IV KZ 67/12
PostanowienieIzba Karna2012-11-21
Skład orzekający: Barbara Skoczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wyznaczenia obrońcy z urzędu skazanemu, który nie wykazał swojej niezdolności do poniesienia kosztów obrony z wyboru, może stanowić podstawę do uchylenia zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, uznając, że odmowa wyznaczenia obrońcy z urzędu była nieprawidłowa. Wskazano, że uzasadnienie odmowy nie odniosło się do dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej skazanego, a argument o wcześniejszym korzystaniu z obrońcy z wyboru był niewystarczający, zwłaszcza w kontekście wcześniejszego zwolnienia skazanego z kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację finansową. Ponadto, ponowiony wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu nie został rozpoznany.Stan faktyczny
Skazany W. S. złożył kasację od wyroku Sądu Okręgowego. Przewodniczący Wydziału Karnego Odwoławczego odmówił przyjęcia kasacji, ponieważ skazany nie usunął braków formalnych, mimo wezwania. Wcześniej odmówiono skazanemu wyznaczenia obrońcy z urzędu do sporządzenia kasacji, uznając, że nie wykazał on swojej niezdolności do poniesienia kosztów obrony z wyboru. Skazany zaskarżył zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, podnosząc, że nie jest w stanie sfinansować obrońcy z wyboru, a jego wniosek o obrońcę z urzędu nie został należycie rozpoznany.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KZ 67/12 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska w sprawie W. S. skazanego z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 21 listopada 2012 r., zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w […] z dnia 7 sierpnia 2012 r., w przedmiocie odmowy przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 20 września 2011 r. na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanowił: uchylić zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 7 sierpnia 2012 r. Przewodniczący Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K., na podstawie art. 530 § 2 k.p.k., odmówił przyjęcia kasacji sporządzonej osobiście przez skazanego W. S. od wyroku tegoż sądu z dnia 20 września 2011 r., gdyż skazany wezwany na podstawie art. 120 § 2 k.p.k. do usunięcia jej braków formalnych nie uczynił tego. Zarządzenie to zaskarżył skazany osobiście, wskazując że zostało ono wydane bez uwzględnienia faktu, iż nie jest on w stanie sfinansować wynagrodzenia adwokata z wyboru do sporządzenia i podpisania kasacji, a jego wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu nie został rozpoznany w sposób właściwy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie skazanego zasługuje na uwzględnienie.
2 Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 19 stycznia 2012 r. nie został uwzględniony wniosek skazanego o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu do opracowania i wniesienia kasacji. Z uzasadnienia tego zarządzenia wynika, iż powodem tej odmowy było uznanie, że skazany nie wykazał w sposób należyty, iż zachodzą okoliczności opisane w art. 78 § 1 k.p.k., a więc że nie jest on w stanie ponieść kosztów obrony z wyboru szczególnie, iż uprzednio korzystał z pomocy obrońcy z wyboru. Kluczowym więc zagadnieniem w niniejszej sprawie niewątpliwie jest ocena trafności tej decyzji. Jakkolwiek faktycznie na decyzję o nieuwzględnieniu wniosku skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu dla potrzeb postępowania kasacyjnego nie przysługuje środek odwoławczy, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 12 czerwca 2012 r., utrzymując w mocy zarządzenie odmawiające przyjęcia zażalenia tego skazanego na zarządzenie wydane w tym przedmiocie, nie oznacza to jednak, że Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do kontroli takiej decyzji na etapie rozpoznawania zażalenia skazanego na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji. Analizując powody odmowy wyznaczenia skazanemu obrońcy z urzędu, przede wszystkim należy wskazać, iż w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia brak jest jakiegokolwiek odniesienia się do dokumentów przedłożonych przez skazanego wskazujących na jego sytuację majątkową. Posłużenie się natomiast jedynym argumentem, iż uprzednio skazany korzystał z pomocy obrońcy z wyboru, w sytuacji gdy zarówno Sąd Rejonowy jak i Sąd Okręgowy zwolniły go od ponoszenia kosztów sądowych argumentując to właśnie trudną sytuacją finansową skazanego, wydaje się być nieuprawnione i niewystarczające. Zauważyć nadto należy, iż skazany wnosząc zażalenie na decyzję odmawiającą wyznaczenia obrońcy z urzędu, ponowił wniosek w tym zakresie oraz o zwolnienie go z kosztów sądowych, które nie zostały rozpoznane. Podejmując decyzje w tym zakresie należy mieć na uwadze całość dokumentów zawartych w aktach sprawy, w tym wskazujących na sytuację finansową skazanego. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- II KZ 50/13 2013-12-12Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistej kasacji skazanego od wyroku sądu odwoławczego może być kwestionowane w zażaleniu z powodu niesporządzenia kasacji przez podmiot kwalifikowany?
- V KZ 3/15 2015-03-11Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych przez adwokata i niewykazania przez skazanego niemożności pokrycia kosztów obrony z urzędu, jest zgodne z prawem?
- IV KZ 41/13 2013-07-17Czy odmowa wyznaczenia adwokata z urzędu do sporządzenia kasacji jest zasadna, gdy skazany wykazuje dochody, które nie pozwalają na pokrycie kosztów obrony z wyboru bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania?
- IV KZ 19/21 2021-06-30Czy odmowa przyjęcia kasacji z powodu braku jej sporządzenia przez adwokata lub radcę prawnego jest zasadna, jeśli skazany nie został prawidłowo pouczony o sposobie wykazania swojej niezdolności do poniesienia kosztów ob…
- IV KZ 30/20 2020-09-03Czy odmowa ustanowienia obrońcy z urzędu, który nie wykazał swojej niezdolności do poniesienia kosztów obrony, a następnie nieuzupełnienie braków formalnych skargi kasacyjnej uzasadnia utrzymanie w mocy zarządzenia o odm…
Powołane przepisy
art. 286 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 437 § 1 KPKart. 530 § 2 KPKart. 120 § 2 KPKart. 78 § 1 KPK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy