IV KO 48/16

Izba Karna2016-07-06

Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu długotrwałe podróże i udział w rozprawie, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest środkiem wyjątkowym, stosowanym tylko w sytuacji, gdy istnieją realne okoliczności wskazujące na brak warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie lub gdy tylko przekazanie sprawy stworzy lepsze możliwości trafnego rozstrzygnięcia. Stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu efektywny udział w postępowaniu, może stanowić uzasadnioną podstawę do przekazania sprawy, jeśli jego prowadzenie w dotychczasowym sądzie byłoby sprzeczne z dobrem wymiaru sprawiedliwości, zwłaszcza gdy prawo oskarżonego do aktywnego udziału w procesie jest fundamentalne.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Katowicach zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko R. O. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Szczecinie. Uzasadnieniem wniosku był zły stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwiał mu długotrwałe podróże i udział w rozprawie. Sąd Najwyższy uznał wniosek za uzasadniony.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę R. O. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Szczecinie.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 48/16 POSTANOWIENIE Dnia 6 lipca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 6 lipca 2016 r., wniosku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 14 czerwca 2016 r., sygn. akt XXI K 135/15, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę R. O. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Szczecinie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Katowicach postanowieniem z dnia 14 czerwca 2016 r. (sygn. akt XXI K 135/15) zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w trybie art. 37 k.p.k., sprawy prowadzonej przeciwko oskarżonemu R. O. do rozpoznania przez Sąd Okręgowy w Szczecinie. Uzasadnieniem wniosku jest wiek i stan zdrowia oskarżonego, które uniemożliwiają mu długotrwałe podróże poza miejsce zamieszkania oraz dłuższy udział w rozprawie. Oskarżony obecnie mieszka w S.. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 37 k.p.k., jako wyjątkowy, nie podlega interpretacji rozszerzającej. Przekazanie sprawy winno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zasadnie stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie oraz o tym, że tylko przekazanie sprawy stworzy lepsze możliwości do trafnego rozstrzygnięcia w 2 przedmiocie tego procesu. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego odstąpienie od rozpoznania sprawy w sądzie miejscowo właściwym ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości (tak m.in. w postanowieniu z dnia 4 lipca 2006 r. V KO 55/06, Biul.SN 2006/8/17). W niniejszej sprawie wniosek Sądu jest uzasadniony. Ustalony przez biegłych sądowych stan zdrowia oskarżonego faktycznie uniemożliwia mu efektywny udział w postępowaniu, o ile prowadzone byłoby ono w siedzibie Sądu Okręgowego w Katowicach, co w sposób ewidentny byłoby sprzeczne z dobrem wymiaru sprawiedliwości (art. 37 k.p.k.), zwłaszcza że prowadzenie tego postępowania z udziałem oskarżonego jest możliwe, tyle że przed innym sądem. Prawo uczestniczenia i aktywnego brania udziału w swoim własnym procesie stanowi jedno z podstawowych praw oskarżonego w demokratycznym państwie prawa. Państwo to winno dążyć do zapewnienia efektywnej realizacji tego uprawnienia, nawet gdy konieczne jest odstąpienie od ogólnej właściwości miejscowej sądu. W niniejszej sprawie uzasadnione powody, związane z stanem zdrowia oskarżonego, nakazują tak uczynić. W tym stanie rzeczy należało orzec, jak w sentencji postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy