IV KO 63/14
Izba Karna2014-09-24
Skład orzekający: Jacek Sobczak, Krzysztof Cesarz, Roman Sądej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zły stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu stawiennictwo w sądzie odległym od miejsca zamieszkania, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zły stan zdrowia oskarżonego, objawiający się znacznym ograniczeniem możliwości samodzielnego przemieszczania się z powodu otyłości i schorzeń kręgosłupa oraz stawów, może uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Taka decyzja jest dopuszczalna na podstawie art. 37 k.p.k., gdy służy ochronie dobra wymiaru sprawiedliwości, w tym konstytucyjnego prawa oskarżonego do sądu poprzez zapewnienie mu możliwości uczestnictwa w postępowaniu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej oskarżonego R. K. innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Jako przyczynę wskazano zły stan zdrowia oskarżonego (otyłość olbrzymia, schorzenia stawów i kręgosłupa), który utrudnia mu stawiennictwo w sądzie odległym od miejsca zamieszkania. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek, uwzględniając opinię biegłych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu Rejonowego w K. i przekazał sprawę dotyczącą R. K. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 63/14 POSTANOWIENIE Dnia 24 września 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Sobczak (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krzysztof Cesarz SSN Roman Sądej w sprawie R. K. oskarżonego z art. 190a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 września 2014 r., wniosku Sądu Rejonowego w K., z dnia 28 lipca 2014 r., sygn. akt IX K […], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł wniosek Sądu Rejonowego w K. uwzględnić i przekazać sprawę dotyczącą R. K. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w K. postanowieniem z dnia 28 lipca 2014 r., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy dotyczącej R. K. innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W treści uzasadnienia powołano się na zły stan zdrowia oskarżonego, który cierpi na otyłość olbrzymią i zmiany przeciążeniowe stawów kończyn dolnych oraz kręgosłupa. Jak podał wnioskujący Sąd wedle uzupełniającej i kategorycznej opinii biegłych – co należy powtórzyć – sprawa winna być rozpoznana przez sąd w pobliżu miejsca zamieszkania oskarżonego, gdyż
2 w przeciwnym wypadku dojdzie do naruszenia konstytucyjnego prawa do osądu oskarżonego, poprzez utrudnienie dostępu do niego (str. 2 uzasadnienia). Sąd dodał, że wielu świadków będzie miało dogodniejszy dojazd do sądu bliżej miejsca zamieszkania oskarżonego. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że art. 37 k.p.k., na który powołano się we wniosku, ma charakter wyjątku od zasady, że sprawę rozpoznaje właściwy miejscowo sąd. Oznacza to, że odstępstwo od tej reguły może nastąpić wyjątkowo i tylko warunkowo gdy ziszczą się nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości. W orzecznictwie co do zasady jednolicie przyjmuje się, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu mogą uzasadniać także powody związane ze złym stanem zdrowia oskarżonego, który nie pozwala mu na stawiennictwo w siedzibie sądu znajdującego się w znacznej odległości od jego miejsca zamieszkania, w przypadku braku jakichkolwiek przeszkód do jego stawiennictwa w sądzie znajdującym się dla niego bliżej (por. post. SN z 12 sierpnia 2008 r., II KO 50/08, R-OSNKW 2008, poz. 1625 oraz post. SN z 27 września 2013 r., II KO 56/13, Lex 137574). W przedmiotowej sprawie ziściły się bowiem podstawy skorzystania z instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. Z pierwszej z przeprowadzonych w sprawie opinii wynika, że R. K., pomimo zdiagnozowanych schorzeń, może uczestniczyć w czynnościach procesowych (k. 829). Jak wynika natomiast z opinii uzupełniającej biegłych J. B., P. K. i S. Z. z dnia 11 lipca 2014 r. (k. 907) stan zdrowia oskarżonego związany z patologiczną otyłością, zmianami przeciążeniowymi stawów kończyn dolnych i kręgosłupa w znacznym stopniu ogranicza jego możliwości samodzielnego przemieszczania się, w związku z czyn zachodzi potrzeba przekazania przedmiotowej sprawy do Sądu położonego blisko jego miejsca zamieszkania. Przekazanie sprawy zgodnie z wnioskiem Sądu Rejonowego niewątpliwie w obliczu wskazanych w nim argumentów i okoliczności przyczyni się do przyśpieszenia rozpoznania przedmiotowej sprawy i zagwarantuje oskarżonemu realizację podstawowych konstytucyjnie gwarantowanych praw do osądu.
3 Podkreślić w tym miejscu należy, że respektowanie tych samych praw przysługujących pozostałym uczestnikom postępowania, w tym pokrzywdzonym, którzy występują w charakterze oskarżycieli posiłkowych, powinno zostać zapewnione poprzez ewentualne rozważenie zaproponowanej przez Sąd Rejonowy w K. pomocy prawnej wskazanej we wniosku. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie. [aw]
Powiązane orzeczenia
- II KO 61/14 2014-10-16Czy zły stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu stawiennictwo w sądzie właściwym miejscowo, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu ochrony dobra…
- IV KO 9/17 2017-02-23Czy zły stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu stawiennictwo w sądzie właściwym miejscowo, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 68/15 2015-11-30Czy w sytuacji, gdy oskarżony ze względu na zły stan zdrowia nie może stawić się na rozprawy w sądzie właściwym miejscowo, a odległość od miejsca jego zamieszkania jest znaczna, zachodzą podstawy do przekazania sprawy in…
- V KO 86/21 2021-12-15Czy stan zdrowia oskarżonego, utrudniający jego udział w rozprawie przed sądem właściwym miejscowo, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- IV KO 87/15 2015-11-24Czy zły stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu stawiennictwo na rozprawach przed sądem miejscowo właściwym, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu?
Powołane przepisy
art. 190a § 1 KKart. 37 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy