznania 2 sądowi miejscowo właściwemu byłoby sprzeczne z dobrem wymiaru sprawiedliwości. Takimi okolicznościami mogą zaś być tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie (nawet w istocie mylne, jakkolwiek powzięte w oparciu o racjonalne przesłanki) o braku warunków do rozpoznania danej sprawy w sposób w pełni obiektywny (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, nr 9-10, poz. 68; z dnia 10 grudnia 1999 r., III KO 98/99, Prok. i Pr. 2000, z. 3 poz. 7; z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, R-OSNKW 2008, poz. 2072; z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, R-OSNKW 2008, poz. 2280). Dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k. polega między innymi na tym, aby w rozsądnych granicach unikać społecznego odczucia, że sąd właściwy nie orzeka w sposób bezstronny. Takie odczucie natomiast mogło zaistnieć w Rzeszowie wobec faktu, że jeden z oskarżonych (któremu postawiono zarzut kierowania grupą przestępczą) jest mężem sędzi sądu w Rzeszowie i być wzmocnione faktem wyłączenia się sędziów od orzekania w tej sprawie. Z powyższych względów uzasadnionym jest wyjątkowe odstąpienie od reguł właściwości miejscowej sądu, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 258 § 3 KKart. 37 KPK§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy