IV KO 82/12

Izba Karna2012-11-21

Skład orzekający: Jacek Sobczak, Zbigniew Puszkarski, Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest uzasadniony, gdy zarzuty dotyczą sędziów sądu właściwego miejscowo, ale nie ma dowodów na uzależnienie sądu od tych sędziów?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. nie zasługuje na uwzględnienie, gdy zarzuty dotyczą sędziów sądu właściwego miejscowo, ale nie zachodzi żadna wyjątkowa i szczególna sytuacja uzasadniająca zmianę właściwości. Samo zapewnienie stronie poczucia rzetelnego i bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd niezależny od osób, których dotyczy, nie jest wystarczające do zastosowania art. 37 k.p.k., zwłaszcza gdy sąd właściwy miejscowo posiada zdolność do rozpoznania sprawy z zachowaniem zasady bezstronności, a nadmierne wykorzystywanie tej instytucji podważa zaufanie do niezależności sądów.
Stan faktyczny
Prokurator odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziów Sądu Apelacyjnego w K. w związku z prowadzonym postępowaniem cywilnym. Na to postanowienie zażalenie wniósł M. P. Sąd Rejonowy w K., powołując się na potencjalne wątpliwości co do bezstronności z uwagi na krąg osób objętych zarzutami (sędziowie sądu właściwego miejscowo), zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Rejonowego w K. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 82/12 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Sobczak (przewodniczący) SSN Zbigniew Puszkarski SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) w sprawie zażalenia M. P. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej z dnia 25 lipca 2012 r., o odmowie wszczęcia śledztwa, po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu bez udziału stron, w dniu 21 listopada 2012 r., wniosku Sądu Rejonowego w K. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. postanawia: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Prokurator Prokuratury Rejonowej w K. postanowieniem z dnia 25 lipca 2012 r., odmówił, na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k., wszczęcia śledztwa w sprawie „przekroczenia w okresie od dnia 1 grudnia 2009 r. do 28 października 2010 r. w K. uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Apelacyjnego w K. Wydział Cywilny poprzez nieprawidłowe prowadzenie postępowania, sygn. /…/ oraz postępowania międzyinstancyjnego WSC /…/ polegającym na niesłusznym oddaleniu apelacji i doprowadzeniu do odmowy przyjęcia w dniu 28 października 2010 r. przez Sąd Najwyższy skargi kasacyjnej i działania w ten sposób na szkodę 2 interesu prywatnego M. P.”, tj. o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k., wobec braku znamion czynu zabronionego. Na to postanowienie zażalenie wniósł M. P. Sąd Rejonowy w K., postanowieniem z dnia 4 października 2012 r., zwrócił się w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Rejonowy wskazał w uzasadnieniu swojego wystąpienia, że okoliczność, iż właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Rejonowy, na obszarze właściwości którego pełnią służbę sędziowie wskazani przez zawiadamiającego jako prawdopodobni sprawcy czynów zabronionych, a także okoliczność, że jako prawdopodobnych sprawców zawiadamiający wskazuje sędziów Sądu Apelacyjnego właściwego dla tego obszaru, może być postrzegana w opinii społecznej jako ta, która nie tylko nie będzie sprzyjać obiektywnemu i bezstronnemu rozpoznaniu sprawy, ale wręcz może rodzić spekulacje co do wpływu powiązań i „znajomości” tych osób na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy zauważyć, że Sąd Rejonowy K. wskazał błędnie na zakres przedmiotowy rozpoznawanej sprawy. Analiza akt sprawy wskazuje bowiem jednoznacznie, że prokurator odmówił wszczęcia śledztwa w zakresie przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez sędziów, ale sędziów Sądu Apelacyjnego w K. Wskazywanie natomiast w wystąpieniu, że prokurator błędnie odczytał wniosek M. P. ograniczając się do zawiadomienia w tej części, mimo że zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa dotyczyło również sędziów Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w K., i wyciąganie z tego wniosku, iż zachodzi konieczność przekazania w trybie art. 37 k.p.k. sprawy do rozpoznania innemu sądowi, wydaje się być nieuprawnione. Analiza wniosku M. P. pozwala bowiem co najwyżej przyjąć, iż domagał się on ścigania, prócz sędziów Sądu Apelacyjnego w K., również sędziów Sądu Okręgowego w K. i to tylko tych, którzy orzekali w sprawie cywilnej z jego powództwa przeciwko Komendzie Miejskiej Policji w K. o zapłatę odszkodowania. W takiej sytuacji należy przyjąć, że wbrew treści wystąpienia, sprawa nie dotyczy osób, od których Sąd wnioskujący byłby w jakikolwiek sposób uzależniony, a więc w niniejszej sprawie nie zachodzi jakaś wyjątkowa i szczególna sytuacji, która uzasadniałaby zmianę właściwości miejscowej sądu powołanego do rozpoznania sprawy. Twierdzenie natomiast, że stronie należy zapewnić poczucie, że sprawa jest 3 rozpoznawana rzetelnie i bezstronnie przez Sąd zupełnie niezależny od osób, których dotyczy, jest całkowicie niezasadne w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy w K. posiada zdolność do rozpoznania sprawy z zachowaniem zasady bezstronności, a dobru wymiaru sprawiedliwości nie służy nadmierne wykorzystywanie instytucji wynikającej z art. 37 k.p.k., bowiem podważa zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 17 § 1 pkt 2 KPKart. 231 § 1 KK§ 1 pkt 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy